Saudi-Arabië en Egypte plaatsen Qatar voor onmogelijke opgave

De skyline van Doha, de hoofdstad van de golfstaat Qatar. Beeld AP

Qatar moet de banden met Iran verbreken en nieuwszender Al-Jazeera sluiten. Dat eisen Saudi-Arabië en Egypte voor ze hun blokkade van de golfstaat opheffen.

Saudi-Arabië en Egypte hebben, met steun van Bahrein en de Verenigde Arabische Emiraten, een lijst met dertien eisen opgesteld voor Qatar. Pas als het land daaraan voldoet, willen zij weer handel drijven en reizen toestaan.

De vier landen willen ook dat Qatar hun burgers uitwijst, volgens hen om te voorkomen dat de golfstaat zich mengt in hun interne zaken. Qatar zou ook iedereen moeten uitleveren die in een van de vier landen gezocht wordt wegens terrorisme. Bovendien eisen ze informatie over oppositieleden die het land zou steunen in onder meer Saudi-Arabië.

Terroristische organisaties

Meer dan twee weken geleden verbraken de vier landen onverwacht alle banden met Qatar. Ze hekelden de steun die de golfstaat zou geven aan terroristische organisaties, zoals IS, Al-Qaida, Hamas en Hezbollah. 

Qatar biedt inderdaad leden van Hamas onderdak. De golfstaat steunt waarschijnlijk ook radicale strijders in Syrië, die verbonden zijn aan Al-Qaida. Maar ook Saudi-Arabië doet dat volgens kenners.

De echte reden van de breuk lijkt de eigenzinnige koers die Qatar vaart op het Arabische schiereiland, waar Saudi-Arabië de dienst wil uitmaken. Het staatje wil goede banden onderhouden met verschillende landen, waaronder vijanden van Saudi-Arabië.

Zo is er in Qatar een militaire basis gevestigd van Turkije. De vier landen eisen nu ook dat die gesloten wordt. Maar belangrijker is nog dat Qatar een redelijke verstandhouding heeft met Iran, de grote vijand van Saudiërs. Iran is de leider van de sjiitische landen en bewegingen in de regio, Saudi-Arabië neemt steeds meer het voortouw aan de soennitische kant.

Het verbreken van de banden met Iran wordt erg lastig voor Qatar. De twee landen exploiteren gezamenlijk een groot gasveld in de Arabische Golf. Daarbij moeten ze wel samenwerken.

Het sluiten van nieuwszender Al-Jazeera gaat ook te ver, zo heeft de emir van Qatar eerder al laten weten. Het land steunt de media-organisatie financieel. Al-Jazeera heeft veel invloed in de Arabische wereld, tot ergernis van Saudi-Arabië en andere landen omdat ze geen invloed hebben op de uitzendingen en websites. 

Moslimbroederschap

Voor Egypte speelt nog mee dat Qatar de Moslimbroederschap steunt, die in dat land verboden is. Qatar heeft nog niet officieel gereageerd op de dertien eisen van de vier landen.  

De vier landen verbraken de banden met Qatar na een bezoek van de Amerikaanse president Donald Trump aan de regio. Trump haalde daarbij uitgebreid de banden aan met Saudi-Arabië, waardoor dat land zich waarschijnlijk gesterkt voelde. 

Trump heeft zich eerder geschaard achter de aanklacht tegen Qatar, dat ook volgens hem terrorisme steunt. Maar de Verenigde Staten hebben ook aangedrongen op duidelijkheid over de eisen aan de golfstaat. 

Het conflict kan in Qatar zelf tot onrust leiden. Bijvoorbeeld doordat de winkels leeg raken, er wordt al flink gehamsterd. Uit angst voor voedselrellen sturen de Filippijnen voorlopig geen nieuwe arbeiders richting Qatar, waar 200.000 Filippijnen werken. 

Lees ook: Met alleen gas redt Qatar het niet en De terroristische banden van Qatar zijn wel héél erg zichtbaar

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden