Saudisch achterlijk

Mijn vriendin Tahareh vertelde me dat het huwelijk van haar zus niet lekker loopt. "Die man van haar is echt achterlijk", zei ze met een stelligheid die een grenzeloos vertrouwen haar psychiatrische diagnostiek verried, waarna ze er achteloos aan toevoegde: "Je kent het wel: Saudisch achterlijk." Ik liet haar woorden bezinken, peinzend in hoeverre ik vertrouwd was met Saudische achterlijkheid. Ik kon vermoeden dat mijn vriendin op een zekere mate van religieus fanatisme doelde.

Negatieve uitlatingen over Arabieren waren altijd al wel te horen, maar ze zijn flink toegenomen nu de verhoudingen tussen Saudi-Arabië en Iran op scherp zijn komen te staan na het hadj-drama waarbij zeker 464 Iraanse pelgrims omkwamen.

Gemopper was er ook altijd al omdat het sjiieten in Mekka niet is toegestaan met een steentje te bidden, zoals ze dat gewend zijn. En er was altijd al afgunst. Want eerlijk is het toch niet, dat die 'onbeschaafde' Arabieren bakken met geld verdienden aan de hadj, terwijl de Perzen, erfgenamen van een van de oudste beschavingen op aarde, moesten zuchten onder internationale sancties?

De weerzin tegen de Arabische cultuur wringt, want de islam is geworteld in die cultuur. En Iran is een islamitische republiek. In het curriculum op Iraanse scholen is veel tijd ingeruimd voor Arabisch, de taal van de Koran. En wie op bedevaart wil, een van de zuilen van de islam, kan niet om Mekka heen.

De ramp in de bij Mekka gelegen tentenkampstad Mina heeft Iraniërs de lust ontnomen daar op bedevaart te gaan. En volgens velen is dat precies de bedoeling van de Arabieren: sjiieten ontmoedigen om naar Mekka te komen.

Dat dit lukt, blijkt wel uit het feit dat nu verhalen naar boven komen over discriminatie en verkrachtingen van Iraniërs in Mekka. Ook circuleren op sociale media filmpjes waarin de 'achterlijke soennitische Arabische cultuur' wordt bekritiseerd. Een hit is het filmpje waarin de Iraanse komiek Abdi in een live-uitzending op de staatstelevisie vertelt dat zijn dochter, die toen slechts elf jaar oud was, tijdens een bezoek aan Saudi-Arabië een huwelijksaanzoek had gekregen van een Arabier die aanbood haar gewicht in goud te betalen. Waarop de komiek hem antwoordde dat hij het gewicht van de Arabier in 'stront' over hem heen zou 'schijten'.

Iraanse sjiieten vinden dat ze meer open minded zijn dan soennieten. Dat is de positieve interpretatie van het onmiskenbare feit dat zij het minder nauw nemen met veel islamitische voorschriften. Soennieten zien hierin het bewijs dat sjiieten geen (goede) moslims zijn.

Sjiieten voegen bijvoorbeeld gebeden samen en gaan makkelijker om met het afbeelden van levende wezens, wat voor soennieten taboe is. Toen ik voor het eerst in Iran kwam, was ik verbaasd over het feit dat iedereen schilderijen in huis had hangen met afbeeldingen van mens en dier. Als ik dan vroeg ik of dat in religieus opzicht wel was toegestaan, kwam er een oprecht verbaasde reactie: "Hoe bedoel je? Toegestaan door wie?"

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden