Ritsma toont ware klasse

De voorspellende waarde van Eskil Ervik was in zijn moedertaal beter dan in het Engels. In het Noors achtte hij vooraf alleen Rintje Ritsma te sterk voor hem, tegen de Nederlandse journalisten was hij zo vriendelijk en slim ook Ids Postma betere kansen op het winnen van de Europese allroundtitel toe te dichten.

Ervik nestelde zich na een uitermate spannend EK - het mooiste sinds jaren en het snelste aller tijden - keurig tussen de beide Friezen, maar zal zich op het erepodium hebben gerealiseerd dat hij, bescheiden als hij is, een uitgelezen kans om te winnen liet liggen. ,,Voor de toekomst wordt hij heel gevaarlijk'', zegt Rintje Ritsma, die als eerste in de geschiedenis voor de zesde keer de beste allrounder van dit continent werd. Clas Thunberg bleef op vijf steken, maar deze Fin veroverde ook vijf wereldtitels. Op dat punt vindt Ritsma in hem nog net zijn meerdere.

Of hij over drie weken in Milwaukee nummer vijf voor het grijpen heeft, ligt nog in de schoot van de toekomst verborgen. Wanneer Ervik snel leert van de fouten die hij dit weekeinde in Vikingskipet maakte, wordt het allroundschaatsen op de kortst denkbare termijn verrijkt met een nieuwe dimensie. Als iets goed is voor de geloofwaardigheid van het schaatsen, is dat de verbreding en mondialisering van de top.

Met Ervik als een van de potentiële kampioenen zal de gang er bij de Noorse toeschouwers ook weer in komen en winnen pleidooien als die van bondscoach Gerard Kemkers, die het hoog tijd vindt voor het invoeren van een olympisch allroundkampioenschap, aan kracht. Kemkers ziet het als hommage aan Ritsma. Voor dé specialist van zijn generatie zou een eventuele programmawijziging te laat komen.

Met Ritsma ging er in Hamar overigens vanalles mis. ,,Er was niet één afstand die liep zoals ik zelf wilde. Ik was af en toe in gevecht met mezelf'', analyseerde hij bondig. Nadat de perspectieven halverwege het toernooi al niet bijster zonnig oogden, gaven weinigen na de 1500 meter nog een cent voor zijn kansen. Hij had in het rechtstreekse duel met Ervik voor een snelle start gekozen, maar leek zelf in het voor een ander uitgestoken mes te lopen. In een uiterste krachtsinspanning bleef hij de Noor uiteindelijk net voor. De marge op de tien kilometer bedroeg ruim 7,5 seconde.

Ervik strandde door de zenuwen en het gebrek aan moed om aan te vallen echter op een magere 13.39,41. Bovendien had hij in Söndral, die de EK allround als een Europees kampioenschap afstanden beschouwde, natuurlijk geen inspirerende tegenstander. ,,Pas in de laatste ronde kwam er dynamiek in de slag van Ervik'', verwoordde Kemkers het. ,,Hij had zo nog acht ronden door kunnen gaan.''

De schaatsende zakcalculator die Ritsma is, wist op dat moment dat de buit binnen was. Een openstaande deur dreigde in zijn optiek toch nog roet in het eten te gooien. Dat bij zes kilometer de rondetijden plotseling omhoog gingen, weet Ritsma aan boze opzet. ,,Ik kwam de bocht uit en voelde ineens tegenwind. Ik heb dat onder de race tegen Geert Kuiper (zijn coach, die eerst dacht dat Ritsma zijn schema vergeten was - red) geroepen. Een dokter is er naar toe gegaan om er op te letten dat de deur dicht bleef. Ik heb me vreselijk kwaad gemaakt, maar dat heeft me ook weer een extra adrenalinestoot gegeven.''

De complottheorie van de open deur dateert reeds van de Olympische Winterspelen van 1994. Toen leefde bij Ritsma al het idee dat de Noorse organisatoren op die manier de temperatuur en dus ook de kwaliteit van het ijs in nationaal voordeel trachtten te beïnvloeden. ,,Toen had ik er geen bewijs voor,'' zegt Ritsma, ,,maar nu deed het zich weer voor.'' De KNSB diende een officiële klacht in bij de ISU.

Het was voor Ritsma toch al het toernooi van de randverschijnselen. Hij was het seizoen ingegaan op nieuwe schaatsen. Een ervan trapte hij tijdens de NK allround kapot. Het nieuwe materiaal voldoet niet, reden waarom hij er meer aan knutselt dan dat hij er op schaatst.

Voor Ritsma eindigde het toernooi alsnog in een happy end, voor Postma viel er bij zijn terugkeer na het gedwongen sabbatjaar weinig te genieten. Zijn races beschouwend, zei hij droog: ,,Ik had een betere 500, een betere 1500 en een betere 10 000 moeten rijden.'' Het eerste deel van de 5000 had hij ook in die opsomming kunnen betrekken. De Deersumer verloor de oorlog al op de sprint, die hij veel te behoudend reed. In zijn achterhoofd zat nog zijn val van vorig jaar, en daar kwamen de uitglijers van zaterdag bij.

Coach Henk Gemser zocht een oorzaak in de onwil van Ervik bij de kruising snel naar rechts uit te wijken. Daardoor zou hij Postma de kans ontnemen vol de laatste binnenbocht in te gaan. Gewapend met een vooruitziende blik had hij hakkelend aan collega Karlstad gevraagd zijn pupil daarop te wijzen. Gemser wilde zelfs op een groot bord 'Gü ut!' kalken, maar dat was hem wijselijk ontraden. Ervik, geconfrontreerd met zijn vermeende oncollegiale gedrag: ,,Postma kan zich beter op het rijden van een goede binnenbocht concentreren.''

Postma haalde nog net het podium, vóór de onverslijtbare Sighel en Veldkamp, die een prachtige sprint reed maar op 'zijn' lange afstanden teleurstelde. Sicco Janmaat, die op één na (5000 m) al zijn pr's verbeterde, debuteerde keurig als achtste. Als Gianni Romme niet op tijd fit is voor het WK, wordt hij in relatie tot Hersman nog een lastig bespreekgeval voor de topsportcommissie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden