'Screen op resistente bacteriën'

Hoogleraar: Nederlandse artsen wachten te lang

Nederland wapent zich onvoldoende tegen de opkomst van nieuwe resistente bacteriën. De snelle opkomst van de ESBL-bacterie kwam daardoor als een totale verrassing, en dat zou met nieuwe vergelijkbare ziekteverwekkers net zo kunnen gaan.

Dat zegt VUmc-hoogleraar Jan Kluytmans, autoriteit op dit gebied. Rond 2000 kwam de ESBL-bacterie niet of nauwelijks voor in Nederland, inmiddels heeft hij zich genesteld in de darmen van 10 procent van de bevolking. Ze is vooral gevaarlijk voor ernstig verzwakte mensen, bijvoorbeeld door chemotherapie. Het is volgens de arts-microbioloog ondoenlijk de bacterie nog weg te krijgen uit Nederland.

Wereldwijd zijn alweer allerlei nieuwe ESBL-achtige bacteriën in opkomst, die nog ongevoeliger zijn voor antibiotica. Die zijn nog niet of nauwelijks in Nederland gesignaleerd. "Daar moeten we ons nu op richten, om te voorkomen dat we weer te laat zijn", zegt Kluytmans.

Volgens hem wordt daar te weinig werk van gemaakt. Zo gaf minister Schippers (Volksgezondheid) naar aanleiding van het ESBL-nieuws het advies om vlees goed door te bakken. Prima advies, meent Kluytmans, maar lang niet genoeg.

"We moeten veel actiever gaan screenen op resistente bacteriën. Nu doen we dat pas als mensen ziek worden, en zelfs dan lang niet altijd: huisartsen beginnen vaak gewoon met antibiotica, zonder onderzoek om welke bacterie het gaat. Met de snelle opkomst van resistentie moet je daar echt vraagtekens bij gaan stellen." Hij pleit voor het periodiek onderzoeken van groepen mensen binnen en buiten de ziekenhuizen, om te zien of er onverwachte resistente bacteriën opduiken. Microbiologische laboratoria zijn volgens hem steeds beter in staat de herkomst van bacteriën vast te stellen. Door ze vroeg op te sporen, valt mogelijk te voorkomen dat ze zich op grote schaal gaan verspreiden.

"Een goed idee", reageert Roel Coutinho, directeur van het Centrum Infectieziektebestrijding van het RIVM. "Maar of het succesvol zal zijn, is moeilijk te zeggen." Het is heel goed mogelijk dat resistente bacteriën eerst opduiken bij bepaalde groepen en zich pas daarna onder de algemene bevolking verspreiden, legt hij uit. "Als je ze opspoort in de algemene bevolking is het misschien al te laat."

DE VERDIEPING 12|13

De resistente bacterie rukt op

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden