Rijk blijft gebouwen van de hand doen

De voormalige Bijlmerbajes in Amsterdam, nu in gebruik als asielopvang, moet minimaal 60 miljoen euro opbrengen.Beeld anp

Het Rijk heeft in 2016 veel gebouwen verkocht. Ook dit jaar staat opvallend vastgoed in de etalage.

Een groter klapper, zoals de verkoop van het Paleis van Justitie aan de Prinsengracht in Amsterdam, was er vorig jaar niet. Het Paleis leverde in 2015 maar liefst 61 miljoen euro op. Toch haalde het Rijksvastgoedbedrijf vorig jaar 113 miljoen euro binnen met de verkoop van gebouwen en grond, een fractie minder dan in 2015.

Het gebouw dat het Rijksvastgoedbedrijf in 2016 het meeste geld opleverde (23 miljoen) was het grote kantoor van het ministerie van sociale zaken en werkgelegenheid in Den Haag. De koper gaat er 350 vluchtelingen met een verblijfsvergunning huisvesten.

Het Rijksvastgoedbedrijf verkocht verder onder meer het voormalige kantoorpand voor de Octrooiraad aan het Willem Witsenplein in Den Haag en de Seelig-kazerne in Breda. In totaal deed het Rijk vorig jaar zo'n 60 gebouwen en complexen van de hand, waaronder zes rechtbanken, drie kazernes, twee gevangenissen en twee havens. De opbrengst gaat in de staatskas.

Het Paleis van Justitie werd voor 61 miljoen euro verkocht. Het wordt verbouwd tot luxe vijfsterrenhotel.Beeld anp

Bajes te koop

Dit jaar gaat er opnieuw opvallend rijkseigendom in de verkoop. De Amsterdamse Bijlmerbajes moet minimaal 60 miljoen euro opleveren. Een flinke opbrengst verwacht het Rijksvastgoedbedrijf van de verkoop van een braakliggend terrein op het 'eiland' Oostenburg in het centrum van Amsterdam. Daar moeten zo'n 400 woningen verrijzen. Het terrein is sinds het faillissement van de Verenigde Oost-Indische Compagnie in handen van de staat.

Op de verkooplijst staat verder het (deels) monumentale pand aan de Haagse Plesmanweg waar nu het ministerie van infrastructuur en milieu huist. Ooit was dat het hoofdkantoor van KLM. In principe is ook het ministerie van buitenlandse zaken te koop, al moet een eventuele nieuwe eigenaar van 'de Apenrots' er rekening mee houden dat de Eerste en Tweede Kamer er vanaf 2020 zeker vijf jaar zitten als het Binnenhofwordt verbouwd.

Het Rijksvastgoedbedrijf wil verder af van de koepelgevangenissen in Arnhem, Breda en Haarlem. De geplande verkoop van de penitentiaire inrichting in Maastricht gaat voorlopig niet door. Daar komen vluchtelingen en asielzoekers te wonen. Ook de Haarlemse gevangenis biedt (tijdelijk) huisvesting voor asielzoekers.

Verhuur en pacht van grond leverde het rijk vorig jaar 133 miljoen euro op. Het leeuwendeel van die grond ligt in Flevoland.

Het ministerie van infrastructuur en milieu aan de Haagse Plesmanweg op een foto uit 2002.Beeld anp

Grond en schelpen

Eigenlijk is het bezit van die grond strijdig met het doel van het vastgoedbedrijf: ruimte bieden voor taken die bij een overheid horen, zoals kantoren voor ambtenaren, gevangenissen voor gedetineerden en musea voor de opslag en bezichtiging van kunst.

Het Rijk houdt de grond in Flevoland aan als 'strategische ruilpositie', zoals een zegsman van het Rijksvastgoedbedrijf het uitdrukt. Boeren die elders in het land moeten wijken voor (bijvoorbeeld) een snelweg, kunnen in Flevoland compensatie krijgen.

Het Rijksvastgoedbedrijf verdiende verder aan de veiling van huurrechten van tankstations langs de snelweg (16 miljoen euro) en de verkoop van zand, grind en schelpen (ook 16 miljoen). Baggeraars die in de Nederlandse wateren zand willen winnen, moeten eerst afrekenen met het rijk. Ook de eigenaar van de pier in Scheveningen moet dat: de pijlers van de pier staan immers op de Nederlandse zeebodem. Strandtenten betalen aan het Rijk en eigenaren van windmolens die op staatsterrein staan, moeten dat eveneens.

Al met al leverde de verhuur en verkoop van grond, de verkoop van gebouwen en de zand-, grind- en schelpenbusiness vorig jaar het Rijksvastgoedbedrijf 278 miljoen euro op. Minister Dijsselbloem van financiën incasseert ze.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden