Rechter dwingt The Family tot openhartig excuus voor misbruik kinderen

De leiding van de sekte The Family, voorheen Children of God, heeft toegegeven dat sommige aanhangers zich in het verleden schuldig hebben gemaakt aan seksueel misbruik van kinderen.

RICHARD SINGELENBERG

In oktober ontvingen alle leden een opmerkelijk openhartige brief, waarin de top van de beweging zich verontschuldigt voor het aangedane leed. Verantwoordelijk voor de uitwassen was de in 1994 overleden stichter en leider van de beweging, David Berg, aldus de onomwonden verklaring.

Het plan schriftelijk excuus aan te bieden, is voortgekomen uit een al drie jaar slepende voogdijzaak in Engeland. Een vrouw achtte haar dochter, aanhangster van The Family, ongeschikt voor het moederschap en eiste daarom de voogdij over haar kleinkind.

Van groot gewicht in deze zaak waren een paar uiterst omstreden stellingen tingen van Berg, die volgens sommigen neerkwamen op het propageren van seksuele relaties tussen ouderen en kinderen. Fragmenten uit Berg's brieven aan zijn volgelingen, geschreven in de jaren '70 en '80, wekken inderdaad deze indruk. In het bericht 'De duivel haat sex, maar God houdt ervan!' van 20 mei 1980 beschrijft hij hoe hypocriet het Systeem (Family-jargon voor 'de buitenwereld') met seksualiteit omgaat, in het bijzonder incest. “Wat heeft sex met leeftijd te maken? God heeft geen leeftijdsgrenzen gesteld aan seksuele gevoelens en orgasmen, maar het Systeem heeft het verboden tot je 18 jaar bent! God heeft incest niet verboden, maar waag het niet om erover te praten, laat staan dat je je ermee inlaat! Er zijn in het Systeem een hoop krankzinnige wetten tegen alles dat met sex te maken heeft.”

Berg beoogde met deze provocatie geenszins incest binnen zijn beweging tot integraal bestanddeel van de doctrine te maken. Veeleer vloeide zijn op hol geslaagde betoog voort uit zijn opvatting dat kinderen zonder enige seksuele remming moeten worden opgevoed. Dat strookt met zijn fundamentele leerstelling dat liefde en dus ook seksualiteit giften zijn van God.

Berg's charisma stond er echter borg voor dat vele volgelingen niet in staat waren retoriek van doctrine te scheiden. De woorden werden bovendien geschreven in de periode dat de gemeenschappen van The Family vrijwel autonoom waren: Het was “een wilde tijd, met veel seksuele aktiviteit tussen de volwassenen”, zo beschrijft de huidige leiding in haar recente excuus-brief het gezagsvacuüm van vroeger tijden.

Voogdij

Pas nadat in 1986 enige jongeren hadden geklaagd over seksuele intimiteiten met volwassenen, werden incestplegers geëxcommuniceerd. Desondanks riep Berg in 1988 zijn volgelingen op iedere beschuldiging van incest categorisch te ontkennen: “We geloven er niet in, we praktizeren het niet en het is niet te bewijzen.”

Het merendeel van de aanhangers hield zich verre hield van Bergs ultieme uitdaging aan de seksuele conventies; de omvang van de excessen lijkt beperkt. Niettemin heeft de rechter in de Engelse voogdijzaak gevorderd dat The Family zich met behulp van professionele hulpverleners gaat bekommeren om het lot van zowel leden als ex-leden, die het slachtoffer zijn geweest van seksueel misbruik. Tevens werd van de beweging geëist dat Berg persoonlijk verantwoordelijk gesteld zou worden gesteld voor het aangedane leed.

Uiteraard werpt deze voorgeschiedenis een ander licht op het 'openhartige' karakter van de excuusbrief. Maar menig volgeling is opgelucht dat er enige klaarheid is gekomen. Want dát er onfrisse voorvallen zijn geweest, daar is iedereen van overtuigd.

De eisende grootmoeder heeft overigens haar pleit verloren, wellicht mede door toedoen van de excuus-brief.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden