Republikeinen: "Een herhaling van 1980 is natuurlijk niet de bedoeling"

'Geen woning, geen kroning' Beeld anp
'Geen woning, geen kroning'Beeld anp

Op het Waterlooplein, een van de door de gemeente aangewezen plekken voor demonstraties tegen de monarchie, loopt het rond het middaguur allesbehalve storm. Rekenden de organisatoren van de betoging op minimaal duizend mensen, bij het startschot zijn er nog geen honderd belangstellenden op het belangrijkste 'witte plein' aanwezig.

"De opkomst valt inderdaad wat tegen", is ook de conclusie van Timothy Abraham (21) en Vincent Breedeveld (20). De twee studenten politicologie zijn naar het Waterlooplein gekomen omdat ze 'principieel tegen de monarchie' zijn. "Zo'n troonswissel is er natuurlijk maar eens in de dertig of veertig jaar", zegt Breedeveld. "Dus als je voorstander van een republiek bent, is dit hét moment om dat te laten zien."

Maar begrijp de studenten niet verkeerd. Abraham: "Ook wij zijn trots op ons land, op de principes van vrijheid en gelijkheid. Maar die worden tegengesproken door het bestaan van de monarchie. Daar hoort een gekozen staatshoofd bij." Dat standpunt komt overeen met de tekst op het doek dat op het podium is gespannen waar vanmiddag bandjes gaan optreden en voordachten worden gehouden: "Een gekozen staatshoofd...is dat nou te veel gevraagd?"

Spelbrekers
Die vraag houdt maar weinig landgenoten 's nachts wakker, beseft Breedeveld. "De sfeer in Nederland is toch dat we met z'n allen maar blij moeten zijn dat we een monarchie hebben. We willen vandaag ook zeker niet andermans feestje verpesten, maar gewoon laten zien waar we voor staan", vertelt de student.

Wies Cools (43), die vanuit Zutphen naar de hoofdstad is gekomen, wil ook zeker geen spelbreker zijn. "Ik begrijp wel dat we niet op de Dam mogen demonstreren", zegt ze. "Waarom zou je het feestje van de mensen daar verpesten? Zij daar hun feestje, wij hier." Goed dus, dat de gemeente onder meer het Waterlooplein beschikbaar heeft gesteld voor een tegengeluid.

Cools: "Ik ben hier naar toe gekomen om te laten zien dat ik het niet met het koningschap eens ben. Dit wordt ons allemaal opgelegd. Dan zie je zo'n Amalia zwaaien op het balkon. Zij kan er natuurlijk ook niets aan doen, maar ervoor gekozen heeft ze niet. En wij ook niet."

Belachelijk instituut
Ook de 27-jarige Ramon, die zijn achternaam liever niet prijs geeft, is naar het 'witte plein' gekomen. "Ik vind de monarchie een belachelijk instituut", vertelt hij. "Al van jongs af aan ben ik principieel tegen erfopvolging. We hebben op Koninginnedag wel vaker feestjes met mensen die niet zoveel met het koningshuis hebben, maar dit jaar doen we het hier op het Waterlooplein."

Toch, hij had liever op de Dam gestaan. "Ik vind het niet meer dan normaal dat de autoriteiten plek bieden voor een tegengeluid. Maar wat mij betreft had het ook op de Dam moeten kunnen. Vrijheid van meningsuiting is heel belangrijk en je stem laten horen is heel iets anders dan andermans feestje verpesten."

De studenten politicologie zijn het daar niet helemaal mee eens. "Je moet het als gemeente wel in goede banen leiden, dus dan begrijp ik wel dat ze daar een paar aparte punten voor aanwijzen", zegt Vincent Breedeveld. "Een herhaling van 1980 is natuurlijk niet de bedoeling, het moet wel een leuke dag voor iedereen worden."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden