Qatar Airways slaat terug

Topman uit in Amsterdam ongenoegen over beschuldigingen van oneerlijke concurrentie

Officieel vloog Akbar Al Baker, topman van Qatar Airways, vanuit het Midden-Oosten naar Nederland om aan de pers te vertellen dat zijn luchtvaartmaatschappij vanaf 16 juni wekelijks zes keer gaat vliegen tussen Amsterdam en Doha. Maar Al Baker had een belangrijker gespreksonderwerp in het Amstel Hotel: vermeend vals spel.

Traditionele luchtvaartmaatschappijen uit Europa en vooral Amerika beschuldigen hun betrekkelijk nieuwe rivalen uit de Golfstaten - Emirates, Qatar Airways en Etihad - geregeld van vals spel, sinds die jaarlijks dubbelcijferige groeicijfers presenteren en de macht in de luchtvaart verschuift naar het Midden-Oosten.

Zijn explosief groeiende maatschappij krijgt beperkingen opgelegd van Nederland en dat zint Al Baker niet. De Europese Unie onderhandelt met de Golfstaten over een nieuw luchtvaartverdrag. Dat moet een einde maken aan de veronderstelde oneerlijke concurrentie. Zolang de onderhandelingen lopen, verleent Nederland geen nieuwe landingsrechten meer aan Golfstaten.

Beslissingen als die van staatssecretaris Mansveld - door Al Baker telkens 'hem' genoemd - om de deur niet verder open te zetten voor de Golfcarriers, zijn volgens de topman op lange termijn niet slim. "Als wij niet mogen profiteren van nieuwe vluchten, dan hoeft dat land ook geen grootschalige commerciële contracten te verwachten van onze regering. Op een moment dat de economie in Europa in een recessie zit, is het niet slim om deuren te sluiten die in de toekomst misschien niet meer opengaan."

Al Baker nam in het Amstel Hotel de tijd om zijn ongenoegen te uiten over de 'propagandaoorlog' tegen de Golfmaatschappijen. Qatar Airways zou volgens American Airlines, Delta en United Airlines sinds 2004 voor 17 miljard dollar hebben geprofiteerd van rentevrije staatsleningen, kapitaalinjecties van de overheid, brandstof tegen bodemprijzen en kunstmatig lage luchthavengelden op zijn thuisbasis.

Als in de hotelzaal - met kroonluchters, stewardessen in bordeauxrode mantelpakjes, wit linnen tafelkleden en verse rode rozen op tafel - het thema staatssteun ter sprake komt, lacht Al Baker minzaam. Sinds de drie Amerikaanse maatschappijen in maart hun onderzoek naar de staatssteun presenteerden, gaan de verwijten over en weer.

Feit is dat reizigers vanuit Azië niet meer via Londen of Frankfurt naar Amerika vliegen, maar via een tussenstop in het Midden-Oosten. Op die routes krijgt Qatar Airways met zijn luxe tegen relatief lage prijzen een steeds sterkere greep. De traditionele maatschappijen uit Amerika en Europa verdienen zo minder gemakkelijk aan de lucratieve langeafstandsvluchten. Op hun thuismarkt hebben ze het ook al zwaar door de opkomst van prijsvechters als Ryanair. Dat concern boekte vorig boekjaar een winst van 867 miljoen euro, 66 procent meer dan een jaar eerder.

In Amsterdam zoekt Al Baker de aanval. Twee weken geleden deed hij dat ook al in Washington. Toen noemde hij Delta-topman Richard Anderson een 'pestkop' en een 'leugenaar'. Omdat 'de grote drie uit Amerika' de concurrentie met Golfmaatschappijen niet aankunnen, vallen zij ons aan met valse beschuldigingen, vindt hij. Volgens Al Baker is het logisch dat de overheid kapitaal steekt in het relatief jonge luchtvaartbedrijf uit 1993. "Wij zijn niet gesubsidieerd, maar krijgen wel vermogen om het vliegveld te ontwikkelen. Dat is met Europese maatschappijen niet anders. Lufthansa en Air France kregen dat zelfs in hun hoogtijdagen."

Volgens de topman uit Qatar waren de Amerikaanse luchtvaartbedrijven na 11 september technisch failliet. Maar zij konden een beroep doen op de Amerikaanse faillissementswetgeving.

Onder die 'legale paraplu' hebben Amerikaanse maatschappijen volgens Al Baker via de rechter kapitaalinjecties gekregen van de overheid. Daarmee konden zij, zo stelt de topman, herstructureren om er bovenop te komen.

Dan, als de persconferentie eigenlijk al ten einde is: "De Amerikanen zeggen dat Golfcarriers hen schade berokkenen. Maar als bijna 64 procent van de winst van de leden van de IATA (de internationale club van luchtvaartmaatschappijen - red.) gemaakt is door American Airlines, Delta en United Airlines, dan is het hypocriet om over schade te praten. En waarom zouden wij zorgen voor het verlies van honderdduizenden banen in Amerika? Wij creëren er ook zoveel doordat wij inkopen bij onder meer Boeing."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden