Rebelse blik op de zwarte cinema

interview | Het voor acht Oscars genomineerde 'Moonlight' laat zien hoe het is om homo en zwart te zijn. Voor het Filmfestival Rotterdam aanleiding om de zwarte cinema uit te lichten.

BELINDA VAN DE GRAAF

Het voor acht Oscars genomineerde 'Moonlight' dat vandaag in première gaat, is deze en volgende week ook het pronkstuk van het 'Black Rebels'-programma van het Filmfestival van Rotterdam. "Omdat democratische samenlevingen steeds meer worden geconfronteerd met de culturele kloof en racisme, leek het ons een goed idee om de zwarte cinema uit te lichten", vertelt Tessa Boerman, zelf documentairemaker en curator van het programma.

Boerman was op de laatste editie van het Nederlands Film Festival ook al medeverantwoordelijk voor een seminar over culturele diversiteit in de Nederlandse film- en televisiesector, en werkte de afgelopen maanden in opdracht van het festival aan de totstandkoming van Black Rebels dat een dertigtal films telt met zwarte verhalen, plus twee kunstinstallaties, een talkshow en een masterclass van 'Moonlight'-regisseur Barry Jenkins.

Waarom nu een Black Rebels-programma?

"Als je naar de filmgeschiedenis kijkt zie je dat er altijd zwarte filmmakers zijn geweest die hebben geprobeerd om over de zwarte ervaring te vertellen. Hoe ziet de wereld eruit als je een donkere huid hebt? Punt is dat het steevast werd genegeerd, ook toen de burgerrechtenbeweging heftig protesteerde tegen 'The Birth of a Nation' van de Amerikaanse regisseur D.W. Griffith, een zuivere ode aan de Ku Klux Klan. Door de noodzaak om over racisme te praten lang te ontkennen, werd het vraagstuk alleen maar urgenter."

Waardoor werd u zelf verrast bij het samenstellen van het progamma?

"Naast Moonlight, die goed beschrijft hoe het is om zwart en homoseksueel te zijn, werd ik erg getroffen door 'Loving' van Jeff Nichols, het waargebeurde verhaal van een echtpaar uit Virginia dat eind jaren vijftig werd geconfronteerd met het verbod op hun interraciale huwelijk. Ze bevochten hun zaak tot aan de Hoge Raad, met succes. Het duurde wel tot 1967 voordat ze in vrijheid konden liefhebben.

"Interessant is dat de zaak van Richard en Mildred Loving in 2013 is gebruikt om 'same sex marriage' aan te kaarten. Zo zie je dat emancipatiebewegingen op elkaar bouwen. Ik noem dat het beschavingsproject: verscheidenheid van mensen erkennen, of het nu om kleur gaat, om vrouwen, homoseksualiteit of sociale klasse."

Een belangrijke film ontbreekt: de zojuist voor een Oscar genomineerde documentaire 'I Am Not Your Negro' van Raoul Peck.

"Ja, ik heb ontzettend mijn best gedaan voor die film, maar hij is naar het Filmfestival van Berlijn gegaan. Het is een prachtige reis door het leven en het gedachtengoed van de Afro-Amerikaanse schrijver James Baldwin die we overigens wel op een andere manier in huis hebben. We vertonen 'Baldwin's Nigger', de documentaire uit 1968 waarin Baldwin wordt gefilmd tijdens een publiek debat, en uitgebreid praat over de 'black experience'."

In een recensie over Moonlight in de Filmkrant twijfelt de recensent of de huidskleur en de seksuele geaardheid van de hoofdpersoon wel van belang zijn voor zijn waardering van de film.

"Ik zie dat anders. De schrijver van het toneelstuk 'In Moonlight Black Boys Look Blue' zou zeggen dat het er toe doet. Maar ik begrijp wel dat er verschillende perspectieven zijn en dat je die niet hoeft te bestrijden. Dynamiek in het debat is de essentie."

Zaterdag in deze krant een interview met Barry Jenkins, regisseur van 'Moonlight'.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden