RKK, een hulpsint in pauselijke tijden

In pauselijke hoogtijdagen is het RKK een soort hulpsinterklaas van de NOS. In nauw overleg met de echte NOS opent het RKK voor ons de deuren van Vaticaan en Castel Gandolfo. De NOS het nieuws, het RKK de achtergronden, dat is grosso modo de afspraak. Het RKK bevindt zich journalistiek niet in de makkelijkste positie, want de zendtijd is, ofschoon gevuld door KRO-medewerkers, officieel in handen van de Nederlandse bisschoppen. Hoe vrij ben je als verslaggever met de adem van kardinaal Eijk in je nek?

De bijzondere constructie zorgt er allereerst voor dat het RKK godsdienstige zaken, zoals nu het aftreden van Benedictus XVI, altijd belicht vanuit het perspectief van de wereldkerk. Een goed tegenwicht, want de rest van Hilversum kijkt vooral met seculiere Nederlandse ogen naar Rome, wat nogal eens leidt tot uitglijders, zoals vorige week in 'EenVandaag' en 'DWDD'. In 'PowNews' kwamen zelfs bijna alleen maar halfdronken carnavalsvierders aan het woord.

Ondanks de beperktere bewegingsruimte is het RKK toch geen roeptoeter van het Vaticaan. 'Katholiek Nederland tv' ging op Aswoensdag naar een kerk in Hengelo, waar parochianen kritiek uitten op de conservatieve koers van de abdicerende kerkvorst. "Een nieuwe paus moet dichtbij de mensen van nu staan, en dat vertalen in geloof", zei een misbezoekster. Evengoed mocht burgemeester Schelberg de pauselijke boeken en encyclieken bejubelen. Een liberale katholiek: het askruisje nog op het VVD-voorhoofd.

Andrea Vreede, langjarig Vaticaanwatcher voor de NOS, meende dat de paus internationaal meer gezag zou kunnen hebben. "Als hij maar niet steeds met van die negatieve antwoorden kwam op moderne levensvragen zoals echtscheiding." En als hij de eenheid binnen het Vaticaan zou kunnen herstellen. "Een nieuwe paus moet de bezem erdoor halen. Benedictus heeft het bijna letterlijk in zijn toespraak op Aswoensdag gezegd: ophouden met elkaar de tent uitvechten." Rome-correspondenten die preken uitpluizen, waar vind je ze nog?

Dat het RKK Rome in zijn achterzak heeft, is voor de hele publieke omroep een journalistiek pre. Zonder moeite wandelen verslaggevers binnen bij theologen, bisschoppen en kardinalen. Of bij Karel Kasteel, voormalig kamerheer van Johannes Paulus. Hij zal Benedictus altijd Padre Sanctus blijven noemen, zei de monseigneur. Wie regeert het Vaticaan, vroeg het RKK. Kasteel dacht de lieve Heer zelf. Wat misschien net weer iets te veel van ons menselijk voorstellingsvermogen vergt. Toch proef je dankzij de brievenbusomroep van de KRO iets unieks: de authentieke sfeer in het Vaticaan.

'Kruispunt' belde aan bij de auteur Rosita Steenbeek, al dertig jaar woonachtig in de Eeuwige Stad. Ofschoon protestants had ze goede woorden over voor het pausdom. "Zoals Johannes Paulus zijn lijden deelde met de wereld, net als Jezus." Maar ook de vervroegde pensionering van Benedictus kon op haar waardering rekenen. Vooral omdat hij zich in de lijdenstijd terugtrok. Zo maakte deze schrijfster de katholieke symboliek invoelbaar.

Wie van binnenuit iets over de katholieke kerk wil weten, kijkt naar het RKK. Wie wil voortborduren op clichés, schakelt in op 'PowNews'. Zo simpel ligt het.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden