Roemrucht REM-eiland in oude luister hersteld

Voormalig zendstation verhuist naar Amsterdamse Houthaven

Zoals ze in 1964 de trappen af kwam, zal Marianne Bierenbroodspot het straks opnieuw doen. De eerste omroepster van Radio en TV Noordzee (69 nu) is gevraagd het hernieuwde REM-eiland te openen. Bierenbroodspot juicht het toe dat het platform dat speciaal gebouwd werd voor de eerste commerciële omroep van Nederland, in oude luister is hersteld.

Het REM-eiland is opgeknapt in Delfzijl. Daar wordt het vanochtend op een ponton gehesen voor vervoer naar Amsterdam. De Amsterdamse woonstichting De Key kocht het eiland, enthousiast gemaakt door horecapionier Nick van Loon, die het opspoorde bij een sloper in Vlissingen. Het platform komt aan de Haparandadam in de Amsterdamse Houthaven te liggen. Van Loon begint er een restaurant, De Key gebruikt het platform als informatiecentrum voor de nieuwe woonwijk die in de Houthaven komt.

Anno 2011 zou de woonstichting geen drie miljoen meer neerleggen voor zoiets, zegt Daan Jansen van woonstichting De Key. "We concentreren ons nu op onze kerntaak, het aanbieden van betaalbare woonruimte." Maar toen Van Loon in 2007 aanklopte, was er nog geen economische crisis en besloot De Key zich over een stuk cultureel erfgoed te ontfermen.

Bezoekers aan het REM-eiland krijgen straks uitleg over de geschiedenis. Hoe uitgever Will Hordijk, scheepsbouwer Cornelis Verolme en nog een paar pioniers als eersten commerciële televisie wilden maken. Ze richtten de Reclame Exploitatie Maatschappij op en bouwden een platform bij Noordwijk, negen kilometer uit de kust, net buiten de territoriale wateren. Daarmee hoopten ze het verbod van de regering op commerciële tv te omzeilen. Op 15 augustus 1964 zond Radio en TV Noordzee de eerste proefuitzending uit, vier maanden later was het afgelopen met de omroep. In de ochtend van 17 december 1964 bestormde de Rijkspolitie te water het REM-eiland, ontmantelde de apparatuur en maakte de zendmast onklaar. De omroepster van dienst moest haar zin ergens middenin afbreken.

Marianne Bierenbroodspot was toen al geen omroepster meer. "Ik zag aankomen dat het niet goed zou aflopen en bovendien wou ik terug naar de journalistiek, waar ik vandaan kwam." Later werkte ze nog bij de TROS, die voortkwam uit Radio en TV Noordzee.

In functie bezocht Bierenbroodspot, die na haar omroepwerk geschiedenis en kunstgeschiedenis studeerde, het REM-eiland maar één keer. "Ik moest een keer of twaalf die trap op en af lopen, met verwaaid haar en een verwaaide stem." Latere presentatieteksten werden aan land ingesproken en per boot bij het zendplatform afgeleverd.

Bij staalbouwer Heuvelman Ibis in Delfzijl hadden ze een mooie klus aan het opknappen van het REM-eiland. Op het roodwitte bouwsel kwam, in samenspraak met de Amsterdamse architect Concrete, een extra verdieping, verder is alles zoveel mogelijk bij het oude gelaten. Gasten kijken straks van 22 meter hoogte over het water. Na aankomst in Amsterdam, waar het REM-eiland op dinsdag 29 maart naar verwachting aankomt, worden de bordessen en de liftschacht nog aan het eiland gemonteerd. Die moesten er af om door de sluizen te kunnen. Als alles meezit gaat het REM-restaurant - met traditionele keuken - in mei open. Bierenbroodspot: "Als voetnoot in de geschiedenis mag ik dan opnieuw die trappen af."

Industrieel erfgoed
Nadat het REM-eiland als zendstation was ontmanteld, werd het een meetstation van Rijkswaterstaat. Dat bleef het tot 2006. Toen ging het naar een sloper in Vlissingen. Horecaman Nick van Loon (33) vond het daar. Van Loon is dol op industrieel erfgoed. Met een kompaan richtte hij ook het Amsterdamse restaurant Pont 13 op, op een voormalige veerpont. "Ik had gegoogeld op boorplatform, en stuitte toen op het REM-eiland. De sloper moest lachen toen ik hem belde of het er nog was. Hij zei: Ik dacht wel dat er nog eens een gek voor zou komen."

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden