Robot in Noordwijk bestuurd vanuit de ruimte

Het robotwagentje Interact rijdt rond in Noordwijk, maar wordt bestuurd door een Deense astronaut in het International Space Station.Beeld anp

Langzaam komt de centaurachtige robot in beweging om dan opeens bijna op volle snelheid naar een muur in te rijden. Met ingehouden adem kijken studenten van de TU Delft en wetenschappers van het European Space Agency (Esa) in Noordwijk toe. Op een groot scherm in het ruimtelab Estec in Noordwijk zien ze live hoe de Deense astronaut Andreas 'ruimteviking' Mogensen in de controlekamer van ruimtestation ISS, op 400 kilometer hoogte, hun robot bestuurt.

Het is de eerste keer dat een 'aardse' robot vanuit de ruimte zijn besturing krijgt. Voor de authentieke ervaring is Interact, een robot formaat golfkarretje, voor een grote foto van het maanlandschap gezet. Als alles vandaag goed gaat is de volgende stap een robot ontwerpen die met dezelfde techniek een telescoop op de maan kan opzetten.

Ruimteviking Mogensen voert de rest van de test een stuk voorzichtiger uit. Met enkel een touchscreen en joystick, type oude Arcadekast, moet de astronaut een stalen pin in een experimentbord proberen te pluggen. Een operatie die met veel precisie moet worden uitgevoerd: er is slechts een zesde millimeter speling.

Robot met gevoel
Om zulke secure klussen op afstand uit te voeren is de robot uitgerust met een haptische terugkoppeling. Ofwel: Interact kan voelen. De weerstand die hij voelt stuurt hij door naar de joystick, zodat Mogensen hetzelfde ervaart. Hoewel de signalen vanuit ISS 140.000 kilometer omreizen voordat ze door de robot worden opgepikt, is de vertraging slechts 0.8 seconden.

Door een robot 'gevoel' te geven moet hij in de toekomst sneller en zorgvuldiger operaties kunnen vervullen. "Gevoel speelt een belangrijke rol wanneer mensen nauwkeurige taken moeten uitvoeren. Denk bijvoorbeeld aan het strikken van je veters, dat gaat bijna helemaal op gevoel", vertelt hoogleraar André Schiele, oprichter van de ESA-afdeling telerobotics & haptisch labaratorium. "Aanraking bevat belangrijke informatie over de geometrische relatie tussen voorwerpen. Door onze robot 'gevoel' te geven kunnen we makkelijker taken op intuïtie, en daarmee sneller, uitvoeren."

Veertig minuten later komt het verlossende woord. "I'm in!", wordt 400 kilometer verderop geroepen. Interact is voor zijn eerste test geslaagd en Schiele deelt overal met een grote glimlach high fives en schouderklopjes uit. De volgende halte is de maan.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden