Redder van Annan

De Verenigde Naties zijn toe aan een grote schoonmaak. VN-baas Kofi Annan heeft er nu ook de juiste man voor gevonden. Het is de Brit Mark Malloch Brown (51), die aan de slag gaat als de chef van Annans staf.

Malloch Brown is nu nog topman van de UNDP, het ontwikkelingsprogramma van de VN. Hij verlaat zijn organisatie in een cruciaal jaar. In 2005 wil de wereld tonen dat het ernst is met de armoedebestrijding, en dat moet gebeuren op een VN-top, tijdens een tussentijdse evaluatie van de zogeheten Millenniumdoelen. Mark Malloch Brown laat die taaie klus nu aan een ander.

Zijn loopbaan staat stijf van het klaren van gevoelige klussen. Gevoeligheden opsporen en bijtijds onschadelijk maken, daar heeft Mark Malloch Brown zijn hele loopbaan aan gewijd.

De Brit studeerde politieke wetenschappen in de VS, aan de Universiteit van Michigan. In 1977 kreeg hij een baan bij het gezaghebbende blad The Economist. Twee jaar was hij er correspondent. Daarna werkte hij bij de UNHCR, de vluchtelingenorganisatie van de VN -tevens de organisatie waar Ruud Lubbers afgelopen week opstapte omdat zijn positie er onhoudbaar was geworden.

Malloch Brown bereikte bij UNHCR niet de hoogste rang, maar zijn ster steeg snel. Hij schopte het in 1981 tot directeur veldoperaties. Zijn huidige vriendschap met zijn baas Kofi Annan stamt uit die tijd.

Dat Malloch Brown politiek geladen dossiers aankon, bleef ook buiten de VN-organisatie niet onopgemerkt. Hij kreeg een aanbod van de Amerikaanse consultancyfirma Sawyer Miller Groep. Hij werd er partner en mocht aan de slag met de kernkennis van de firma: de Amerikaanse methode van campagnevoeren. Het consultantbedrijf stuurde hem de hele wereld over. In Peru hielp Mark Malloch Brown de romanschrijver Mario Vargas Llosa tijdens zijn campagne voor het presidentschap. Voor zijn Amerikaanse firma hielp hij ook de regering van Colombia bij het wegpoetsen van het imago dat zij niet meer voorstelde dan een politieke vleugel van het Medellin-drugskartel.

Via zijn werk raakte Mark Malloch Brown bevriend met adviseurs en medewerkers van president Bush. Dat is in zijn nieuwe baan zeker niet onbelangrijk, nu het niet echt botert tussen de Verenigde Staten en de VN. Hij kent bijvoorbeeld Paul Wolfowitz en Elliot Abrams. Wolfowitz en Malloch Brown kwamen elkaar bij de presidentscampagne van de Filippijnse Cory Aquino. Wolfowitz moest toen voor de VS onderzoeken of Aquino inderdaad de juiste vervanger was voor de destijds door de VS gesteunde president Marcos.

Op het moment dat de Wereldbank, in 1994, intern grote problemen had, werd de nu 51-jarige Brit ook daar binnengehaald. Als directeur externe relaties moest hij uitleggen dat de bank toch echt aan het veranderen was en dat het personeel er heus de kantjes niet van afliep. Tot juli 1999 bleef hij bij deze Bretton Woodsinstelling, om vervolgens Washington te verruilen voor New York om de UNDP te gaan leiden. En ook die organisatie wist hij te ontdoen van hetzelfde slechte imago waaraan zijn vorige werkgever leed.

Hij heeft een groot talent om op tijd zijn voelhorens uit te steken. Dat deed hij in maart 2002, bijvoorbeeld, tijdens een VN-top over armoedebestrijding in Mexico. De UNDP-topman nodigde twee Nederlandse journalisten uit voor een persconferentie in klein comité. In de spelonken van het gebouw bleek dat Mark Malloch Brown vooral zélf vragen had: over de opkomst van ene Pim Fortuyn. Kon dat ook betekenen dat Nederland minder aandacht zou krijgen voor de internationale agenda, en minder geld gaan doneren aan de VN-organisaties? Dat zou een politiek zeer gevoelige kwestie zijn, stelde Malloch Brown: na Nederland volgde vaak de rest.

Het lijkt soms alsof Malloch Brown zich overal met een glimlach en een vriendelijk woord binnensmoest. Dat is een verkeerd beeld en zeker niet te af te leiden uit zijn laatste daden. Malloch Brown heeft laten weten dat zijn opvolger bij de UNDP uit een ontwikkelingsland moet komen. En daarmee maakt hij zich niet echt geliefd bij de Europeanen, die die post meestal onderling verdelen.

Maar juist aan die cultuur van het onderling uitmaken wie de mooie posten krijgt wil Malloch Brown, en dus zijn baas Kofi Annan, een einde maken. En dat geldt ook voor alle problemen rond de corruptie van het olie-voor-voedselprogramma in Irak, de zaak-Lubbers, en verkrachtingen door VN-personeel in de Kongo. Het imago van Kofi Annan ligt in de handen van zijn vriend Mark Malloch Brown.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden