Rusland is geschorst, wat betekent dat voor de Spelen?

Onder meer de Russische schaatsster Olga Fatkoelina vecht haar uitsluiting aan. Beeld AP

Het Internationaal Olympisch Comité heeft gesproken. Rusland wordt geweerd van de Olympische Winterspelen in Pyeongchang in februari. Toch is er veel onduidelijkheid. Drie vragen.

Is de beslissing van het IOC definitief?

Het besluit ligt op tafel, de uitspraak is gedaan. Russische sporters worden geschorst, bestuurders en coaches ook. Maar tegelijkertijd werden dinsdagavond, toen het verdict door het IOC werd uitgesproken, al meteen veel vragen gesteld. Welke sporter wordt nu écht geschorst, en wanneer gebeurt dat dan? De onderliggende gedachte is dat eigenlijk niemand weet hoe het nu verder moet.

Bij veel sportfederaties heerst nu een tijdelijke radiostilte. Die willen eerst nog vergaderen over het IOC-besluit. Zo heeft de internationale schaatsunie ISU nog geen besluit genomen, en rest er voor technisch directeur van de Nederlandse schaatsbond KNSB Arie Koops niets anders dan wachten. “We hebben vragen uitgezet, maar voorlopig hebben we niks gehoord”, vertelde hij gisteren in Thialf.

Die twijfel zit er ook in omdat er nog een beroep is ingesteld door het Russich olympisch comité (RUS) bij het internationaal sporttribunaal CAS. Bovendien vechten 22 atleten individueel de beslissing om hen uit te sluiten aan. Onder hen schaatsster Olga Fatkoelina. Zij werd afgelopen maand al geschorst door het IOC, en haar zilveren medaille op de 500 meter bij de Spelen van Sotsji werd afgenomen. Toch schaatste ze afgelopen weekend nog ‘gewoon’ rond in Calgary.

Hoe kan een Russische sporter naar de Spelen?

Als een Russisch atleet mee wil doen in Pyeongchang, moet dat ‘op uitnodiging’ gebeuren. Een speciale IOC-commissie bepaalt of die atleet naar de Spelen mag.

Die commissie, die eergisteren in het leven werd geroepen, beoordeelt een aantal zaken. Ten eerste moet een atleet aan de ‘normale’ kwalificatie-eisen voldoen. Bovendien moet hij of zij nog niet eerder een dopingovertreding hebben begaan, en in de afgelopen tijd op de juiste manier gecontroleerd zijn. Testen die door het Russische dopinglaboratorium zijn uitgevoerd tellen bijvoorbeeld niet mee. De Russische dopingautoriteit verloor de accreditatie.

Tot slot moet tussen nu en de Spelen ook worden meegewerkt. Een atleet die ‘nog te weinig kruisjes heeft’, zoals Herman Ram van de Nederlandse dopingautoriteit zegt, kan rekenen op veel controles. Die hoeveelheid wordt bepaald door een Task Force van het IOC, dat in aanloop naar de Spelen zo’n twintigduizend dopingcontroles wil uitvoeren.

Een ‘substantieel’ deel van die controles wordt en is bij Russen afgenomen, vertelde IOC-dokter Richard Budgett. De Russen hebben ook niet veel keus. Ram: “Als een Rus nu een dopingcontrole weigert, gaan bijna per definitie de luiken dicht.”

Wat betekent dit voor Nederlandse atleten?

Eigenlijk komt het IOC-besluit vooral voor Nederlandse schaatsers dichtbij. En dan met name de sprinters, die mogelijk een grote concurrent zien wegvallen. De 23-jarige Rus Pavel Koeliznikov geldt namelijk als belangrijke kandidaat voor eremetaal op de 500 en 1000 meter, maar werd namelijk al twee jaar geschorst voor het gebruik van het verboden middel meldonium.

Maar, en daar ligt het moeilijke punt, de schorsing van Koelizjnikov werd teruggedraaid. Of dat een rol speelt in de uiteindelijke beslissing om de Russische sprinter toch deel te laten nemen, is vooralsnog onduidelijk.

Voor Koen Verweij betekent het IOC-besluit nog het meest. Hij traint sinds de zomer bij de Russen en volgt de trainingsschema van de Russische coach Kosta Poltavets. Dit om ‘mee te kunnen trainen met de snelste man op de 1500 meter’, de Rus Denis Joeskov. Die werd in 2008 geschorst wegens marihuanagebruik.

Verweij neemt de komende tijd wat afstand, meldde hij bij de NOS. Hij maakt het trainingsblok waar hij nu in zit af. Dat blok loopt tot de wereldbekerwedstrijd in Salt Lake City dit weekend. Daarna gaat hij relatief zelfstandig naar het Olympisch Kwalificatie Toernooi toewerken. Bij de NOS zei hij niet in de ‘negatieve spiraal’ van de Russen terecht wil komen. Arie Koops van de KNSB noemde dat een ‘goed besluit’.

De shorttrackers houden zich helemaal niet bezig met Russische schorsingen, bleek gisteren bij de olympische ploegenpresentatie in Heerenveen. Ja, er zijn wel Russen die een schorsing op zak hebben (bijvoorbeeld Semen Jelistratov), maar er kunnen zoveel schaatsers een medaille winnen dat het in de woorden van bondscoach Jeroen Otter ‘geen zak uitmaakt’ of ze nu tegen een Rus of tegen een Kazach uitkomen. Zoals Sjinkie Knegt zegt: “Ik maak me er niet druk om, heb die Russen het hele jaar nog niet zien presteren.”

Worden de Winterspelen beroofd van amusement?

De sportliefhebber kan de afwezigheid van Rusland in verschillende sporten voelen. In een paar disciplines zijn zij overduidelijk de favoriet voor olympisch goud. De achttienjarige Jevgenia Medvedeva, die dinsdag voor een lage Russische straf pleitte bij het IOC, is al twee jaar ongeslagen bij het kunstrijden.

Op de biatlon en het langlaufen trekt Rusland normaal gesproken een heel blik aan medaillekandidaten open. En dan is er nog ijshockey. Het Russische team is groot favoriet.

Lees ook:

- 'Schorsing van Rusland is pure politiek'

- Geen Rusland, maar wel Russen op de Winterspelen

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden