Rachida Dati werd van embleem een probleem

Rachida Dati (AFP)

De Franse justitieminister Rachida Dati was het symbool van Sarkozy’s Franse droom. Nu ligt zij onder vuur en is het de vraag of ze aanblijft.

Met zulke vrienden heb je geen vijanden meer nodig. Afgelopen week drukte dagblad Le Figaro op de voorpagina een interview af met justitieminister Rachida Dati. Een dag later lekte uit dat de regeringsgezinde Figaro een kolossale diamanten ring van juwelier Chaumet (15.600 euro) van de begeleidende foto had weggeretoucheerd. De krant verdedigde zich door te zeggen dat de ring de aandacht van de inhoud afgeleid zou hebben. Alsjeblieft, niet nóg een polemiek rond Dati, zo redeneerde de hoofdredactie.

Polemiek was er inderdaad al te over. Daags voor het interview in de Figaro ondertekenden 534 Franse magistraten een petitie tegen hun minister, waarin zij scherpe kritiek uitten op de manier waarop Dati werkt aan een groot aantal hervormingen, waaronder de sluiting van een flink aantal rechtbanken en de verbetering van de leefomstandigheden in gevangenissen.

De boze rechters noemden haar ’incoherent’ en beschuldigen haar van ’persoonlijke druk’ op de magistratuur. Zo liet Dati in oktober twee onderzoeksrechters tot diep in de nacht verhoren om opheldering te krijgen over de zelfmoord van een 16-jarige jongen in de gevangenis van Metz. ’Onacceptabel’ noemden de magistraten dat en eisten publieke excuses van hun minister.

Dati’s benoeming op Justitie baarde anderhalf geleden veel opzien. Ze was jong, vrouw en bovenal: dochter van een Algerijnse vader en een Marokkaanse moeder. Daarmee gold ze als een krachtig symbool. In het Frankrijk van president Sarkozy, zo luidde de boodschap, konden ook getalenteerde immigrantenkinderen hun dromen verwezenlijken.

Dati, die opgroeide met twaalf broers en zussen, heeft aan doorzettingsvermogen geen gebrek. Ook aan talenten ontbreekt het haar niet. Toch groeit in Frankrijk de twijfel. „Is zij niet te snel te hoog geklommen”, vroeg weekblad Le Nouvel Observateur zich af. „Van een embleem is Dati nu tot een probleem geworden”, aldus weekblad l’Express.

Kritiek op Dati is niet nieuw. Ambtenaren op Justitie klaagden al over haar ’autoritaire stijl’ en vertrokken bij bosjes. En binnen de magistratuur zorgde zij voor scheve ogen toen zij afgelopen voorjaar in een Dior-jurk poseerde voor boulevardblad Paris-Match. Tot dusver wist Dati zich echter steeds verzekerd van de onvoorwaardelijke steun van Sarkozy. De relatie tussen de twee bleek goed tijdens de eerste maanden van Sarkozy’s presidentschap. Dati ontpopte zich toen als een soort surrogaat First Lady en vergezelde de president op staatsbezoeken naar de VS, Algerije en Marokko.

Tijdens een diner bij de Marokkaanse koning offreerde de president Dati voor het oog van de camera’s zelfs een roos. Kritiek op haar wuifde hij weg en hij vroeg geduld voor zijn onervaren beschermelinge. Maar sinds een paar maanden rapporteren Franse media over een verwijdering tussen Sarkozy en zijn favoriete sarkozette. Dati werd niet toegelaten tot een groepje ministers dat wekelijks met de president overlegt en gevoelige dossiers werden haar ontnomen.

„Zelfs in China moet ik alles doen!”, tekenden Franse journalisten bovendien op uit de mond van een razende Sarkozy, toen hem op bezoek in Peking ter ore kwam dat een zedendelinquent per ongeluk was vrijgelaten. Sarkozy zou niet langer meer geloven dat Dati in staat is de door hem beloofde hervormingen te volbrengen.

„Ik heb veel pannen op het vuur staan, dus is het niet vreemd als er een paar staan aan te branden”, zo verdedigde Rachida Dati zich onlangs. Maar de justitieminister is zwanger en of zij na haar verlof op haar post zal terugkeren is hoogst onzeker. Afgelopen week citeerde dagblad Le Parisien een (anonieme) bron binnen het Elysée die stelde dat „het littekenweefsel nog steeds kan groeien, maar zodra de wond groter wordt, zal de president niet aarzelen te amputeren”.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden