Recensie

Roze billen uit boulevardbladen

Beeld RV

Dat uitgeverij Prometheus actrice en presentatrice Katja Schuurman vroeg om een bloemlezing te maken rond het thema 'Verboden vruchten' van de Boekenweek, is niet zo vreemd. Ze is verleidelijk, een sekssymbool, en houdt van literatuur: ze is haast de verpersoonlijking van dat thema. Maar moet de lezer dat met een omslag met drie blote Katja's nog eens ingepeperd krijgen? Kennelijk wel.

Dat omslag zat mij bij het lezen van de bundel danig in de weg. Steeds schoof het beeld van die sensueel kronkelende Katja voor de tekst. Bijvoorbeeld bij een passage uit 'Gimmick!' van Joost Zwagerman: "Mijn tong trok lijntjes langs haar lippen, totdat ik me zachtjes vastzoog aan waar ze het het liefste wil. Ik proefde hoe we samen smaakten terwijl Sammie in foetushouding op gedempte toon lag te kermen (...)."

Zo kon ik bij het fragment uit 'Zout op mijn huid' van Benoîte Groult maar niet uit mijn hoofd zetten wat Katja (haar achternaam wordt steevast weggelaten) er in haar voorwoord over schreef. Ik houd er verder mijn mond over, voor degenen die het verhaal nog wel onbevangen willen lezen.

Szymborska's regels

Was het niet beter geweest als Schuurman Wisława Szymborska's regels meer ter harte had genomen? Erotiek heeft geen 'roze billen uit boulevardbladen' nodig.

"Er bestaat geen zedeloosheid erger dan het denken. / Welig als windbloemig onkruid woekert die vrijpostigheid / in het perkje dat voor madeliefjes was bestemd."

Zwagerman, Groult, Szymborska: de bloemlezing bevat rijp en groen uit de Nederlandse en wereldliteratuur. Proza en poëzie. En mij bekomen de gedichten toch het best. Waarschijnlijk omdat ze meer ruimte laten voor de eigen verbeelding.

Zie de stralende woorden van de Braziliaanse Carlos Drummond de Andrade: "De doorboring volgt en breekt door wolken, / ontdekt zonnen van schittering."

Er had overigens met gemak nog een flinke serie gedichten aan toegevoegd kunnen worden. Iets van de Vlaamse Leonard Nolens die net als Hugo Claus (die er gelukkig wel in staat) schitterende erotische gedichten schreef. Of Jacques Hamelink, hier onlangs nog besproken. Ook Piet Gerbrandy ('Wat maakt billen zo weerloos') had niet misstaan. Net zomin als Menno Wigmans liefdesgestamel.

Ze neuriet en ik zit verhevigd in haar bed.
Oneindig wakker is ze, warm en trots en zacht
en mooi, zo mooi, ik krijg het niet gezegd.

Maar goed, wat je raakt en wat niet, wat je opwindt en wat niet, het is uiteindelijk allemaal nogal persoonlijk.

Na alle verhalen vol woeste seks in 'Verboden vruchten' heb ik er weer even genoeg van. Doe mij maar de erotiek van de tekst zelf. Zwagermans Sammie was er ook ontvankelijk voor: "Kafka vond ze een schrijver om 'verliefd op te worden', zei ze. 'Want eigenlijk schrijft-ie heel verleidelijk'."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden