PVV lijkt wel een gewone partij te worden

"Wie namens de PVV volksvertegenwoordiger is, heeft geen mogelijkheden zelf vorm te geven aan het program. Die heeft het gedachtegoed van Geert Wilders uit te dragen, punt."Beeld anp

Een opmerkelijke uitspraak van Geert Wilders, gisteren, over de provinciale PVV-vertegenwoordigers. In overigens een even opvallend nieuw hoofdstuk in de PVV-geschiedenis. "De provincies gaan er helemaal zelf over, wat ze in hun verkiezingsprogramma opschrijven", zei Wilders. "Ik heb me er niet mee bemoeid."

Romana Abels

De PVV-leider zei dat nadat bleek dat vijf provinciale afdelingen het hoofddoekverbod voor ambtenaren uit hun verkiezingsprogramma's hadden geschrapt. Niet dat ze opeens vóór zijn, maar ze weten dat het wel heel gevoelig ligt bij andere partijen. Het was een kwestie waardoor eerder coalitiebesprekingen in de soep liepen. En mislukken is wat de PVV in Zeeland en Flevoland betreft niet de bedoeling. De PVV wil daar besturen.

Daarom zijn de vijf, net als alle andere PVV'ers 'tegen islamisering', maar laten ze dit keer in het midden wat dat precies betekent voor Statenleden, gedeputeerden en ambtenaren. Terwijl die eerder, getuige ieder provinciaal verkiezingsprogramma in 2011, met een hoofddoek het provinciehuis niet in zouden komen.

Eenmanspartij
Andere PVV-afdelingen hebben het hoofddoekverbod nog wel in hun programma staan. Op zich is dat helemaal niet raar. In de meeste partijen is het heel normaal dat verkiezingsprogramma's van provincie tot provincie verschillen. In het actuele verkiezingsprogramma van de PvdA in Noord-Holland wemelt het bijvoorbeeld van de passages over openbaar vervoer en milieu, terwijl de PvdA Limburg met geen woord over die onderwerpen wordt gerept. Dat kan. Daar heeft Diederik Samsom niets over te zeggen. De afdelingen bedenken dat helemaal zelf, en hoeven zich alleen aan de sociaal-democratische uitgangspunten te houden.

Maar bij de PVV is het iets anders. De PVV is geen vereniging, maar een eenmanspartij. De PVV kent geen leden, geen afdelingen, geen afgevaardigden. Wie namens de PVV volksvertegenwoordiger is, heeft geen mogelijkheden zelf vorm te geven aan het program. Die heeft het gedachtengoed van Geert Wilders uit te dragen, punt. Daar zit 'm de crux. Klaarblijkelijk is dat inmiddels zó verankerd, dat de dames en heren provinciale PVV-ers zelf mogen beslissen hoe ze dat gedachtengoed vormgeven in een verkiezingsprogramma. In dat opzicht begint de PVV zowaar soms op een gewone partij te lijken.

De afgelopen vijf jaren waren voor de PVV in de provincies niet makkelijk. In het merendeel van de PVV-fracties was er onenigheid en vertrok iemand tussentijds. Die kant is vaak belicht. Maar er is ook een andere, die van een partij die in de provincies net als alle andere meedraait in het democratisch proces.

Sterker?
"Vriendelijke mensen met veelal redelijke opvattingen", zeiden de collega-fracties in Overijssel vorig jaar in een collectieve verklaring. "De PVV in Overijssel is een gewone, haast onopvallende fractie." In Groningen zei de CDA-fractievoorzitter: "De PVV voert altijd op gepaste wijze het debat."

Vaak is gezegd dat de partij van Wilders ernstig is verzwakt na maart vorig jaar, toen hij zijn partijgenoten liet scanderen dat ze minder Marokkanen willen. Maar je zou ook kunnen zeggen dat het zijn partij sterker heeft gemaakt. Wie wankelmoedig was, is vertrokken. Maar van de blijvers kan hij op aan. Zozeer, dat hij ze niet alleen zelf hun strategie laat kiezen, maar ook laat inbinden om de kans op besturen te vergroten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden