Schouten / Nieuwe neven

Alle Menschen werden Brüder: verheven tekst van Schiller, onuitwisbare muziek van Beethoven, volkslied van de EU. Ik heb die boodschap voorzichtigheidshalve altijd maar als vrome wens beschouwd, een vorm van stevig idealisme zeg maar.

Leo van Essen

Sinds Darwin geloven de meesten van ons niet zo erg meer in onze biologische broederschap. De Adam van Michelangelo, die affe beau garçon die alleen door God overeind getrokken hoefde te worden, doet het allang niet meer. Misschien ergens in de nevelen van onze prehistorie wat aapmensen, daar moesten we het de laatste tijd mee doen. Maar intussen komt via de jongste genwetenschap Adam toch weer in zicht, heb ik begrepen. National Geographic en IBM zijn, verenigd in het Genographic Project, bezig onze mythische voorvader nieuw leven in te blazen. Hoe het precies zit weet ik, met een mager zesje voor biologie, niet helemaal, maar het heeft met het Y- chromosoom van de man te maken, dat door de millennia heen min of meer ongewijzigd is gebleven. En als je maar lang genoeg tuurt zie je ten slotte een gestalte voor je opduiken waar alle mannen op aarde (en laten we dan maar aannemen ook alle vrouwen) van afstammen. Niet iemand van 6000 jaar geleden, zoals de Bijbel beweert, maar ook niet iemand van honderdduizenden jaren geleden. De nieuwe Adam, zo denken de geleerden, leefde zo’n 60000 jaar geleden ergens in de buurt van Tanzania. Leden van de plaatselijke Hadzake-stam schijnen er qua erfgoed het dichtst bij te komen. Ahum, je hebt je voorvaders niet voor het kiezen, zeg ik altijd maar. Afgelopen weekend zag ik ergens een lilliputterfamilie lopen, twee ouders met twee kinderen, en die kinderen waren piepklein en hadden een hoge borst: toch maakten ze een voldane indruk. Misschien omdat ze zich realiseerden dat ze er zonder deze ouders helemaal niet waren geweest. Maar de herintredende Adam stelt me toch niet helemaal gerust. Wat kopen we er eigenlijk voor te weten dat we, zo niet broeders, dan toch allemaal neven van elkaar zijn? Ik kan me nog wel voorstellen dat Mongoliërs, zoals ze beweren, allemaal van Dzjenghis Khan willen afstammen, maar met mijn afstamming van ’Adam’ komt er ineens wel een heleboel ongevraagde familie over de vloer. Ja, hunne koninklijke hoogheden en Nelson Mandela en Harold Pinter en noem maar op, welkom natuurlijk, maar ook neef Saddam, neef Slobodan, en de reeds overleden neven Adolf, Idi, Nero. Familieleden met meer dan groezelige geloofsbrieven. Ik hoor tijdens het zojuist opgestarte proces tegen Saddam Hoessein almaar mensen klagen dat hij niet zomaar de doodstraf moet krijgen maar zeven maal de doodstraf, of langzaam, iedere dag een beetje meer, vergast moet worden. Ook neven. Dan ben ik geneigd te zeggen: geen belangstelling. Maar nu we familie zijn moeten we natuurlijk in de eerste plaats zorgen dat ze niet zo drastisch ontsporen. Zijn we terug bij de boodschap van Schiller, Beethoven en de EU.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden