Roep om gratie Snowden steeds luider

Edward Snowden tijdens een video conferentie op de universiteit van Buenos Aires in Argentinië.Beeld REUTERS

Nu de Amerikaanse president Barack Obama het Witte Huis bijna vaarwel moet zeggen, doen steeds meer prominente Amerikanen een beroep op hem om Edward Snowden gratie te verlenen. De lange lijst werd deze week aangevuld met vijftien ervaren veiligheidsexperts, die een brief aan Obama schreven.

De nieuwste groep die zich in de discussie mengt bestaat uit vijftien veiligheidsexperts die in de jaren zeventig deel uitmaakten van de zogenoemde commissie-Church. Die werd opgericht na het Watergate schandaal om illegale activiteiten van de CIA te onderzoeken.

De oud-commissieleden vinden de manier waarop Snowden behandeld is oneerlijk en bovendien inconsequent, schrijven zij in hun brief. "Eerdere soortgelijke gevallen werden een stuk milder behandeld". Ze vergelijken zijn situatie met die van oud CIA-directeur David Petraeus. Hij lekte staatsgeheimen aan de schrijver van zijn biografie en aan zijn geliefde. "Ondanks dit feit kreeg hij geen gevangenisstraf", schrijven zij.

De verwijzing naar Petraeus is om nog een reden toepasselijk. Donald Trump overweegt hem als mogelijke kandidaat voor de post van minister van buitenlandse zaken. De twee hadden afgelopen maandag een ontmoeting in de Trump Tower in New York.

De veiligheidsexperts scharen zich achter de vele anderen die zich inmiddels bekommeren om het lot van Snowden. Mensenrechtenorganisaties Amnesty International en Human Rights Watch deden eerder hetzelfde verzoek aan president Obama. Ook talloze bekende Amerikanen, onder meer mede-oprichter van Apple Steve Wozniak en Tim Berners-Lee, de uitvinder van het internet, steunen Snowden. Ze willen ervoor zorgen dat hij gratie krijgt voordat Donald Trump president wordt. Hij suggereerde in 2013 dat Snowden geëxecuteerd zou moeten worden.

President Barack Obama en president-elect Donald Trump tijdens een ontmoeting in het Witte Huis.Beeld afp

Voor de rechter verantwoorden

Obama zelf reageerde vorige week ontwijkend op alle gratieverzoeken in een interview met Der Spiegel. "Ik kan een persoon geen gratie verlenen als diegene zich niet voor een rechter heeft verantwoord", aldus de vertrekkend president.

Obama voegde er wel aan toe dat Snowden een aantal legitieme zorgen aan het licht heeft gebracht over de manier waarop er met privacy wordt omgegaan. Alleen was de manier waarop hij dit heeft gedaan niet de juiste. Dat zal volgens Obama meespelen als hij zich moet verantwoorden in de rechtbank.

Volgens Obama laat de affaire met Snowden zien dat het belangrijk is een goede balans tussen privacy en veiligheid te zoeken. "Mensen die denken dat privacy volledig gegarandeerd kan worden, beseffen niet dat overheden enorm onder druk staan en allerlei terroristische aanslagen moeten voorkomen."

Edward Snowden verblijft sinds drie jaar in Rusland. In september riep hij Obama persoonlijk op hem gratie te verlenen in een interview met The Guardian. Zijn Amerikaanse paspoort is inmiddels ingetrokken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden