Samenwerken niet het sterkste punt van Maghreb-landen

Welk belang hebben Maghreb-landen bij meer samenwerking?

De Maghreb-landen hebben vooral een economisch belang bij een Mediterrane Unie. Het meest enthousiast is Marokko, dat het initiatief van de Franse president Sarkozy direct met open armen heeft ontvangen.

Het land heeft geen natuurlijke grondstoffen zoals buurland Algerije of Libië en is voor zijn economische ontwikkeling grotendeels afhankelijk van Europa.

Algerije is een stuk afwachtender. Kolonel Kadafi van Libië vindt de Mediterrane Unie een ’koloniaal project’ dat de ’eenheid tussen de Arabische landen’ uit elkaar drijft.

Werken ze nu al samen?

De Maghreb-landen werken nauwelijks samen, ondanks de oprichting in 1989 van een Arabische Maghreb-Unie (UMA) tussen Marokko, Algerije, Tunesië, Libië en Mauretanië.

Deze unie had als voorbeeld de Europese Unie. Tijdens de oprichtingsvergadering in Marrakesj werd voorgenomen een douane-unie en vrij-handelsakkoord in te stellen tussen de vijf landen. Maar dit zijn tot nu toe alleen maar letters op papier gebleven.

Met name door de slechte verhouding tussen Marokko en Algerije is de unie nooit van de grond gekomen.

Waarom is de verhouding tussen Marokko en Algerije zo slecht?

Vanwege het conflict rondom de Westelijke Sahara. Al meer dan dertig jaar twisten Marokko en de Saharaanse onafhankelijkheidsbeweging Front Polisario over dit stuk woestijn ten zuiden van Marokko. Het gebied was ooit gekoloniseerd door de Spanjaarden, maar werd in 1975 door Marokko geclaimd. Een oorlog brak uit tussen beide partijen, waarbij Front Polisario militair werd gesteund door Algerije.

Sinds 1991 heerst er een staakt-het-vuren en valt het gebied onder VN-mandaat, maar dit heeft de relatie tussen Marokko en Algerije niet verbeterd. Integendeel. Na een periode van zeven jaar, waarin de grenzen tussen beide landen open waren, gooide de Marokkaanse overheid in 1994 de grenzen weer dicht.

Sindsdien kunnen Marokkanen en Algerijnen alleen met een visum bij elkaar op bezoek, en moeten zij hiervoor het vliegtuig nemen. Honderden families die in het grensgebied wonen, hebben elkaar al jaren niet meer gezien.

Waarom hebben deze landen elkaar toch nodig?

De landen lopen veel economische groei mis. Het handelsvolume tussen de vijf landen onderling wordt rond de 2 tot 5 procent geschat van de totale buitenlandse handel van deze Maghreb-landen met andere.

Alleen voor het aanleggen van een gaspijpleiding in 1996 hebben Marokko en Algerije hun politieke meningsverschil opzij kunnen zetten.

De Europese Unie wil dat de Maghreb-landen meer samenwerken in het tegengaan van migrantenstromen uit de rest van Afrika.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden