Reportage

Rio profiteert niet van economische groei

Het gaat iets beter met het door lage olieprijzen en een fraudeschandaal getroffen Petrobas, maar het staatsbedrijf heeft nog altijd een schuld van 19 miljard dollar.Beeld Getty Images

Na jaren van krimp wacht de economie nu een groei van 3 procent. Maar deelstaat Rio de Janeiro kampt nog met grote problemen.

Na 38 jaar als technisch ingenieur te hebben gewerkt, verloor Antonio Carlos Ribeiro begin 2016 zijn baan. Hij liep een half jaar met zijn ziel onder de arm en vond toen bij toeval op reis in de Amazonemetropool Manaus een bijzonder product: struisvogelolie. "Het bevat alle soorten omega's die je je maar kunt wensen en helpt tegen vele kwalen", doceert hij.

In augustus van datzelfde jaar begon hij een bedrijfje dat het wonderproduct levert aan een paar honderd groene winkels in Rio. Een succesverhaal, maar hij is een uitzondering.

Door een hoge schuldenlast van de overheid en een wankelend lokaal bedrijfsleven blijven investeringen uit in Rio de Janeiro. De werkloosheid is met zo'n 15 procent veel hoger dan elders in het land.

Crisis

De crisis sloeg een paar jaar geleden ook harder toe in de deelstaat Rio de Janeiro dan in de rest van Brazilië. Econoom en radiocommentator Paulo Passarinho: "In 2014 begon de olieprijs te dalen en dat heeft natuurlijk heel Brazilië getroffen, maar in Rio waren de investeringen veel groter vanwege de omvangrijke olievondsten voor de kust in 2006".

De oliesector werd niet alleen getroffen door lage prijzen, in 2015 kwam er het Wasstraatschandaal bovenop. Petrobras, Brazilië's staatsoliemaatschappij en gevestigd in Rio, is spil in dit fraudeschandaal. Constructiebedrijven betaalden smeergeld aan politici om opdrachten bij Petrobras te krijgen.

Inmiddels is de olieprijs weer gestegen. Petrobras heeft in het eerste kwartaal van 2018 het beste resultaat sinds 2013 geboekt, een winst van ruim 1,6 miljard euro. Maar de betere cijfers zijn deels schijn. Ze zijn grotendeels te verklaren door het schrappen van investeringen en de verkoop van bedrijfsonderdelen. Nog steeds resteert een schuld van 19 miljard dollar.

Niet optimistisch

Niet alleen in de oliesector, ook in de publieke sector in Rio zijn de problemen nog niet voorbij, benadrukt Passarinho. "De overheid is in Rio een belangrijke werkgever. Ook die kampt met een hoge schuldenlast, onder meer omdat de voormalige gouverneur Sérgio Cabral, die in de gevangenis zit vanwege het Wasstraatschandaal, bedrijven vrijstelde van belasting om ze naar zijn regio te lokken. Bovendien zijn de teruglopende omzetten in de oliesector merkbaar in de overheidskas, omdat er minder wordt afgedragen." Het gevolg: een maandenlange achterstand in de salarisbetaling van de ambtenaren.

Toen het Wasstraatschandaal losbarstte, raakte ook Antonio Ribeiro werkloos als leidinggevend ingenieur in de scheepsbouw. "Ik had net een forse afdeling opgebouwd vanwege een grote klus die was aangenomen. Al die mensen heb ik op straat moeten zetten. Iedere week nog bellen ze me op om te vragen of ik geen baan voor ze weet, maar ik kan niks voor ze doen."

Paulo Passarinho is niet optimistisch over de toekomst. "Iedereen heeft schulden: het bedrijfsleven, de overheid en de burgers. De regering heeft ingezet op bezuinigingen, en daardoor is een einde aan de crisis niet in zicht. We hebben nieuwe investeringen nodig."

Lees ook: 
In de favela's worden de soldaten gevreesd

Het Braziliaanse leger is Rio binnengetrokken om de orde te herstellen. Maar bewoners van de sloppenwijken zijn boos en bang vanwege de militarisering. De Ombudsman trekt de favela's in om met hen te praten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden