Ruzie tussen Frankrijk en Engeland escaleert

AMSTERDAM - De persoonlijke verhouding tussen de Franse president Jacques Chirac en de Britse premier Tony Blair is nog altijd goed, zei een woordvoerder op Downing Street maandag. Maar gisteren kwam vanuit het ministerie van buitenlandse zaken in Parijs het bericht dat de Brits-Franse top in het Franse kustplaatsje Le Touquet van 3 december is uitgesteld.

De partijen hebben meer tijd nodig om de bijeenkomst goed voor te bereiden, legde een woordvoerder van minister Dominique Villepin van buitenlandse zaken uit. Die verklaring geloofde niemand. De mededeling kwam bovenop een groeiende stroom van berichten over een aanvaring tussen de twee Europese zwaargewichten tijdens de Europese top, afgelopen vrijdag in Brussel.

,,U bent onbeleefd. Nooit eerder heeft men mij op zo'n manier toegesproken'', zei Chirac daar tegen Blair, voor het front van de dertien andere EU-regeringsleiders. Zijn uitbarsting sijpelde zondag via Britse kranten naar buiten. Die haalden Britse diplomaten aan die spraken van a vigorous exchange ('een krachtige woordenwisseling') - diplomatiek taalgebruik voor 'ruzie'.

Pijnpunt vrijdag was de vraag of de Europese landbouwsubsidies moeten worden afgeschaft. Frankrijk, dat veruit het meest van die subsidies profiteert, trok aan het langste eind: de uitbreiding begint in 2004, maar aan de subsidies wordt vóór 2006 niet gesleuteld.

Blair, zelf zeer begaan met Afrika, hield Chirac voor dat de vaak beleden Franse zorg voor dit continent nogal hol klinkt tegen de achtergrond dat juist veel ontwikkelingslanden van die subsidies, waarmee de EU haar markt afschermt, te lijden hebben. Waarop Chirac in woede ontstak.

Waarnemers waren het aanvankelijk snel eens: dat dit verhaal in Londen naar buiten kwam, was niet toevallig. Blair kon het goed gebruiken.

Chirac triomfeerde in Brussel nadat hij het op een akkoordje met de Duitse bondskanselier Gerhard Schröder had gegooid. Beeldvorming: de Frans-Duitse motor in Europa draait weer; Groot-Brittannië, de derde EU-grootmacht, heeft het nakijken. Dat is voer voor de eurosceptici in Londen, zoals maandag al bleek. Oppositieleider en Tory Ian Duncan Smith sprak van een deal die achter de rug van Groot-Brittannië werd gesloten. ,,Gaat u de Britse belastingbetaler vertellen hoeveel de rekening van uw mislukking hun kost?'', vroeg hij Blair in het parlement. Blair wilde, kortom, graag laten weten dat hij in Brussel zijn tanden had laten zien.

Als dat inderdaad de belangrijkste bedoeling was, dan liep de zaak gisteren enigszins uit de hand. Nadat de Franse minister van landbouw Hervé Gaymard 's morgens op de Franse radio nog had gezegd dat Blair de woordenwisseling voor binnenlands gebruik had aangedikt, kwam gisteravond de mededeling over het uitstel van 'Touquet'.

De term divergences réelles ('wezenlijke tegenstellingen'), waarmee Franse diplomaten de zaak maandag nog wilden bezweren, kreeg ineens een andere lading. Want tegenstellingen tussen Parijs en Londen zijn er genoeg: over de Europese landbouwsubsidies; over de korting op haar EU-bijdrage die Groot-Brittannië nog altijd krijgt. Maar ook bijvoorbeeld over de aanpak van Irak.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden