Q-mail

Natuurlijk is dit niet het grootste probleem om je als volksvertegenwoordiger mee bezig te houden, besefte het CDA-kamerlid Peter van Wijnen vorige week. Samen met zijn fractiegenote Clémence Ross-van Dorp wierp hij zich vol overgave op een pijnpuntje binnen adellijk Nederland: moeders van adel mogen hun kind wél hun achternaam doorgeven, maar niet hun titel. Gevolg van deze pure discriminatie is dat veertig van de 330 adellijke geslachten dreigen uit te sterven. Elders aan het Binnenhof boog men zich over de langer wordende wachtlijsten en de besteding van de miljardenmeevallers van het kabinet. Maar het is natuurlijk niet fair om van kamerleden te verwachten dat ze altijd de zwaarste maatschappelijke problemen op hun schouders nemen.

De twee niet adellijke CDA'ers nemen de fakkel over van een kamerlid dat wél een erfelijke titel had, maar inmiddels uit het parlement is verdwenen. Jonkheer Ron Meijer maakte zich in de vorige parlementaire periode namens de ouderenpartij Groep Nijpels niet alleen druk over het welzijn van grijs Nederland, maar pleitte in 1997 ook al voor zo'n betere regeling voor de freules met kinderen.

Met het vertrek van Meijer, de jonkheer uit Tjiribon, heeft de adel geen directe lijnen meer met de Tweede Kamer. Ooit was, naast de VVD, hun politieke honk de CHU. Maar de Unie, met als laatste voorzitter baron Van Verschuer, is allang opgegaan in het CDA. In de huidige Eerste Kamer, vroeger het bolwerk van politici met blauw bloed, treffen we nog wel dubbele namen aan, maar geen jonkheren en baronnen. Een lijstje met de tien bekendste naoorlogse politici van adel heeft dan ook een weemoedig karakter en toont aan dat ook op dit front de politiek is gemoderniseerd. De freule, tante Bob, staat natuurlijk op nummer één. Op de voet gevolgd door de rode jonkheer uit Wassenaar, de enige adellijke fractieleider die de PvdA ooit in de Tweede Kamer had.

Tien keer verdwenen adel uit de Haagse politiek:

1 Jonkvrouw Wttewaal van Stoetwegen (CHU)

2 Jonkheer Van der Goes van Naters (PvdA)

3 Jonkheer De Brauw (DS70)

4 Jonkheer Beelaerts van Blokland (CDA)

5 Baron Van Voorst tot Voorst (CDA)

6 Jonkheer Van Tets (VVD)

7 Jonkheer Loudon (VVD)

8 Baron Van Verschuer (CHU)

9 Baron Van Hemert tot Dingshof (VVD)

10 Jonkheer Meijer (Groep Nijpels)

De top-10-lijstjes die we de afgelopen weken maakten van Haagse politici met baarden, sikken, snorren en knevels riepen bij één van de lezers van deze rubriek herinneringen op aan een merkwaardige theorie over de machthebbers in het Kremlin. De Russische leiders waren vreemd genoeg afwisselend kaal of behaard, rekent Christiaan Roorda ons voor. Een toevalligheid die bij de verkiezing tot president van Vladimir Poetin met zijn glimmende schedel wordt voortgezet. Ga maar na:

Lenin (kaal), Stalin (haardos), Chroesjtsjov (kaal), Brezjnev (haardos), Andropov (kaal), Tsjernenko (haardos), Gorbatsjov (kaal), Jeltsin (haardos), Poetin (kaal).

Roorda wil weten of een soortgelijke vreemde reeks te maken is in de Nederlandse politiek, met z'n wisselende coalities, nieuwe modes en veranderend gedrag. Wij kwamen er zo snel niet uit, maar wellicht zijn er lezers die aan het Binnenhof een vergelijkbaar ritme hebben ontdekt bij de komende en gaande parlementariërs en bewindslieden.

Intussen nemen we na het teruglopende aantal baarden en snorren nog even de huidige haardracht van de vrouwelijke politici door. Ook daarbij blijkt het parlementaire wereldje niet ongevoelig te zijn voor trends. De tijd is voorbij dat er nog vrouwen in Den Haag rondliepen met een stevige ouderwetse knot. Zoals de spatlap van de auto onopgemerkt uit het straatbeeld is verdwenen, zo mist het Binnenhof plotseling de echte knot.

De eerste vijf vrouwen in dit rijtje hadden het haar immer kranig omhoog gestoken. Maar zij hebben, net als de adellijke chic, inmiddels de Haagse politiek de rug toegekeerd. (Overigens: blonde hoge suikerspinnen hebben de kiezers hier nooit neergezet.) De tweede helft van dit knottenrijtje wordt gevormd door zittende kamerleden. Zij steken het haar nog wel eens op, maar het zijn slechts kleine, tijdelijke knotjes.

De tien knotten:

1 Cathy Ubels (EVP)

2 Elisabeth Schmitz (PvdA)

3 Eegje Schoo (VVD)

4 Liesbeth Aiking-van Wageningen (Algemeen Ouderenverbond)

5 Ali Doelman-Pel (CDA)

6 Patricia Remak (VVD)

7 Marjet van Zuijlen (PvdA)

8 Lucy Kortram (PvdA)

9 Annie Schreijer-Pierik (CDA)

10 Saskia Noorman-den Uyl (PvdA)

Correcties, aanvullingen en suggesties kunt u ons toezenden per e-mail (trparl@xs4all.nl) of per fax (070-3118329) onder vermelding van Q-mail.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden