Schurkenstaten / Noord-Korea werpt VS de handschoen toe

AMSTERDAM - Noord-Korea stuurt aan op een crisis met de VS en zijn buurlanden. Het is dit weekeinde begonnen met het verwijderen van toezicht camera's en verzegelingen van de Verenigde Naties uit een kernreactor. De reactor van Nyongbong, waarmee plutonium kan worden geproduceerd die geschikt is voor kernbommen, was gesloten op grond van een akkoord in 1994.

Het Internationaal Atoom Agentschap (IAEA), dat namens de VN toezicht hield op de installatie, heeft bezorgd gereageerd. Ook Zuid-Korea, Japan en de Verenigde Staten 'betreuren' de actie van het regime in Pyongyang.

Toen het officiële Noord-Koreaanse persbureau KNCA gisteren het nieuws bekendmaakte, was dat al niet heet van de naald meer, omdat de IAEA zaterdag al alarm had geslagen. Noord-Korea had al eerder deze maand aangekondigd dat het de reactor, die acht jaar heeft stilgelegen, uit de mottenballen zou halen, omdat het te kampen heeft met een acuut energietekort.

Daarnaast acht Noord-Korea wellicht ook de tijd rijp om de internationale gemeenschap de handschoen toe te werpen, nu die de handen vol heeft aan de spanningen rond Irak. In 1994 beloofde Noord-Korea zijn plutonium-producerende centrale te sluiten. In ruil daarvoor zouden Zuid-Korea, Japan en de VS twee nieuwe, ongevaarlijke centrales bouwen, en tot die tijd helpen te voorzien in de energiebehoefte van het land door olie te leveren.

De expliciete bedoeling van dit verdrag was Noord-Korea te laten afzien van het ontwikkelen en produceren van kernwapens. Maar in oktober vertelde Noord-Korea plompverloren dat het al die jaren heeft doorgewerkt aan kernwapens, en dat het van plan is daarmee door te gaan. Daarop besloten de VS de olieleveranties op te schorten. Dus zegt Pyong yang nu dat het geen keuze heeft, en door de VS gedwongen wordt de verboden reactor te gebruiken.

De VS kunnen een crisis rond Noord-Korea, een van de 'schurkenstaten' waarop president George W. Bush zijn pijlen richt, missen als kiespijn. De Noord-Koreaanse zet is de tweede tegenslag in een week voor Bush. Vorige week kozen de Zuid-Koreanen Roh Moo-hyun tot hun president.

De man kreeg vrijdag een felicitatie-telefoontje van president Bush, en een hartelijke uitnodiging om zo snel mogelijk op bezoek te komen. Maar Roh was overduidelijk niet de man op wie Washington had gehoopt. Hij is een aanhanger van de 'zonneschijnpolitiek' die de huidige president Kim Dae-jung jegens het Noorden voert. Daarvoor heeft hij een Nobelprijs gekregen, maar Washington is niet onder de indruk van de resultaten.

Daarbij komt dat Roh goed scoort onder critici van de aanwezigheid van de 37000 Amerikaanse manschappen aan de grens met Noord-Korea. Zo stelde hij in een tv-debat dat hij 'niet anti-Amerikaans' was, maar ook niet voor de VS wenste te 'kruipen'.

Roh's rivaal, de verslagen kandidaat Lee, deelde wel de Amerikaanse kritiek op de 'zonneschijnpolitiek'. Met hem aan het roer in het Zuiden, had Noord-Korea geen enkele illusie gehad over het uit elkaar spelen van de VS en Zuid-Korea. De uitslag is vanuit Amerikaans oogpunt des te betreurenswaardiger nu de conflictstof met Noord-Korea zich opstapelt.

Keer op keer blijkt Pyongyang veel beter bevriend met Amerikaanse bondgenoten dan de VS lief is. Onlangs lekten Amerikaanse veiligheidsfunctionarissen details naar de pers over de Noord-Koreaanse banden met Pakistan, onmisbaar in de strijd tegen het terrorisme. Pakistan zou in ruil voor Noord-Koreaanse rakettechnologie het regime in Pyongyang hebben geholpen aan atoombom-technologie.

En deze maand kwam Jemen in het nieuws als afnemer van Noord-Koreaanse Scud-raketten, nadat de Spaanse marine op last van Amerikaanse veiligheidsdiensten een Noord-Koreaans vrachtschip had geënterd. Washington, dat Jemen hard nodig heeft in geval van een oorlog tegen Irak, haastte zich om de vondst met de mantel der liefde te bedekken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden