Reportage

Rector Rob Schuurmans weet het zeker: Ooit staan er robots voor de klas

Robotdocent Wubbo is ontwikkeld aan de Fontys Hogeschool. Beeld Maikel Samuels

Kan het lerarentekort op termijn worden opgelost met robots voor de klas? Leerlingen van het Frits Philips lyceum-mavo in Eindhoven gaan erover in discussie.

De wiskundedocent van Stan (17) zat er onlangs een keertje naast bij het nakijken van een toets. Zijn leerling had bij het oplossen van een opgave weliswaar een alternatieve rekenmethode gebruikt, maar die klopte net zo goed. Een interessante discussie later kreeg Stan er daarom een vol punt bij. Nu vraagt hij zich af: was hem dat met een robot als leraar ook gelukt?

Met robot Wubbo in elk geval niet. Max Bogers, mechatronicadocent aan de Fontys Hogeschool Engineering, heeft de robot meegenomen als decorstuk tijdens de discussie over robots voor de klas op het Frits Philips lyceum-mavo in Eindhoven, waar robotica wordt gegeven. Onbedoeld legt hij daarmee meteen de minimale eisen bloot voor een elektronische leraar. Wubbo heeft geen hoofd. Elke vorm van emotie is volledig afwezig. En je kijkt vanaf de schoolbanken op hem – als je de robot al een geslacht moet geven – neer.

Toch kunnen robots in de toekomst wel degelijk een rol spelen bij het oplossen van het lerarentekort, denkt rector Rob Schuurmans. Als ze vrijwel autonoom een hotel kunnen laten draaien, moeten er ook toepassingen voor in de klas te bedenken zijn. “Ik denk meer ter ondersteuning, zodat we bijvoorbeeld met grotere klassen kunnen werken. Een goede leraar richt zich ook op de persoonsontwikkeling van de leerlingen. Dat zie ik een robot niet snel doen.”

Beeld Maikel Samuels

Het is de heersende gedachte tijdens het gastcollege van Bogers. Julia (16) vindt de relatie met een docent te belangrijk om overboord te gooien. “Een leraar die enthousiast vertelt, zorgt voor een goede sfeer en houdt de klas gemotiveerd. Hij weet wie moeite heeft met de stof en maakt ook een praatje met je over het weekend. Aan de andere kant merken wij ook dat leraren het druk hebben. We moeten meer zelfstandig doen, er is niet altijd veel tijd voor vragen.”

Hoewel het zijn vakgebied is, ziet Bogers ook nog beren op de weg. “Het voordeel is dat een robot alles onthoudt wat er wordt ingevoerd. Op het gebied van expressie en interactie zijn de afgelopen jaren bovendien grote stappen gezet. Maar wat doet hij bij een onverwachte vraag? Kan hij inspelen op een leerling voor wie het te snel gaat? En dan is er nog de groepsdynamiek. De een speelt met zijn telefoon, anderen kletsen tussendoor. Ik zie een robot daar nog niet snel op anticiperen.”

Band

Een beetje saai wordt het ook wel. Abel (12): “Tijdens elke les dezelfde robotdocent voor de klas, geeft je niet het gevoel dat er iemand met je bezig is. Het komt niet over als ik lesstof moet onthouden van iets dat geen emotie heeft.” Niels (18) maakt het nu al mee dat de relatie met de ene docent fijner is dan met de andere. “Dat scheelt echt in de cijfers. Ik denk niet dat je met een robot een goede band opbouwt.”

Toch gaat het er ooit van komen, vermoedt Bogers. Volgens zijn schatting staan er rond 2050 robots voor de klas. Rector Schuurmans is al blij dat erover nagedacht wordt. “Om onze problemen op te lossen, moeten we naar alle mogelijkheden kijken die de samenleving biedt. Het is voor het onderwijs heel prikkelend om daarbij naar robots te kijken. De kans lijkt me groot dat ze op enig moment een rol in de klas zullen krijgen.”

Lees ook:

Als bloempot ziet die zorgrobot er best gezellig uit

In een gloednieuw zorglaboratorium in Utrecht leren mbo-studenten hoe ze straks met zorgrobots moeten samenwerken.

Met een robot heb je zo een band; welke gevolgen heeft dat?

Welke gevolgen heeft het dat robots een grotere rol spelen in ons dagelijks leven? Over die vraag buigt filosoof Pim Haselager zich. ‘Wat als het kind tegen de robot zegt: Geef mijn zusje een duw. Daar moeten we over nadenken.’ 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden