Ryanair tart Deense regels

Prijsvechter: Piloten en cabinepersoneel vallen onder Ierse wet. Vakbonden liggen dwars.

Ryanair gaat eind deze maand een nieuwe uitvalsbasis openen in Kopenhagen, met acht bestemmingen. Dat plan staat echter op losse schroeven, omdat de Deense vakbonden dwarsliggen. Zij eisen dat de Ierse luchtvaartmaatschappij cao's afsluit met het vliegend personeel, zoals gebruikelijk in Denemarken.

Ryanair weigert echter te onderhandelen met de FPU, de Deense vakbond voor piloten en cabinepersoneel. De prijsvechter voert aan dat hij onder de Ierse wet valt, omdat het bedrijf gevestigd is in Ierland en ook de vliegtuigen daar zijn geregistreerd. De vakbonden in Denemarken vinden dat het bedrijf onder de Deense regels valt, omdat de medewerkers in Denemarken wonen.

Ook politici bemoeien zich ermee, nu is uitgelekt dat Ryanair salarissen gaat uitbetalen die ver beneden het normale Deense loonniveau liggen. Cabinepersoneel gaat niet meer dan 1342 euro bruto per maand verdienen. Zelfs de voorzitter van de kleine centrumrechtse liberale partij, Anders Samuelsen, zei dergelijke salarissen 'te laag' en 'niet fair' te vinden. Een provinciaal bestuurder van de Socialisten stelde voor dat mensen in dienst van de overheid nooit meer met Ryanair mogen vliegen voor hun zakenreizen.

Ryanair reageerde furieus. "Voor ons is het een enorm belangrijk en principieel vraagstuk. Wij moeten het vrije verkeer van werknemers in Europa verzekeren. De luchtvaartbranche werd vijfentwintig jaar geleden geliberaliseerd. Dit remsysteem dat mensen ervan weerhoudt vrij te concurreren, moet weg", zei personeelsdirecteur Eddie Wilson.

Toch kan de kwestie niet als een verrassing komen voor het bedrijf. Eerder speelde dezelfde problematiek in andere Europese landen. Bij rechtszaken in Frankrijk en Noorwegen delfde Ryanair het onderspit. Niet de Ierse wet was geldig, maar die van het betreffende land.

De overkoepelende werknemersorganisatie LO heeft de zaak aanhangig gemaakt bij de Deense arbeidsrechter. De uitspraak kan elk moment komen. Stelt de rechter vast dat de discountmaatschappij het spel moet spelen volgens de Deense regels, dan mogen de bonden een zogeheten blokkade organiseren. Hierbij zullen grondpersoneel en afhandelaars geen diensten verrichten voor Ryanair, zoals brandstof tanken, onderhoud van vliegtuigen, catering, inchecken en bagageafhandeling.

Een dergelijke blokkade of 'sympathiestaking' is onderdeel van het Deense arbeidsmarktmodel, waarbij werknemers en werkgevers gelijkwaardige machtsmiddelen tot hun beschikking hebben. Dit Deense model is in binnen- en buitenland geprezen. Toen Nederland in 2013 het ontslagrecht vernieuwde, was dat in navolging van Denemarken.

Toen journalisten Ryanairs directeur David O'Brien vroegen wat hij vond van het Deense model, vroeg hij of ze fotomodel Helena Christensen bedoelden. Sindsdien demonstreren de Deense vakbondsleden voor de luchthaven met portretten van Helena Christensen op hun buik.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden