Seksueel misbruik gigantisch probleem in Groot-Brittannië

BBC-directeur-generaal George Entwistle nam in 2012 ontslag naar aanleiding van het schandaal rond Jimmy Savile. Beeld epa
BBC-directeur-generaal George Entwistle nam in 2012 ontslag naar aanleiding van het schandaal rond Jimmy Savile.Beeld epa

Hij kan er de laatste jaren goed over praten. Maar hij heeft het maar liefst 38 jaar voor zich gehouden. Tom Perry (61) werd in de jaren zestig als jongetje misbruikt door zijn leraar op de basisschool in Farnam Royal, een uurtje buiten Londen. Pas dertien jaar geleden, op zijn 48ste, kreeg hij het voor het eerst zijn mond uit: Ik ben seksueel misbruikt.

Perry is één van de vele slachtoffers van het kindermisbruik in het Verenigd Koninkrijk dat de laatste jaren aan het licht is gekomen. Of het nu de honderden slachtoffers zijn die ten prooi vielen aan de BBC-presentator Jimmy Savile, de 130 kostscholen waar misbruik voorkwam, of de honderden misbruikte kinderen in Rotherham, Oxford of Rochdale. Er lijkt geen einde aan te komen.

"Het is een sneeuwbaleffect", zegt Perry. "Vooral de zaak van Savile heeft ervoor gezorgd dat steeds meer slachtoffers zich durven uit te spreken." Perry richtte de stichting Mandate Now op om voor de belangen van slachtoffers van misbruik op te komen en om de politiek te dwingen de wetgeving aan te passen. Samen met andere slachtoffers van zijn oude school kreeg hij vorig jaar zijn leraar achter de tralies. "Hij was al 83, maar kreeg wel acht jaar cel. Dat gaf een ongelooflijk gevoel van gerechtigheid."

Nieuwe cijfers
Maar toch is dat in Groot-Brittannië een uitzondering. Slechts vijf procent van alle misbruikzaken leidt tot veroordelingen. Veel zaken zijn nog altijd onopgehelderd. "Er heeft hier jarenlang een gevoel van ontkenning geheerst. Niemand kon geloven dat misbruik op zo'n grote schaal plaatsvond", zegt Perry.

De nieuwste, schokkende, cijfers kwamen vorige week naar buiten. Operatie Hydrant, een samenwerkingsproject van politie in Engeland en Wales, liet in een tussenreportage zien dat op dit moment nog 1433 verdachten van kindermisbruik in de afgelopen decennia onderzocht worden. Onder hen 76 politici, 135 mensen uit de tv- en filmwereld en 43 muziekartiesten. Veel gerenommeerde Britten dus.

De grote vraag is hoe al die daders zo ongestoord hun gang konden gaan. "Het probleem is dat je in dit land niet verantwoordelijk kan worden gehouden voor iets wat je níet meldt. Ik ben ervan overtuigd dat veel omstanders in al die afzonderlijke schandalen ervan geweten hebben. Maar bijna niemand trok aan de bel. Sociaal-werkers, leraren, politie, lokale bestuurders. Ze keken de andere kant op."

Cultuur veranderen
Maar waarom? "Neem mijn school. Dat was een basisschool met een voorbeeldig imago en grote staat van dienst. Veel leerlingen kwamen later op de beroemde kostschool Eton terecht. Niemand op school had er baat bij dat er een kindermisbruikschandaal aan het licht zou komen. Dus hield iedereen zijn mond. En zo ging het ook in de hoogste politieke kringen."

Daarnaast, vertelt Perry, verzamelden daders vaak gelijkgezinden om zich heen. Die op die manier ongestoord hun gang konden gaan. "Sommige scholen veranderden in kindermisbruikfabrieken."

De regering van premier Cameron kondigde in het voorjaar nieuwe maatregelen aan om iedereen aan te sporen misbruik te melden. "Maar dat is nog veel te mager", zegt Perry. "Het is een pleister plakken op een gigantische wond. We moeten hier de wettelijke plicht instellen om te rapporteren. Doe je dat niet, dan ben je strafbaar. Dat is nodig om de cultuur te veranderen."

Maar zulke voorstellen sneuvelden de afgelopen jaren. Verschillende regeringen vreesden dat dat tot een enorme kostenstijging zou leiden. "Daarmee zal het aantal meldingen van kindermisbruik flink toenemen, is de verwachting. Maar er is niet voldoende politiecapaciteit om dat te onderzoeken. Dus daar moet geld voor vrijgemaakt worden. Tot nu toe waren politici daar niet toe bereid."

Grote misbruikzaken

Ook denkt Perry dat het einde nog lang niet in zicht is. "Het is pas het topje van de ijsberg. Er zullen de komende jaren nog veel meer zaken naar buiten komen."

In 2012 bleek uit politieonderzoek dat de beroemde BBC-presentator Jimmy Savile zeker 214 kinderen en volwassenen had misbruikt. Onder hen 63 in het Stoke Mandeville Hospital, waar hij veel geld voor inzamelde.

In Rochdale en Rotherham kwam de afgelopen jaren naar buiten dat Brits-Pakistaanse bendes honderden meisjes hadden misbruikt. Met name in Rotherham was dat tot op het hoogste niveau bekend, maar veegden de lokale autoriteiten het onder het tapijt.

Vorig jaar bleek uit onderzoek van The Times dat leraren van 130 Britse scholen zich schuldig hadden gemaakt aan kindermisbruik. Met name op jongenskostscholen bleek misbruik veel voor te komen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden