'Regering Colombia en Farc in gesprek'

Binnenkort vredesonderhandelingen in Oslo Vrees dat misdaden onbestraft zullen blijven

Komt er na meer dan een halve eeuw dan toch een einde aan de strijd in Colombia? Volgens het Colombiaanse radiostation RCN vinden er achter de schermen al enige tijd verkennende gesprekken plaats tussen de regering en de guerrillabeweging Farc. Die zouden zo vergevorderd zijn dat in oktober vredesonderhandelingen tussen de beide partijen plaatsvinden in de Noorse hoofdstad Oslo.

De afgelopen weken werd daartoe in het geheim onderhandeld in de Cubaanse hoofdstad Havana. De verwachting is, aldus het radiostation, dat president Juan Manuel Santos de vredesbesprekingen binnen enkele dagen officieel zal aankondigen.

Als de berichten waar zijn - meerdere Latijns-Amerikaanse media maakten gisteren melding van de doorbraak - dan zou het voor het eerst in tien jaar zijn dat de Colombiaanse regering weer met de Farc om de tafel zit. Onderhandelingen tussen de toenmalige president Andres Pastrana en de guerrillabeweging liepen in februari 2002 op niets uit. Zijn opvolger, Álvaro Uribe, won datzelfde jaar de verkiezingen met zijn belofte met harde hand een einde te maken aan de guerrilla. Hij geloofde niet dat overleg met 'terroristen' iets zouden opleveren. Door zijn beleid, en onder meer de arrestatie van een aantal kopstukken, raakte de Farc ernstig verzwakt. Colombia werd in zijn strijd tegen de Farc ook geholpen door speciale Amerikaanse eenheden.

Aan de basis van de hernieuwde poging tot vredesonderhandelingen zou de Venezolaanse president Hugo Chávez staan. Die onderhoudt goede contacten met de Farc. Zo zou Venezuela jarenlang wapens aan de beweging geleverd hebben en de guerrillastrijders onderdak hebben verschaft. Dat leidde onder Uribe tot een verslechtering in de verstandhouding tussen beide landen. Na jaren van wrijving wil Santos, die in 2010 aan de macht kwam, die betrekkingen weer normaliseren. In ruil daarvoor zou Chávez hebben toegezegd te helpen bij de onderhandelingen met de Farc.

De Farc is veel zwakker dan tien jaar geleden. Toen was de beweging op zijn machtigst en had zij de controle over grote delen van het land. Nu zou de verzwakte beweging wel baat hebben bij onderhandelingen. Veel mensenrechtenorganisaties vrezen dat de daden van de leden van de guerrillabeweging onbestraft blijven als er een akkoord komt.

Santos heeft er op zijn beurt nooit een geheim van gemaakt dat hij geïnteresseerd is in toenadering om zo een einde te maken aan de terreur. Hij weet zich daarin gesteund door het gros van de bevolking.

Oud-president Uribe heeft daarentegen ernstige kritiek op het in zijn ogen falende beleid van Santos. Hij was ook de eerste die een week geleden opperde dat er in Cuba besprekingen werden gevoerd.

Colombiaanse analisten zijn het erover eens dat onderhandelingen met Farc onontkoombaar zijn om een einde te kunnen maken aan de oorlog.

Ontvoeringen en drugshandel
Bijna vijftig jaar geleden begon de Farc als een marxistische guerrilla van boeren. De beweging, en ook het gebied dat ze beheerste, groeiden sterk in de jaren zeventig en tachtig. De Farc haalde haar inkomsten uit de drugshandel en uit het ontvoeren van (rijke) Colombianen en politici. Op het hoogtepunt van haar macht, ruim tien jaar geleden, zou ze 3000 mensen vasthouden. De bekendste ontvoering was die van toenmalig presidentskandidate Ingrid Betancourt in 2002. Ze werd zes jaar later bevrijd.

De Farc, die nu zo'n 9.000 strijders zou tellen werd de laatste jaren door het offensief van oud-president Uribe verzwakt, en verloor vele leiders. In februari kondigde zij aan de ontvoeringen te staken, in april liet ze de laatste tien gegijzelde politici en militairen vrij.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden