Ritzen wil Zuid-Afrika opnemen in de Taalunie

LEIDEN (ANP) - Minister Ritzen van onderwijs voelt er wel voor ZuidAfrika op te nemen in de Taalunie, om zo het voortbestaan van het Afrikaans te ondersteunen.

Hij zei dat gisteren op het congres 'Taal en identiteit', dat het Afrika Studiecentrum in Leiden organiseerde. Het Afrikaans moet af van het imago dat het de 'taal van de onderdrukker' is. Een nieuw en democratisch Zuid-Afrika zal meertalig zijn en ook het Afrikaans moet daarin een eigen rol vervullen, zo werd gisteren op het congres gezegd. Het Afrikaans is, na Xhosa en Zulu, de derde taal in Zuid-Afrika.

Uit onderzoek blijkt echter dat steeds meer mensen Afrikaans als huis-, tuin- en keukentaal beschouwen en Engels als cultuurtaal. Afrikaans sprekende ouders geven er steeds vaker de voorkeur aan hun kinderen naar Engelstalige scholen te sturen. Aan de universiteit van West-Kaapland, van oudsher Afrikaanstalig, is onlangs Engels als voertaal ingevoerd omdat men dat daar toch meer als taal van de wetenschap beschouwt.

Daar komt bij dat Afrikaans door velen beschouwd wordt als taal van de onderdrukker. Op het congres betoogde de Zuidafrikaanse schrijver Etienne van Heerden dat Afrikaans inderdaad opvallend veel woorden heeft die op ras- en kleurverschil zijn gebaseerd en negatief zijn bedoeld. Voorbeelden zijn woorden als koelie, hotnot, kaffer en kleurling. De redactie van het grote woordenboek van het Afrikaans heeft inmiddels besloten het hele werk door te spitten op racistische omschrijvingen; die worden voorzien van een aantekening.

De deelnemers van de conferentie maken zich ernstige zorgen dat het Afrikaans volledig door het Engels wordt verdrongen. Grootste probleem is dat de zwarte bevolking nauwelijks Afrikaans spreekt; al het onderwijs aan zwarten wordt in het Engels gegeven. Daar staat maar een klein groepje tegenover, de Beweging Swart Afrikaans, die juist pleit voor Afrikaans als voertaal onder zwarten. De vier Afrikaanstalige kranten in Zuid-Afrika zijn inmiddels een inzamelingsactie begonnen en er is een stichting 'Afrikaans - die vriendelike taal' opgericht. Verlies van het Afrikaans betekent immers, zoals de Zuidafrikaanse auteur Andre Brink schreef, "dat ons daarmee saam ons hele verleden sal verloor" .

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden