Rusland wil nieuw onderzoek naar herkomst zenuwgas

De Russische ambassadeur Alexander Sjoelgin na afloop van de persconferentie op de Russische ambassade.Beeld Phil Nijhuis

De Russen krijgen de rest van de wereld niet mee in hun voorstel voor een nieuw onderzoek naar de aanval op spion Skripal, ondanks oproepen van de ambassadeur in Den Haag.

Cameraploegen en journalisten van over de hele wereld waren toegesneld. De Russische ambassade in Den Haag wist vandaag voor even de aandacht op zich te vestigen. De ambassadeur in Nederland, Aleksander Sjoelgin, maakte dankbaar gebruik van deze bijeenkomst door uitvoerig stil te staan bij de fouten die de Britten hebben gemaakt in de Skripal-zaak. “Een vieze opeenvolging van leugens”, zegt Sjoelgin.

Directe aanleiding voor de lange persconferentie waar naast de ambassadeur ook een Russische onderminister en een defensiespecialist aanwezig waren, was een ontmoeting eerder op de dag bij de OPCW. Dat is de VN-organisatie ter bestrijding van chemische wapens die zetelt in Den Haag. De leden waren op verzoek van de Russen bij elkaar gekomen. Moskou eist namelijk een nieuw onderzoek, waarbij het zelf betrokken is, in de Skripal-zaak. Het hoopte daar binnen de OPCW de handen voor op elkaar te krijgen.

Maar het voorstel dat gesteund werd door onder meer Iran en China, werd verworpen met vijftien tegen zes stemmen. Zeventien leden onthielden zich. Ambassadeur Sjoelgin was gisteren teleurgesteld en beschuldigde de Verenigde Staten en Groot-Brittannië ervan een vuil spel te spelen waar internationaal recht ‘er kennelijk niet meer toe doet’. Het was een subtiele verwijzing naar de Navo-landen die na de annexatie van de Krim Rusland erop wezen internationale verdragen niet na te leven.

Weinig animo

Dat het Russische voorstel weinig kans van slagen had, was al snel duidelijk. De Britten noemden zo’n nieuw onderzoek zelfs ‘pervers’. Want waarom, zeggen de Britten, zouden we de Russen laten meedoen in een onderzoek naar een misdaad die is gepleegd op Brits grondgebied. De reden is simpel, zei de ambassadeur gisteren. “Er wordt getwijfeld aan onze inspanningen en daar houden we niet van. Rusland heeft al zijn chemische wapens vernietigd. Ik ken in ieder geval één land dat dat niet heeft gedaan: de VS.”

Zenuwgas

Sjoelgin doelde op het zenuwgas novitsjok waar de dubbelspion Sergej Skripal en zijn dochter Joelia in het Engelse Salisbury mee zijn aangevallen. De Britse premier May zegt dat Rusland achter de aanval zit omdat het zenuwgas in Rusland zou zijn vervaardigd. De Europeanen en Amerikanen vinden het bewijs overtuigend en stuurden om die reden eerder als vergelding meer dan 150 Russische diplomaten terug naar Moskou.

Maar sinds begin deze week valt daar wel iets op af te dingen na uitspraken van wetenschappers bij Porton Down. Dat is een Brits laboratorium waar chemische en biologische wapens worden onderzocht. Wetenschappers bevestigen dat het gif inderdaad een zenuwgas is dat stamt uit de tijd van de Sovjet-Unie, maar ze willen niet concluderen dat het daadwerkelijk is vervaardigd in Rusland.

En dat strookt niet met eerdere uitspraken van de Britse minister van buitenlandse zaken, Boris Johnson. Hij zei in een interview met Deutsche Welle dat hij wetenschappers van Porton Down persoonlijk heeft gevraagd of het zenuwgas afkomstig is uit Rusland en zij antwoordden volgens Johnson bevestigend.

Voor de Russen is dit overtuigend bewijs: de Britten hebben geen zaak. Daarom vragen ze om een nieuwe spoedzitting in de VN-Veiligheidsraad. Het zou namelijk niet de eerste keer zijn dat de Britten en Amerikanen bewijs uit hun duim zuigen, herinnerde ambassadeur Sjoelgin zijn publiek gisteren fijntjes. “Ik zie de voormalige Amerikaanse minister van buitenlandse zaken, Collin Powell, nog zitten in de Veiligheidsraad toen hij beweerde dat Irak zou beschikken over massavernietigingswapens.”

Lees ook:

De relatie tussen het Westen en Rusland heeft een nieuw dieptepunt bereikt. Wat merken Russen in Nederland daarvan?

Geheime diensten, ook van andere landen dan Rusland, liquideren soms tegenstanders. 'Je raakt gewend aan het doden', zegt een Israëlische oud-spion. 'Een mensenleven wordt iets gewoons, dat je makkelijk weggooit.'

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden