Respect

Niemand moet zich iets verbeelden. Ook zo'n fontein niet

Was dat nou typisch Nederlands, die rellende supporters in Rome? Zo zagen we dat zelf helemaal niet, geloof ik. Al werden onze landgenoten er in den vreemde wel op aangekeken. De arme Andrea Vreede, NOS-correspondente in Rome, moet zich gevoeld hebben als een moslim na de aanslagen op Charlie Hebdo. Ze vond het ook niet normaal dat haar landgenoten als Hunnen door de Eeuwige Stad waren getrokken, maar ze werd er wel op aangekeken. Zelfs bij vrienden en bekenden. Het duurde ook wel heel lang voordat Nederlandse gezagdragers op het idee kwamen de schade terug te betalen, of althans een deel daarvan. Hans Wiegels voorstel daartoe werd op Twitter onmiddellijk weggehoond. En we bleven ons maar verbazen over al die ophef in Rome. Supporters zijn nu eenmaal supporters. Opvallend te midden van die 'ik-ben-geen-hooliganstemming' was de reactie van De Telegraaf die dinsdag wel opende met de slachtofferige kop 'Klopjacht in Rome', maar binnenin juist krachtige signalen van afwijzing liet horen. Correspondent Maarten van Aalderen werd 'platgebeld door de Italiaanse media', maar wilde niets 'verklaren'. Dat was 'het stomste wat je kon doen'. "Gewoon afkeuren en daarmee basta."

Ja, dat zou mooi zijn. Jammer alleen dat zowel het wangedrag als de nogal lauwe verontschuldiging zo goed passen in wat Herman Pleij treffend typeert als de Nederlandse cultuur van 'Moet Kunnen'. In het onlangs uitgekomen boekje 'Botte Hollanders' (nu maar euro1,50!) herinnert hij zijn landgenoten er maar weer eens aan dat de Nederlander in Europa al eeuwenlang bekendstaat als 'lompe pummel, vreetzak en zuipschuit'. Dat komt allemaal doordat we hier nooit een hofcultuur hebben gehad, zoals in Frankrijk wel het geval was. Daar leeft dan ook nog een besef dat etiquette meer is dan een onnodige ouderwetse plichtpleging. Etiquette hebben wij niet nodig, want wij zijn recht door zee. En we hebben een hekel aan hiërarchisch denken en dikdoenerij. Niets en niemand moet zich verbeelden iets bijzonders te zijn. Ook zo'n fontein dus niet. Zo beschouwd vertegenwoordigt de rellende supporter onze diepste culturele moraal, maar dan in sterk uitvergrote vorm. Een lachspiegel.

Botte omgangsvormen zijn in Nederland heel gewoon, zelfs de overheid doet eraan mee. Deze week fietste ik toevallig langs de brandweerkazerne in Amstelveen, toch een keurige gemeente. Nietsvermoedend keek ik zo'n mooie wagen na, die net de kazerne wilde indraaien, toen mijn oog viel op het in grote, keurige letters aan de zijkant aangebrachte tekst: "Ophangen die rookmelder!" Pardon? Had daar niet moeten staan "'Hangt allen uw rookmelder op" of iets in die trant? We begrijpen best dat zo'n tekst enige urgentie moet uitstralen, maar dat lijkt me niet genoeg reden om de onschuldige passant te schofferen. Of zou het grappig bedoeld zijn? Dat vraagt dan wel heel veel interpretatief vermogen van de gemiddelde Nederlander. Wie niet beter weet, denkt dat het normaal is om elkaar zo toe te blaffen.

Rellende voetbalsupporters heb je overal. Maar in Nederland heeft lomp gedrag diepe historische wortels. Best eens iets om over na te denken. Alleen vinden we onze eigen tradities zelden of nooit verontrustend.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden