Roman Polanski, de grote held in Warschau

De Europese filmprijzen (European Film Awards 2006) zijn afgelopen weekeinde in Warschau uitgereikt. Verrassende winnaar werd de Duitse debutant Florian Henckel von Donnersmarck. Zijn prachtige Stasi-drama ’Das Leben der Anderen’ werd uitgeroepen tot de Beste Europese Film. Zijn hoofdrolspeler Ulrich Mühe werd Beste Europese Acteur. En het scenario waaraan de regisseur zo lang had gesleuteld en waarvoor hij zich zelfs een tijd had teruggetrokken in een klooster, werd uitgeroepen tot Beste Europese Scenario.

Toegegeven, de Spaanse regisseur Pedro Almodóvar en zijn Spaanse muze Penélope Cruz (ze had al een goudkleurige jurk aangetrokken, dus daar moest de uitslag ook wel naar zijn) wonnen voor ’Volver’ ook prijzen. Hij werd Beste Europese Regisseur, en zij werd Beste Europese Actrice. Maar het grote applaus was toch echt voor die Duitse debutant die de voormalige DDR zo mooi had gereconstrueerd, en die van die grijze en verkrampte Stasi-officier – spiedend in het leven van anderen – een mens van vlees en bloed had gemaakt.

Ook voor de andere hoofdrolspelers Martina Gedeck en Sebastian Koch – inmiddels bekend als de liefde van ’Zwartboek’-actrice Carice van Houten – niets dan lof. Van ’Das Leben der Anderen’ zullen we nog wel veel horen. De film zal zijn Nederlandse première beleven op het International Film Festival Rotterdam, en is als Duitse inzending naar de oscars gestuurd.

Precies zoals ’Zwartboek’, de oorlogsfilm van Paul Verhoeven die bij de nominaties voor de European Film Awards opvallend afwezig was. Er zou iets mis zijn gegaan, de film zou te laat zijn aangemeld, de film zou juist expres niet zijn aangemeld, zodat hij volgend jaar op kan voor de prijzen.

Struikelend over verschillende verklaringen, kun je vooral bedenken dat ’Zwartboek’ geen winnaar is, maar ook geen verliezer, en dat is hoe dan ook een voordeel, als de film nog uit moet in landen als Duitsland en Amerika.

Ontroering was er in Warschau voor Roman Polanski die op 73-jarige leeftijd de Lifetime Achievement Award ontving. Polanski, je kunt aan zijn naam wel aflezen waar hij vandaan komt, werd er in de Poolse hoofdstad trots gegrapt. De regisseur van de veelbekroonde oorlogsfilm ’The Pianist’ – gedeeltelijk opgenomen in Warschau – werd door de Polen binnengehaald als de verloren zoon. Frankrijk is al jaren zijn woon- en werkplaats, liet hij weten, maar zijn hart ligt in Warschau en Krakow, de plek waar hij als jongetje in de oorlog zijn moeder verloor, en waar hij vandaan wist te vluchten.

Alle films die hij maakte, van ’The Fearless Vampire Killers’ tot ’Rosemary’s Baby’ tot ’Chinatown’ zijn te zien als opmaat naar die ene film: ’The Pianist’. Niet zomaar een verhaal over een oorlog, maar zíjn oorlog. En niet zomaar een verhaal over een getto, maar zíjn getto. Polanski is een held, fluisterde de jonge Russische regisseur Ilya Khrzhanvosky als een van de 1700 leden van de European Film Academy. Dat was goed geformuleerd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden