Commentaar

Schaarste aan grondstoffen moet bedrijven een zorg zijn, en de mensheid ook

© ANP. Een werknemer kijkt naar een berg steenkool bij de OBA Bulk Terminal Amsterdam.

Slechts 20 procent van de bedrijven in Nederland is enigszins voorbereid op schaarste van grondstoffen. Inkopers zien de grondstoffenprijzen wel stijgen, maar de alarmerende strekking daarvan dringt nog niet door tot de directiekamers.

Dat blijkt uit een inventarisatie van adviseur PricewaterhouseCoopers. Het bericht haalde de voorpagina niet, maar de inhoud ervan is ernstig. Het mag toch voor iedereen duidelijk zijn dat grondstoffenschaarste geen tijdelijk verschijnsel is. De schaarste is structureel en zal snel ernstiger worden, door de welvaartsgroei in opkomende economieën, en door de groei van de wereldbevolking.

De financiële crisis waarin de westerse wereld, en zeker Europa, nu zit, eist alle aandacht op. Daardoor lijkt ook het bewustzijn verdwenen dat er achter deze, tijdelijke, muntencrisis, structurele crises wachten. Nu de economische groei in belangrijke delen van de wereld is teruggevallen, lijkt het wat minder ernstig met de stijging van de prijzen van voedsel, grondstoffen en energie.

De vraag is wat ingezakt. Maar als die straks weer aantrekt, zullen de prijzen snel stijgen, en zal schaarste opnieuw tot spanningen en onrust leiden. Dat is geen mogelijkheid, dat is een zekerheid.

We leven al lang in de wetenschap dat de bronnen waarvan de mensheid gebruik maakt, eindig zijn. Vier decennia geleden voorspelde de Club van Rome dat er een eind zou komen aan de groei.

De somberste van die voorspellingen zijn niet uitgekomen, omdat ze de technologische ontwikkeling onderschatten die leidde tot een veel efficiënter gebruik van schaarse middelen. En dat effect is nog steeds onmiskenbaar; de weg die opkomende economieën nu gaan naar welvaart is veel minder smerig dan de onze, die liep langs steenkool, staal, zware industrie, en duizenden kilometer telefoonkabel. Maar hoe dan ook: eens komen de grenzen in zicht.

PricewaterhouseCoopers constateert dat bedrijven vooral vertrouwen op een efficiënter gebruik van grondstoffen. Dat is mooi, maar niet genoeg. De strijd om de schaarse middelen zal heviger worden in deze krimpende wereld. De Aziatische aankopen van landbouwgrond in Afrika en mineralen in Australië zijn maar enkele tekenen.

Ze zouden bedrijven in Nederland moeten aanzetten de aanvoer van hun grondstoffen te doordenken en zeker te stellen. En ze zouden de mensheid moet aanzetten na te denken hoe voorkomen moet worden dat de schaarste uitloopt op een vernietigende strijd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden