Q-koortspatiënten voelen zich miskend door ‘magere’ vergoeding

Geiten op een boerderij in Groningen krijgen een inenting tegen Q-koorts. Beeld anp

Patiënten met blijvende Q-koortsklachten zijn ontevreden over de 14,5 miljoen die het kabinet uittrekt om hen tegemoet te komen. Minister voor Medische Zorg Bruno Bruins spreekt van een vergoeding van maximaal 15.000 euro per persoon. Patiëntenvereniging Q-uestion vindt dat te weinig. 

Voorzitter Bert Brunninkhuis gaat ervan uit dat zeker 1400 patiënten met chronische Q-koorts of het Q-koorts Vermoeidheidssyndroom (QVS) de pot moeten delen, samen met de nabestaanden van 74 overleden patiënten. Iedereen krijgt hetzelfde bedrag. 

QVS-patiënt Neeltje Broeken (38) becijfert haar eigen schade op 380.000 euro, ‘exclusief smartengeld’. “Dit bedrag is mager, en dat is veel te licht uitgedrukt.” Ze verloor haar fulltime baan, moest een studie psychologie afbreken en was lange tijd arbeidsongeschikt. Inmiddels kan ze 16 uur in de week werken. “In juni 2007 liep ik het op. Midden in de nacht heeft mijn man mij met spoed naar het ziekenhuis gebracht. Ik dacht dat ik een hartaanval had, en dat ik het niet zou halen.” In het ziekenhuis bleek dat ze een longontsteking had. Dat die voortkwam uit Q-koorts, werd pas in 2010 ontdekt.

Ze verwijt de overheid, die al sinds 2005 op de hoogte was van de Q-koortsuitbraak, dat ze maar nauwelijks over de ziekte communiceerde. De aandoening was vrij onbekend, ook bij artsen. “Tot 2010 heb ik mezelf aan de haren naar het werk gesleept, tegen de signalen van mijn lichaam in. Dat was heel pijnlijk”, zegt Broeken. Bovendien bleef lange tijd geheim welke geitenbedrijven besmet waren, vanwege de privacy van de boeren. Pas in december 2009 ontving Broeken een brief om haar te waarschuwen voor de vijf besmette geitenbedrijven in haar omgeving. “Mij werd aangeraden op te passen met bezoekjes van zwangere vrouwen en ouderen bij ons thuis.”

Q-uestion heeft op basis van verhalen van haar achterban zes ‘schadeprofielen’ opgesteld, die in schadebedrag variëren van twee tot acht ton. Met name bij jonge patiënten die ernstig ziek werden, is de schade groot. Voorzitter Brunninkhuis wil dat er een schadevergoeding op maat komt die recht doet aan die bedragen. “De overheid onderschat nog steeds de problematiek”, zegt hij. “Het is niet respectvol, er worden geen excuses gemaakt en men wil voor een dubbeltje op de eerste rang zitten. Alle wonden worden nu opnieuw opengereten.

Driehonderd patiënten hebben zich verenigd in een claim in tegen de overheid. Het hoger beroep in de zaak is opgeschort in afwachting van deze regeling van de overheid. Advocaat Luc Rohof geeft zijn cliënten eerst de tijd om te kijken of ze hiermee genoegen nemen. Hij vermoedt dat een deel de zaak wil voortzetten.

De Q-koorts greep vooral tussen 2007 en 2010 om zich heen, eerst vooral in Brabant, later ook in andere delen van het land. De ziekte werd verspreid door geitenhouderijen. In totaal zijn rond de 750.000 Nederlanders besmet met de Q-koortsbacterie. Niet iedereen werd daarvan ook ziek, of had in de gaten Q-koorts te hebben. 

Weinig symptomen

Een deel van de Q-koortspatiënten ontwikkelde daarna chronische Q-koorts. Volgens een conservatieve schatting moeten er zeker 750 patiënten zijn. Slechts 480 gevallen zijn bekend. Anderen lopen met de ziekte rond zonder het te weten. Vaak zijn er weinig symptomen, maar de ziekte moet behandeld worden om levensgevaarlijke ontstekingen aan het hart te voorkomen. 

Het Q-koortsvermoeidheidssyndroom (QVS) is een andere ziekte die uit Q-koorts voortkomt. Hiervan hebben volgens Q-support rond de tweeduizend Nederlanders last. QVS is niet dodelijk, maar leidt vaak tot ernstige klachten en arbeidsongeschiktheid. Zeker 74 mensen zijn aan Q-koorts overleden.

Lees ook: 

Geitensector groeit fors, ondanks vrees Q-koorts

De uitbraak van Q-koorts, die begon in 2007, leek een zware slag voor de geitenhouderij. Toch is de aaibare sector tien jaar na de eerste besmettingen springlevend. Maar waar boeren extra stalruimte bouwen, komen buren in verzet. Is de grens bereikt?

Q-koortspatiënten naar de rechter: hoe kwam het zo ver?

De rechter in Den Haag buigt zich vandaag over de vraag of de Staat schuldig is aan de ziekte van driehonderd Q-koortspatiënten. Vijf vragen over het proces.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden