Real Madrid is een team voor de geschiedenis en Zidane een koninklijke coach

Zinedine Zidane omhelst Isco na de gewonnen Champions League-finale. Beeld Photo News
Zinedine Zidane omhelst Isco na de gewonnen Champions League-finale.Beeld Photo News

In een tijd waarin op het voetbal veel afgegeven kan worden, werd Real Madrid als een grootse kampioen in de annalen gegrift. Met geweldige spelers en Zinedine Zidane, een sieraad van een coach.

Drie keer op rij het belangrijkste toernooi van Europa winnen, dat deden Ajax en Bayern München in de jaren zeventig, in dat verre verleden. Ajax won de Europa Cup I in 1971, 1972 en 1973, Bayern München daarna in 1974, 1975 en 1976. Dat kon niet meer, was de gedachte, in het krachtenveld van het moderne voetbal waarin door de verspreiding van het grote geld geen club meer zo dominant zou kunnen zijn.

Real Madrid logenstrafte die gedachte. Twee keer achter elkaar, dat was vorig jaar al een unicum sinds de introductie van de Champions League in 1992. Zaterdagavond, in Kiev, won Real Madrid het toernooi voor de derde keer op rij, door een 3-1 zege in de finale op Liverpool: een koninklijke prestatie van koninklijke voetballers én een koninklijke coach.

Rinus Michels

Want dat is het grote verschil met de reeksen in de jaren zeventig. Ajax won in 1971 onder leiding van Rinus Michels, de coach die de club professionaliseerde. In de jaren erna was de Roemeen Stefan Kovacs de coach. Dat was een gemoedelijke man, daar waren Ajax en zijn spelers na de strenge Michels aan toe, vertelt de geschiedschrijving. Bayern München won in 1974 aan de hand van Udo Lattek. In 1975 en 1976 was Dettmar Cramer de coach.

Bij Real Madrid was Zinedine Zidane de coach in 2016 (zege na strafschoppen op Atletico Madrid) en 2017 (4-1 tegen Juventus) en zaterdag glorieerde hij weer, op zijn gekende ingetogen wijze. Hij was de beste voetballer van zijn tijdvak, de jaren negentig en het eerste decennium van deze eeuw, en hij is nu op een prettige manier de beste coach. Gezwollen praat over een filosofie, een voetbalvisie, van hem zullen we het niet horen.

Hij heeft een kern van vaste spelers om zich heen. Natuurlijk gaat het de ene keer beter dan de andere. Het ging dit seizoen bijvoorbeeld niet in de competitie, waarin het gat met kampioen Barcelona groot was. Maar de overgave van die trouwe spelers, in dit geval in de Champions League, is onverminderd indrukwekkend. Dat zegt veel, in deze tijd van kortere spanningsbogen, van spelers die uitgekeken kunnen zijn op coaches, spelers die keuze te over hebben als ze hun geluk elders zouden willen beproeven.

Gegenpressing

Zidane's tegenstrever was zaterdag Jürgen Klopp, de Duitse coach van Liverpool die de voorman van een moderne stroming mag heten. Hij introduceerde ooit bij het bescheiden Mainz een type voetbal dat, met een duur woord, gebaseerd is op de ‘Gegenpressing’. In een NOS-documentaire over de crisis in het Nederlandse voetbal wilde hij graag uitleggen waar dat voor staat: juist als de bal wordt verloren, moet meteen actie worden ondernomen om hem te heroveren, in vaak de enkele seconden waarin de tegenstander niet op en top alert is.

In de jaren zeventig hadden Johan Cruijff en Franz Beckenbauer en de hunnen er geen woord voor. Ze zullen tegen elkaar gezegd hebben dat ze de bal weer moesten zien te krijgen, als ze hem kwijt waren geraakt. Niemand kan het echt weten, want Zidane laat niet veel los en dat is mooi, maar het zou heel goed kunnen dat hij zoiets tegen zijn spelers zegt. Wat je uit zijn houding en gedrag wel kunt destilleren: hij coacht met het besef van de (top)voetballer: voetbal kan niet altijd in sneltreinvaart gespeeld worden, de bal kan niet altijd meteen heroverd worden, dat hoeft ook niet altijd, sterren kunnen niet altijd stralen.

Modric

Over Liverpools Egyptische aanvaller Salah was na een goed seizoen in de Premier League de vraag gesteld waar hij stond in de rangorde van ’s werelds beste voetballers – of hij misschien al niet de beste was. De finale zou, heette het gauw, een strijd worden tussen hem en Reals ster Ronaldo. Maar zo werkt het vaak dan toch niet in voetbal, de teamsport. Ronaldo is al wat langer niet op zijn best, Salah moest zaterdag vroeg afhaken. Zijn arm was in een lijf-aan-lijfduel met verdediger Sergio Ramos bekneld geraakt.

De beste speler op het veld was een ander, een soms in ogenschijnlijke eenvoud opvallende en dan weer in diezelfde eenvoud onopvallende speler. Na een uur kon je je verwonderd afvragen of Reals middenvelder Modric al een fout had gemaakt. Voetbal is een spel van fouten, zei Cruijff al, en hier werd het op het allerhoogste niveau gespeeld, en toch: deze speler maakte geen fout, geen noemenswaardige. Hij speelde in de geest van zijn coach: snel en direct als het moest, rustig als het kon of soms ook moest, niet volgens een opgelegd patroon, steeds weer handelend naar de wisselende omstandigheden.

Invaller Bale trok de aandacht met twee doelpunten, een fantastische omhaal (2-1) en een schot waarop doelman Karius misgreep (3-1). De doelman was eerder al in de fout gegaan door de bal op de voet van spits Benzema te werpen (1-0), waarna Mané nog had gelijkgemaakt (1-1). Met Liverpool bogen ook de Nederlanders: verdediger Van Dijk, die naar behoren speelde, en middenvelder Wijnaldum, die in het hogeschoolvoetbal op het middenveld zijn meerderen moest erkennen, wat geen schande was.

Niet iedereen zal met de afloop kunnen leven, vanuit de gedachte bijvoorbeeld dat het anders had kunnen lopen als Salah niet geblesseerd was geraakt en de keeper van Liverpool niet had geblunderd. Maar dat zijn sentimenten voor de korte termijn.

In de annalen van het voetbal werd zaterdag een grootse kampioen gegrift, een team voor de geschiedenis, met geweldige voetballers, Ronaldo natuurlijk, de verdedigers Sergio Ramos en Marcelo, Modric en zijn middenveldmaat Kroos, en een sieraad van een coach. En dat, het allermooiste, in een tijd waarin op het voetbal, als verziekt door het grote geld, veel afgegeven kan worden.

'Dit is waar we voor leven'

“We hebben er geen woorden voor”, zei coach Zidane na de derde achtereenvolgende triomf van Real Madrid in de Champions League. “Dit is Real Madrid en dit is waar we voor leven. We moeten ervan genieten want dit gaat niet nog een keer gebeuren. Met zo’n sterk team kun je altijd ver komen, maar het is gekkenwerk om drie keer de Champions League te winnen.Dit is het leven in de puurste vorm. We moeten voortbouwen op dit moment en op de geschiedenis die we hier hebben geschreven.”

Lees ook:

Een primeur: Real Madrid wint Champions League voor de tweede keer op rij

Vorig jaar was de Champions League-finale in Cardiff. Real Madrid versloeg daar Juventus met 4-1.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden