PvdA zit in maag met asieladvies

Commissie is niet voor soepeler regels

Er is geen reden om grote veranderingen aan te brengen in het beleid voor vreemdelingen die buiten hun schuld niet naar hun vaderland kunnen terugkeren. Als zij vergeefs meewerken aan hun vertrek, kunnen zij wel degelijk met succes een verblijfsvergunning aanvragen in Nederland. Dat is een lange en ingewikkelde weg, maar geen onmogelijke, zo concludeert de Adviescommissie voor Vreemdelingenzaken (ACVZ).

De ACVZ pleit uitdrukkelijk níet voor soepeler regels. Het beleid werkt voor de groep vreemdelingen voor wie het bedoeld is. Wel kunnen de criteria waaraan aanvragen moeten voldoen, duidelijker. Verder moet deze groep een verblijfsvergunning kunnen krijgen als zij na een jaar nog geen reisdocument van het land van herkomst hebben ontvangen, stelt de ACVZ.

Mocht staatssecretaris Fred Teeven (VVD) die aanbevelingen overnemen, dan zal het aantal aanvragen en inwilligingen 'niet exponentieel toenemen', voorspelt voorzitter Adriana van Dooijeweert. Simpelweg omdat de meeste landen vrijwillig terugkerende landgenoten meestal weer binnenlaten. "Ik verwacht geen aardverschuivingen op dit gebied."

Naar het advies werd reikhalzend uitgekeken, vooral bij de PvdA. De achterban van die partij nam in mei een motie aan met acht verbeterpunten voor het asielbeleid. Bovenaan de verlanglijst: de eis dat vreemdelingen die er niets aan kunnen doen dat ze niet kunnen terugkeren, in Nederland sneller een verblijfsvergunning kunnen krijgen. Dat punt komt met dit advies niet dichterbij en stelt partijleider Diederik Samsom voor een dilemma. Hij had zijn achterban een soepeler beleid beloofd.

"Ik had meer verwacht natuurlijk", zegt Sander Terphuis, het PvdA-lid dat de discussie over een humaner asielbeleid binnen zijn partij aanzwengelde en de motie indiende. Hij had gehoopt dat de commissie zou pleiten voor een minder zware bewijslast. Nu moeten vreemdelingen een hele papierwinkel verzamelen om aan te tonen wie zij zijn, dat zij meewerken en naar hun land willen teruggaan.

Teeven zal verder moeten gaan dan de aanbevelingen in het rapport, meent Terphuis, als de staatssecretaris het asielbeleid humaner wil maken. Hij is pas tevreden als er 'substantieel meer' verblijfsvergunningen worden toegekend aan welwillende vreemdelingen die nu tussen wal en schip vallen.

PvdA-Kamerlid Marit Maij is wel 'tevreden' met het advies. Brengt Teeven de aanbevelingen in de praktijk, dan kunnen mensen volgens haar 'echt geholpen worden'.

Volgens GroenLinks kunnen de regels flexibeler. De ChristenUnie wil deze week in debat met Teeven.

950 euro per aanvraag

Uitgeprocedeerde asielzoekers die volledig meewerken aan de terugkeer naar het land van herkomst, maar buiten hun schuld om niet kunnen vertrekken, komen in aanmerking voor een Nederlandse verblijfsvergunning. Ze zijn bijvoorbeeld stateloos, missen de juiste papieren of hun verhaal wordt niet geloofd. Het gaat om kleine aantallen: in 2011 werden 30 van de 290 aanvragen ingewilligd, in 2010 ging het om 60 van de 470. De leges van 950 euro per aanvraag vormen een barrière. Er zijn volgens VluchtelingenWerk geen landen die structureel weigeren om vrijwillig terugkerende landgenoten op te nemen, maar landen als Guinee, Ethiopië en China staan bekend als lastig.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden