Rondje Oost-Groningen: rechte wegen, lange kanalen

Halverwege de lange rechte weg langs het Boelo Tijdenskanaal, tussen Bellingwolde en Veelerveen, dringt de gedachte zich op dat Rondje West of Rondje Midden toch een betere keuze was geweest dan Rondje Oost. Verderop, in Vriescheloo, Wedde, Oude Pekela en Veendam, komt die gedachte nog een paar keer terug. Het geheel van kanalen en stille, langgerekte dorpen hier onder Winschoten ademt iets stijfs en benauwends, hoe uitgestrekt ook de akkers en oneindig de lucht.

Dat neemt niet weg dat het interessant is ook dit minder bekende deel van Groningen eens te verkennen en dat het Rondje Oost al met al een afwisselend beeld geeft van diverse landschapstypen, van dijkenlandschap tot esdorp- en veenkoloniaal landschap. Bovendien staat de route rechtstreeks in verbinding met lieflijke, heerlijk kalme gebieden, waaronder het Reitdiepgebied en het Hogeland met hun oude dijken en mooie wierdendorpen, en het prachtige polderland van Noord-Groningen.

Wie de provincie van al deze kanten wil bekijken, kan aan de hand van de nieuwe ANWB-route Rondje Groningen een tocht van 411 kilometer maken. Het rondje is samengesteld uit stukken van bestaande fietsroutes en verbindingsstukjes. Drie routeverkortingen verdelen het traject (dat grotendeels bestaat uit heel rustige 'witte weggetjes') in vier subrondjes, met lengtes van 116, 147, 158 en 180 kilometer.

Rondje Oost (116 kilometer) kan men op elk gewenst punt tussen Uitwierde, Wedde en Slochteren beginnen. Fiets wel met de klok mee, want de route is alleen op het deel van de routeverkorting in twee richtingen bewegwijzerd. Treinreizigers kunnen beginnen in Winschoten, Appingedam of Delfzijl.

Voor Rondje Oost kan men het best twee dagen uittrekken, zeker als u af en toe wil afstappen (bijvoorbeeld voor een bezoek aan het Veenkoloniaal museum in Veendam). Wie met één dag wil volstaan, zou van station Winschoten naar station Appingedam kunnen fietsen (ruim 70 kilometer).

Vanaf station Winschoten (meteen rechts het fietspad op) volgt u de ANWB-borden waarop rood-witte Rondje Groningen-stickers zijn geplakt. Het eerste uur is veel fietsplezier verzekerd. U rijdt langs de Westerwoldse Aa, door het karakteristieke Oudeschans met zijn gereconstrueerde vestingwallen (waarover een korte wandeling is uitgezet) richting Bellingwolde.

Langs de bomenrijke Hoofdweg van dit dorp, dat op een zandrug ligt, staan verschillende oude villaboerderijen. De indrukwekkende voorhuizen behoren tot de chicste van de provincie en worden tegenwoordig bewoond door westerlingen die de schuren lieten afbreken, aldus de eigenaar van de plaatselijke snackbar.

Dan door naar Wedde. Als u de burcht 'Huis te Wedde' wilt zien, moet u even de route onderbreken en het dorp bijna uitrijden. Terug op de route rijdt u door het open land naar Oude Pekela, dat tot 1970 het centrum was van de strokartonindustrie, een bedrijfstak die geheel teloor is gegaan. Op de akkers (zo ver u kunt kijken ziet u landbouwgebied) worden graan, aardappelen en vezelhennep verbouwd. De firma Hempflax in Oude Pekela verwerkt de hennep, die er net zo uitziet als 'gewone' wiet en onder meer gebruikt wordt voor papier, kleding en stro voor de paardenstal.

Via Muntendam bereikt u Zuidbroek, waar net als in het aan de andere kant van de snelweg gelegen Noordbroek een prachtige kruiskerk uit de veertiende eeuw staat. Van Noordbroek is het niet ver meer naar het boerendorp Slochteren. De route voert hier langs de Fraeylemaborg, een fraai buitenhuis met brede oprijlaan, dubbele gracht en aan de achterzijde een heus bos.

Ook de moeite van het bekijken waard is het centrum van het middeleeuwse stadje Appingedam en de mooie huizen daar net buiten. Van Delfzijl bleef veel minder historie bewaard en nog steeds wordt er veel gesloopt, zij het dat het nu naoorlogse flats en woningen betreft die in groten getale leeg staan doordat de groei van de havenstad sterk achterbleef bij de verwachtingen.

Het wierdendorpje Weiwerd, onder Delfzijl, werd eind jaren zestig bijna volledig afgebroken wegens de aanleg van fabrieksterreinen. Even afstappen bij het kerkhof van dit spookgehuchtje is een bijzondere ervaring. Tijdens het vervolg van de tocht is de ruimte overweldigend en de nabijheid van de zee voelbaar. Via Midwolda fietst u tenslotte langs de toekomstige oevers van het omstreden recreatie- en woningbouwproject de Blauwe Stad weer naar Winschoten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden