Regering-Trudeau wankelt na aftreden tweede minister

Minister Jane Philpott (rechts) heeft maandag haar ontslag aan premier Justin Trudeau aangeboden. Beeld REUTERS

Opnieuw is een Canadese minister opgestapt. Daarmee is niet alleen het imago van premier Justin Trudeau verder ingedeukt, maar ligt ook een regeringscrisis op de loer. 

Jane Philpott, de begrotingsminister, liet maandag in haar ontslagbrief weten dat ze het “vertrouwen heeft verloren in de regering vanwege de manier waarop ze handelde rondom een corruptieschandaal”. Eerder nam minister van justitie en procureur-generaal Jody Wilson-Raybould al ontslag.

Vorige week vertelde Wilson-Raybould in een urenlange getuigenis in het Canadese parlement dat zij onder hoge druk is gezet door medewerkers van Trudeau. Ze vroegen haar een schikking te treffen met het grote bouwbedrijf SNC-Lavalin en niet tot vervolging over te gaan. Daarbij zouden intimidatie en ‘verholen dreigementen’ niet zijn geschuwd.

Corruptie

Het bouwbedrijf waarmee de hele crisis is begonnen wordt verdacht van corruptie; het zou tussen 2001 en 2011 tientallen miljoenen euro’s aan steekpenningen hebben betaald aan Libische regeringsfunctionarissen in ruil voor bouwcontracten. Dat is bij de Canadese wet verboden. 

Als SNC-Lavalin schuldig wordt bevonden mag het bedrijf tien jaar lang niet mee dingen naar contracten van de overheid. En dat zou in de praktijk banen kosten in de regio Quebec, de vestigingsplaats van het bouwbedrijf. In een discussie over de zaak zou de premier tegen de minister hebben gezegd: “Ik ben parlementslid in Quebec en er komt een verkiezing aan in Quebec”.

Ontslagbrief

Maar Wilson-Raybould bleef bij haar besluit om wel tot vervolging over te gaan. Toen Trudeau in januari de ministersposten herschikte,  werd Wilson-Raybould van Justitie gehaald en kreeg de portefeuille Veteranenzaken. Vorige maand stapte zij uit onvrede op. Nu heeft collega-minister en vriendin Philpott haar voorbeeld gevolgd. “Ik moet trouw blijven aan mijn kernwaarden, mijn ethische verantwoordelijkheden en mijn grondwettelijke verplichtingen”, schreef ze in haar ontslagbrief. 

Premier Trudeau zei in een korte verklaring ‘teleurgesteld’ te zijn over haar ontslag maar toonde wel begrip voor haar keuze. Verder zei de premier de corruptiezaak “zeer serieus” te nemen. Dat Trudeau geprobeerd zou hebben een groot bedrijf uit de wind te houden, botst met zijn tot nu toe onkreukbare imago. Sinds zijn aantreden in 2015 staat hij bekend als transparant, fatsoenlijk en wars van politieke spelletjes. Trudeau ontkent dat hij SNC-Lavalin de hand boven het hoofd heeft willen houden. Wel zegt hij dat hij heeft geprobeerd banenverlies te voorkomen.

Het schandaal komt Trudeau extra slecht uit in een verkiezingsjaar. De premier hoopt herkozen te worden als in oktober de Canadezen naar de stembus gaan. Als het aan de oppositie ligt, vertrekt de premier al voor die tijd. Vorige week vroeg die om het aftreden van de premier.

Lees ook: 

‘Groene’ Canadese premier laat nieuwe oliepijpleidingen aanleggen

De regering van Canada investeert in een omstreden oliepijpleiding nu een particulier bouwbedrijf na felle protesten is afgehaakt. ‘Economisch noodzakelijk’, zegt premier Trudeau.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden