PvdA van Samsom zet in op menselijke maat

Fractieleider Diederik Samsom presenteert de keuzes van de PvdA voor de toekomst van Nederland. Beeld ANP

De menselijke maat moet terug, vindt de PvdA. Nu de regeringspartijen al weken in het Catshuis overleggen over nieuwe bezuinigingen, stelt de PvdA vast waar volgens de sociaaldemocraten hervormingen nodig zijn. De 'keuzes voor de toekomst van Nederland' maakte partijleider Diederik Samsom met één duidelijke lijn: weg van de efficiencygedachte, terug naar organisaties die dicht bij de mensen staan.

Zoals de Socialistische Partij al langer hamert op de noodzaak tot het opknippen van mega-organisaties, zo wil de PvdA nu ook 'defuseren'. De zorg moet kleinschalig georganiseerd, woningbouwcorporaties moeten krimpen en scholen en schoolbesturen moeten aan een maximum omvang worden gebonden.

Het is geen volslagen nieuwe lijn, maar toch een opmerkelijke. Want tal van schoolbestuurders of corporatiedirecteuren zijn lid van de PvdA. Omdat de mens die in de knel komt sociaal-democraten nu eenmaal aan het hart gaat, zo analyseerde het partijbestuur al in januari.

Geen commerciële avonturen
Maar er zouden in het verleden verkeerde wegen zijn ingeslagen. In de notitie 'nieuwe wegen' van begin dit jaar, over de toekomst van de publieke sector, nam de partij al afstand van schaalvergroting omdat het tot vervreemding van burgers kan leiden.

In zijn 'toekomst voor Nederland' borduurt Samsom verder op die lijn. "Woningbouwcorporaties moeten weer gaan doen waarvoor ze zijn opgericht. Het bouwen, beheren en verhuren van goede betaalbare woningen. Commerciële avonturen met campussen, boten en oncontroleerbare swapposities horen niet in de corporatiesector thuis", schrijft hij.

"Grote corporaties hebben onacceptabele risico's genomen met het sociale kapitaal dat zij beheren. Dit moet aan banden worden gelegd. Grotere corporaties moeten worden opgesplitst. Hoe groter de corporatie, hoe groter de afstand tot de huurder en hoe groter de kans op zonnekoninggedrag van bestuurders. Corporaties moeten terug naar de menselijke maat." Corporaties zouden nog maar in één regio mogen werken.

Marktwerking heeft perverse effecten
Datzelfde geldt voor scholen. "Ook in het onderwijs", schrijft Samsom, "heeft marktwerking op meerdere fronten inmiddels perverse effecten. Wat de PvdA betreft wordt een contract gesloten met onderwijssectoren over de schaal van ons onderwijs."

De PvdA stelt voor de maximale schaal van een schoollocatie vast te leggen, gedifferentieerd naar schooltype. "Bijvoorbeeld voor basisscholen maximaal 250 leerlingen, voor een brede scholengemeenschap maximaal 1500 leerlingen."

Ook voor schoolbesturen moet een maximale maat gelden. "De anonimiteit van een bestuur dat in en om een stad bijvoorbeeld meer dan zestig scholen bestuurt, is heel groot. Ook hier is defuseren nodig."

Plannen voor de toekomst:

> Werkgevers betalen het eerste halfjaar WW als stimulans om hun werknemers naar een mieuwe baan te begeleiden.

> Er komt één route naar ontslag, namelijk via de kantonrechter.

> Snellere WW-opbouw voor mensen met een tijdelijk contract.

> Bedrijven krijgen een verplicht quotum aan arbeidsgehandicapten.

> Afbouw van hypotheekrente-aftrek in dertig jaar tijd tot een voor iedereen geldend tarief van dertig procent voor maximaal de gemiddelde huizenprijs.

> De gemiddelde huurverhoging mag maximaal één procent boven de inflatie liggen.

> Afschaffing marktwerking in de zorg; regie moet terug naar de overheid; premies inkomensafhankelijk maken en inkomensafhankelijke eigen bijdragen en risico's.

> Strenger veiligheidsbeleid; eerder ingrijpen, minder hulpverlening, hogere pakkans.

> Kleinere scholen en klassen, sociaal leenstelsel in hoger onderwijs.

> Nederland in 2020 onafhankelijk zijn van fossiele brandstoffen.

> Invoering bankenbelasting en belasting op financiële transacties.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden