Schaatsunie is paraat, met zaklamp

Met wisselend succes heeft de internationale schaatsunie ISU gisteren, bij monde van vice-voorzitter Gerd Zimmermann, de lont proberen te doven van de vorige week ontstoken dopingpot.

Jim Stray Gundersen werd door Zimmermann in niet mis te verstane bewoordingen terecht gewezen. De Noorse medicus zou voor zijn beurt hebben gesproken, aangezien epo officieel nog steeds niet met waterdichte controles valt op te sporen. ,,Hij baseert zijn uitspraken op tests en niet op dopingcontroles. Op basis van zijn gegevens mag hij zeker niet publiekelijk beschuldigende conclusies trekken.''

In samenwerking met de ISU onderzoekt Stray Gundersen de bloedwaarden van de schaatsers. Vorige week veroorzaakte hij een rel door te verklaren dat bij tien tot vijftien procent van de 125 topsporters verdachte uitkomsten waren gevonden.

Wie snoepen er uit de verboden potjes? Wat is de waarde van de data die Stray Gundersen verzamelt? Een veel omhullende duisternis viel de voorbije dagen over de Berlijnse ijsbaan. In een poging daarin wat licht te werpen, sprak Zimmermann gisteren de verzamelde media toe. Hij kwam echter gewapend met niet meer dan een zaklampje. De hoogste baas van het hardrijden op de schaats had nog niet de gelegenheid gehad om met Stray Gundersen te spreken. Zo zei hij.

,,Ik zit hier om jullie van wat feiten te voorzien, zodat niemand de ISU ervan kan beschuldigen dat zij het dopingvraagstuk veronachtzaamt. Het tegendeel is waar. Ons anti-dopingbudget groeit almaar. Dit jaar zullen wij voor het eerst ook out-of-competition bloedtesten houden. Dat is belangrijk, omdat rijders tijdens wedstrijden klaar zijn voor controles.''

Een mooi streven natuurlijk, van de ISU. Ook niet geheel ontspeend van realiteitszin. Maar consequenties zullen er voorlopig niet aan verbonden worden. Het plan bestaat om in de toekomst op bloeddoping betrapte schaatsers voor twee jaar te schorsen. ,,Nu zitten daar nog teveel juridische -en dus financiële- haken en ogen aan.''

Probleem is namelijk dat de ISU, net als zoveel sportbonden, wacht op het groene licht van het Internationaal Olympisch Comité (IOC). Dat moet zijn autorisatie nog geven aan een waterdichte epo-test. Zimmermann, behoedzaam formulerend: ,,Het is niet aan ons om daar op vooruit te lopen. Deze gevoelige materie moet wereldwijd worden aangepakt.''

Franse en Australische wetenschappers ontwikkelden in de zomer een urinetest die in combinatie met een bloedcontrole, zoals Stray Gundersen die onder andere uitvoert, definitief uitsluitsel zou moeten geven over al dan niet epo-gebruik.

Maar een dag of acht geleden, vertelde Zimmermann, heeft het overkoepelende sportorgaan wederom besloten zijn fiat voorlopig nog niet te geven. ,,Wanneer het IOC van gedachten verandert, weet ik niet. Dat kan morgen zijn of pas over een paar maanden. Wij staan in ieder geval paraat.''

Tot die tijd zal de ISU doorgaan met haar bloedtests, 'om zo de rijders te laten wennen aan een nieuwe controlemethode'. De leiding blijft in handen van Stray Gundersen, wiens wetenschappelijke kwaliteiten ook na zijn diplomatieke uitglijder niet ter discussie staan.

Zimmermann en de zijnen rest ondertussen niets anders dan sporters met een ogenschijnlijk zorgwekkende bloeddikte voor een paar dagen een startverbod op te leggen, ter bescherming van hun eigen gezondheid.

Het afgelopen seizoen wezen de testen van Stray Gundersen uit dat 'meerdere' schaatsers boven de toegestane hematocrietwaarde zaten. Iedereen nam desondanks gewoon deel aan alle wedstrijden. De grens van 50 voor mannen en 47 voor vrouwen blijkt in de praktijk niet zo hard als op papier. ,,Er is natuurlijk altijd een grijze zone.''

Vragen blijven, net als de vrijheid van de beschuldigende vingers. De dopingaffaire mondde dit weekeinde uit in een welles-nietes discussie tussen Nederland en Noorwegen, tussen het land van de wereldkampioenen en de natie van Stray Gundersen.

In het Noorse tabloid Verdens Gang sierden foto's van Romme en Ritsma artikelen over vermeende bloeddoping in de schaatssport. De suggestie was duidelijk. De Noorse bondscoach Oxholm gooide in het Algemeen Dagblad extra olie op het vuur. ,,De komst van mensen als Berend Nikkels (teamarts van SpaarSelect, red.) in de schaatswereld maakt mij bang. Omdat ze een verleden hebben in het wielrennen.''

Peter Mueller, coach van die Nederlandse commerciële ploeg, reageerde gelaten: ,,Het is een politiek spelletje, vermoed ik. Jaloezie van een land dat niet weet hoe het moet aanhaken bij het Nederlandse succes.''

Daar zat Zimmermann dan met zijn goede gedrag. Ook zijn eigen woorden galmden nog na, ongetwijfeld onbedoeld. ,,Ik geloof niets meer in topsport en tegelijkertijd geloof ik alles in de topsport.'' Het wachten is op de schijnwerpers.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden