Schaatssters zijn blij met Krook 'Niemann heeft gelijk dat ze doorgaat met schaatsen. Ze heeft niets te verliezen'

HEERENVEEN - Het gaat goed met het Nederlandse vrouwenschaatsen. Het zou nog veel beter gaan, als Gunda Niemann haar belofte had gehouden en met schaatsen was gestopt. In dat geval hadden Annamarie Thomas en Carla Zijlstra het afgelopen weekeinde ook eens kunnen ervaren hoe het voelt om op het bovenste treetje van het erepodium te staan.

Toen Niemann aan het eind van het vorige seizoen aankondigde dat het wat haar betreft uit was met de schaatspret, ging er een zucht van verlichting door de gelederen van haar concurrentes. Ze zagen het al helemaal voor zich: Niemann betrekt een woninkje in Erfurt, richt dat gezellig in en poetst haar meubeltjes tot ze glimmen van de boenwas. En terwijl zij haar best doet om als Hausfrau net zo tüchtig te worden als ze als schaatsster was, krijgt een ander eindelijk de kans iets beters te halen dan dat eeuwige zilver.

Helaas. Het Duitse schaatswonder betrok geen woninkje in Erfurt en weet nog steeds niet hoe boenwas eruit ziet. Ze schafte haar trainster Gaby Fuss af, riep dat ze dat al veel eerder had moeten doen en hervond onder leiding van Stefan Gneupel het plezier in het schaatsen. Vorige week, tijdens de eerste wereldbekerstrijd in Berlijn, sloeg ze op alle afstanden een groot gat tussen zichzelf en de rest. Haar optreden tijdens de tweede wereldbeker, dit weekeinde in Heerenveen, had een identiek verloop.

Om moedeloos van te worden? Welnee, beweert Annamarie Thomas. “Niemann heeft groot gelijk dat ze doorgaat met schaatsen. Ze heeft niets te verliezen. En ze verliest ook niks.” Dat er, zodra de 28-jarige Duitse haar opwachting maakt, voor de anderen bij voorbaat niets meer te winnen valt, doet Thomas af als een typisch geval van 'pech gehad'. “Zij is de sterkste, van mij mag ze rijden.”

En dat deed Niemann. Ze won de 1500 meter in 2.03.40, ze won de 3000 meter in 4.13.07 en ze won de 5000 meter in 7.19.27. Op de hielen gezeten door Nederlandse rijdsters, dat wel. Met een tijd van 2.04.95 bleef Thomas op de 1500 meter zowaar dicht in de buurt van het Duitse krachtmens, dat na afloop verklaarde onder de indruk te zijn van haar naaste belaagster op de middellange afstand: “Een gevaarlijke concurrente, zeker in de toekomst.” Na de lange afstanden kon Niemann haar complimentjes voor zich houden. Over de drie en vijf kilometer deed Carla Zijlstra er respectievelijk 8.04 en 7.42 seconden langer over dan de 28-jarige Duitse.

Om moedeloos van te worden? Welnee, zegt Zijlstra. “Het is helemaal niet wrang om tweede te worden.” Ze meent het nog ook. Na een mislukt seizoen, met een zesde plaats op de EK en een nog droeviger resultaat op de Olympische Spelen, is Zijlstra dolgelukkig met tweede plaatsen. Vooral omdat ze die progressie aan haar eigen wilskracht te danken heeft. De 25-jarige kopvrouw van de kernploeg heeft rustig de tijd genomen om uit te zoeken wat er met haar aan de hand was. “Mijn probleem was, dat ik weigerde aan mezelf te twijfelen. Dat beschouwde ik als een zwak punt. 'Morgen beter', dacht ik, als ik niet goed had gepresteerd. Ik verdrong het, maar kwam tot de ontdekking dat het daarmee nog niet verdwenen was.”

Er ging zoveel energie zitten in het ontkennen van negatieve gedachten, dat Zijlstra er geblokkeerd van raakte. “Ik gedroeg me heel anders dan ik eigenlijk was, omdat ik niet wist hoe ik in elkaar zat”, herinnert ze zich. “Daardoor was ik afhankelijk van mijn trainer en deed ik klakkeloos wat hij me opdroeg. Dat is nu niet meer zo. Ook al omdat Ab Krook dat soort dingen goed aanvoelt.” Ze komt er rond voor uit dat ze veel te danken heeft aan haar nieuwe trainer. “Krook heeft zijn best gedaan om alle kernploegleden zo goed mogelijk te leren kennen. We zijn allemaal erg verschillend. Hij respecteert dat en geeft ons de ruimte om onszelf te zijn. Dat geeft mij de kans om overal voor open te staan en allerlei zaken maar gewoon toe te laten.”

Ontspannen

Zijlstra heeft geleerd ontspannen met het schaatsen om te gaan. Dat bleek, toen het beladen onderwerp 'afstandskampioenschappen' ter sprake kwam. Over twee weken worden op het NK afstanden de startbewijzen voor de Europese kampioenschappen verdeeld. “We zijn met z'n vijven, er kunnen zich drie vrouwen plaatsen voor de EK, dat betekent dus dat er twee koppen gaan rollen”, formuleerde Zijlstra behoedzaam. “Zo reëel moet je zijn. Ik mag geen steekje laten vallen. Nee, bang ben ik niet. Die tijd heb ik gehad.”

De algemene verwachting is, dat Annamarie Thomas zich moeiteloos zal plaatsen voor de EK, die begin januari in Heerenveen worden gehouden. De overige kernploegleden zullen hard moeten knokken, willen ze de rest van het seizoen nog een rol van betekenis spelen. Het afgelopen weekeinde dook, in de gedaante van Barbara de Loor, alweer een nieuwe bedreiging op. Ter herinnering: De Loor is de Jong Oranje-rijdster, die zich twee jaar geleden flitsend voor de EK plaatste en daar zo van schrok, dat ze sindsdien nauwelijks nog een meter vooruit kwam. Inmiddels schijnt de 20-jarige schaatsster, die - bij gebrek aan beter? - nog een jaartje in de kernploeg mocht blijven, over de eerste schrik heen te zijn. In Heerenveen verbaasde ze zichzelf en de buitenwereld door zowel op de 1500 als de 5000 meter haar persoonlijk record aan te scherpen, wat haar in het klassement respectievelijk een negende en een tiende plaats opleverde.

Haar verhaal lijkt in veel opzichten op dat van Zijlstra. “Het vorige seizoen heb ik veel geleerd, al was het een dure les. Ik wist dat het met mijn duurvermogen en conditie wel goed zat, daar hoefde ik de oorzaak voor mijn slechte prestaties dus niet te zoeken. Het moest tussen mijn oren zitten, en dat was ook zo. Uitgerekend in een Olympisch jaar belandde ik vanuit Jong Oranje in de kernploeg. Daardoor ben ik in mentaal opzicht even de weg kwijtgeraakt. Ik keek te veel naar de anderen, wilde er te graag bij horen en kon niet accepteren dat er zo'n groot verschil was tussen mij en de rest. Daardoor rende ik achter mezelf aan. Hoe slechter ik presteerde, hoe moeilijker het werd om mezelf er weer bovenop te helpen.”

De inbreng van Krook heeft ook bij de Loor zijn uitwerking niet gemist. Hoe beroerd De Loor ook schaatst, ook zij hoeft zich niet beter voor te doen dan ze is, en mag voortaan zichzelf zijn. “Het gevoel en het vertrouwen zijn terug”, stelde ze gisteren opgelucht vast. “Ik schaatste ontspannen en toch geconcentreerd en dat leverde op de vijf kilometer een mooie vlakke race op. Nu moet ik dat vertrouwen in mezelf zien vast te houden.”

Dat zelfvertrouwen zal ze binnenkort hard nodig hebben: Tonny de Jong is er immers ook nog. De 20-jarige kernploegdebutante, die in Heerenveen haar tijd op de 3000 kilometer een fractie aanscherpte tot 4.25.10, doet niets onder voor De Loor. “Als ik me op de afstandskampioenschappen wil plaatsen voor de EK, zal ik Tonny eraf moeten rijden”, constateerde De Loor. “Zolang ik vertrouwen in mezelf heb, moet dat kunnen. Ik hoef alleen maar te denken: de anderen zijn goed, maar ik kan het ook!”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden