SBS 6

Terwijl de omroepverenigingen wachten op het eind deze maand verschijnende rapport van de commissie Ververs over de toekomst van de publieke omroep, evalueren de commerciële omroepen hun tv-seizoen. Wat moet er weg omdat het onvoldoende scoorde, welke sterren krijgen een paar uur extra en wat komt erbij omdat zich een nieuwe trend aftekent? Alom klinkt het kloppen van de hamer en het gieren van de boor: RTL5 wordt gerenoveerd, Veronica verbouwt, SBS 6 breidt uit, bij Euro 7 loopt de architect rond. Een overzicht van de commerciële kant van Nederland, die de publieke omroep definitief heeft overvleugeld.

Wat gebeurt er wanneer RTL 5 deze zomer een flink deel van haar programmering overhevelt naar Veronica? Er zullen gaten vallen, voorspelt Van Westerloo. De kijkers zullen niet weten waar ze aan toe zijn, programma's aantreffen die niet voor Veronica bedacht werden. “Neem 'Denktank'. Dat is een quiz die met name veel oudere mensen trekt. Wat moet dat bij Veronica? Het station heeft toch al last van oudere kijkers, die naar 'Onderweg naar morgen' kijken. Dat noem ik niet bepaald 'jong, snel en wild'.”

Maar Van Westerloo maakt zich weinig illusies. Veronica zal wel degelijk gaan profiteren van haar nieuwe koers. Een instant-succes gaat het worden, ook al las hij dat HMG-directeur Huib Boermans nog voorzichtig gokt op een toekomstig marktaandeel van 9 procent voor Veronica. Het percentage zal wel 11 worden, denken ze bij SBS 6.

Van Westerloo, begin vorig jaar nog programmadirecteur bij RTL 5, lacht vergenoegd. “SBS 6 gaat in ieder geval profiteren van de marginalisering van RTL 5. Ik ben er ook van overtuigd, dat wij met 'Hart van Nederland' meer kijkers zullen krijgen dan 'Nova'. Ik ben daar heel arrogant in.”

“SBS 6 heeft geluk gehad. Het station begon ongeveer op het moment dat Veronica het publieke bestel verliet. Alle ogen waren daarop gericht. In die tijd leefde ook de gedachte dat Veronica een enorme concurrent van RTL 4 zou worden. Nu gaat er geen week voorbij dat SBS 6 de HMG-zenders niet in marktaandeel verslaat. Eind dit jaar moeten we naar 8 à 9 procent groeien. Dat lukt als we de zwakke plekken uit onze schema's halen. Dan doen we echt mee. Deze zomer wil SBS 6 een goede programmering hebben. Zodat we nieuwe kijkers voor ons kunnen winnen.”

Weer die tevreden lach: “De programma's die nu Veronica tot een succes moeten makenzijn door Bart in 't Hout (de huidige SBS 6-programmadirecteur, red.) en mij bedacht. Een jaar geleden verwachtte ik dat SBS 6 of RTL 5 het op lange termijn niet zou redden. Het is dus RTL 5 geworden. Het station was het vechtnet dat werd ingezet om SBS 6 uit de markt te houden. Dat is niet gelukt. We hebben geen enkele last van ze gehad. Integendeel: we hebben zelfs lol van RTL 5 gehad. Onze underdog-positie was heel prettig.”

Het neemt niet weg, dat ook Van Westerloo inschattingsfouten maakte toen hij aantrad als directeur van SBS 6, eigendom van de Scandinavische moedermaatschappij Scandinavian Broadcasting Systems (SBS), de Amerikaanse televisie-gigant ABC en tegenwoordig ook van De Telegraaf. De grootste fout was dat hij programma's meenam van RTL naar SBS 6. Hij heeft geleerd dat een succes bij het ene station geen garantie geeft voor hoge kijkcijfers bij het andere station.

Het Bekende Nederlanders-magazine 'Showtime' noemt Van Westerloo als een hopeloos voorbeeld. Het werd een flop, die niet meer te redden viel. 'Breekijzer', meemaaktelevisie met Pieter Storms als reddende engel, doet het daarentegen weer beter dan op RTL 5. Hij zag het ook gebeuren met 'Baywatch'. De Amerikaanse serie ging van RTL 4 naar Veronica en duikelde van 12 naar 2 procent kijkdichtheid.

Van Westerloo: “Het succes van een commerciële zender wordt uiteindelijk niet gemeten door een marktaandeel, maar door het antwoord op de vraag of je geld verdient. RTL 5, waar de kosten veel lager waren, heeft veel meer geld opgebracht dan Veronica. Er wordt gesproken over de verliezen van de commerciële stations. Dank je de koekoek. Er is nog nooit een bedrijf geweest dat niet eerst met investeringen te maken had en daarna pas met opbrengsten. Wegener schreef in zijn jaarverslag: 'TV 10 maakt nog geen winst'. Natuurlijk niet! Dat geldt ook voor Veronica. Zij lijden verlies. Dat kan niet anders.”

Hij verwacht dat RTL 5 zich alleen als een nieuws- en actualiteitenstation zal kunnen ontwikkelen als de kabelmaatschappijen daarvoor een vergoeding gaan betalen. “Zij zullen op hun beurt de kosten doorberekenen aan de kijker. Een andere oplossing voor RTL 5 lijkt mij niet haalbaar. Wanneer Sport 7 op een open kanaal een vergoeding van de kabelaars krijgt kun je verwachten dat de Holland Media Groep de eerste is die zegt dat ze dat ook wil. En daarna zal onherroepelijk ook SBS 6 volgen. Vergeet niet dat dit in Amerika de gewoonste zaak van de wereld is. De kabelaar koopt een programma in en verkoopt het door.”

De bij het gesprek aanwezige voorlichter verwoordt vervolgens de boodschap die steeds vaker klinkt bij de commerciële stations: “Nederlanders betalen ook een bijdrage om de publieke omroepen te zien.”

Van Westerloo: “Je moet het anders bekijken. Het is oneerlijke concurrentie wanneer Sport 7 op een open kanaal betaald krijgt en de andere stations niet. Dat zou volslagen idioot zijn. Denk je dat RTL 4 dat kan verantwoorden tegenover zijn aandeelhouders?”

De best bekeken programma's van SBS 6 zijn 'Breekijzer', het magazine 'Hart van Nederland', 'Over seks gesproken' met de Vlaamse deskundige Goedele Liekens en 'De Wallen op stap', een programma over rosse buurten. Seks levert kijkers op, weet Van Westerloo nog uit zijn tijd bij RTL 5, al brak hij daar de Amerikaanse erotische serie 'Bed- en andere geheimen' af omdat hij vond dat het te ver ging. Kleffe erotiek, vond hij het. Tot zijn verbazing herhaalt RTL 5 nu de serie. “Wat SBS 6 betreft: wanneer je uitrekent hoeveel aan seks gerelateerde programma's wij uitzenden valt het best mee. En neem Goedele Liekens. Zij doet dat buitengewoon beschaafd.”

“De goede smaak, dat is het enige wat SBS 6 in de gaten moet houden. Verder zijn we een commerciële omroep. Wij schamen ons er niet voor dat wij de kijker opzoeken. Het past in onze strategie om in de programmering een gezonde dosis erotiek te zetten. Daarmee doe je iets wat anderen niet doen en trek je kijkers. Alle lagen van de bevolking zien zulke programma's.”

Hij relativeert: “Je zult in de toekomst steeds minder seks en erotiek bij ons aantreffen. Om SBS 6 mag niet het beeld blijven hangen van een station dat alleen erotische programma's brengt. Daar ben ik bang voor.” En Van Westerloo komt er nog een keer op terug: “Channel Four brengt 'The red light zone', een programma als 'De Wallen op stap'. Daar heeft niemand het over. Waarom wordt er altijd met twee maten gemeten?”

Hij praat dan over de aanvankelijke kritiek en het succes van het 'Hart van Nederland' en over de nieuwsrubriek, die SBS 6 vroeg in de avond wil gaan programmeren. Een programma van twintig minuten wordt het. Veel meer wil Van Westerloo eigenlijk niet kwijt, om de concurrentie niet op gedachten te brengen. SBS 6 heeft leergeld betaald: toen de programmaschema's van het station vorig jaar vroegtijdig bekend werden kopieerde RTL 5 razendsnel de gegevens ten bate van haar eigen station.

“Ik geloof absoluut dat er een nieuwsrubriek te maken valt voor de wat jongere kijkers. Vervolg op pagina 2

SBS 6 Ontzettend heftig VERVOLG VAN PAGINA 1

Veronica maakte de fout een zeer getalenteerde presentatrice (Sacha de Boer, red.) in een verkeerde setting te plaatsen. Haar mantelpakje werd een symbool voor wat er verder bij Veronica Nieuwslijn gebeurde: je op geen enkele manier onderscheiden. Dat is zinloos - daar is geen publiek voor.''

“RTL 5 had Michiel Bicker Caarten. Hij zag er heel professoraal uit. Brilletje. Dat moet je dus niet willen, als je publiek voor RTL 5 wilt bereiken. 'Showtime' paste ook niet bij ons. Een te braaf programma, denk ik. SBS 6 is niet zo braaf.”

Een diepe zucht volgt na de opmerking dat SBS 6 eigenlijk ook niet zo 'heftig en een beetje wild' is, de benamingen die het station zichzelf bij de start aanmat. “Je bent een van de weinigen die dat vindt. SBS 6 is ontzettend heftig. Neem de 'Nachtrijder', dat is een beetje tè, en 'Breekijzer', toch echt een heftig programma. Het gaat om aanpak. De manier van durf.”

De voorlichter grijpt opnieuw in: “De mening over heftig en wild verschilt van persoon tot persoon, maar ik denk echt dat wij vergeleken bij de andere Nederlandse stations een stuk gewaagder zijn.”

Van Westerloo: “Misschien heb je gelijk, als je bedoelt dat mensen aan ons wennen en SBS 6 na verloop van tijd niet meer zo heftig vinden. De blote borst van Phil Bloom werd twintig jaar geleden als strafbaar ervaren, Kamervragen werden gesteld. Dat was heftig. Nu niet meer. Zo gaat dat. Wanneer mensen aan ons gewend raken heeft SBS 6 zijn doel bereikt.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden