Protestantse Kerk wil nieuw liedboek, geen hbo-dominee

Het idee om hbo’ers dominee te laten worden in de PKN is te omstreden om uit te voeren. Wel is de tijd rijp voor een nieuw liedboek.

Van onze redactie religie & filosofie

De Protestantse Kerk in Nederland (PKN) krijgt geen predikanten die een hbo-opleiding met aanvullende cursussen hebben gevolgd. De weerstand daartegen binnen de kerk en de synode is te groot.

Een studiecommissie ziet daarom af van een voorstel om ook hbo’ers tot het predikantschap toe te laten. Ook de vorming van één beroepsgroep van ’pastores’, waartoe ook kerkelijk werkers met een hbo-opleiding behoren, is van de baan.

De synode (landelijk bestuur) van de PKN bespreekt het rapport ’Werk in de wijngaard’ van de studiecommissie komende maand in Lunteren.

Vanwege alle commotie voerde het synodebestuur de kwestie van de hbo-dominees vorig jaar af van de agenda, nog voordat de vergadering met vertegenwoordigers van plaatselijke kerken zich erover kon uitspreken. Er werd een nieuwe commissie ingesteld die met nieuwe voorstellen moest komen.

De aanleiding om een versoepeling van de opleidingseisen van predikanten te overwegen was dat in de PKN rond 2020 een tekort van driehonderd tot vierhonderd predikanten dreigt. Vooral kleine gemeenten en gemeenten in de grote steden dreigen in de problemen te komen.

Bovendien bestaat het risico dat predikanten en kerkelijk werkers, theologen met een hbo-opleiding die in een gemeente werken, meer en meer een baan buiten de plaatselijke kerk gaan zoeken. Het werk dreigt namelijk versnipperd te raken, doordat gemeenten uit geldgebrek steeds minder fulltime dienstverbanden aanbieden.

De hbo-dominee komt er dus niet, maar het synodebestuur van de PKN stemt wel in met de invoering van een nieuw liedboek. Daarin is niet alleen plaats voor de psalmen en kerkelijke ’klassiekers’, maar ook voor gezangen uit niet-calvinistische tradities, kinder- en tienerliederen.

Ook vertaalde liederen uit het buitenland komen er in te staan. Het bestuur roept de afgevaardigden naar de komende synodevergadering op om in te stemmen met de samenstelling van een nieuw liedboek, zoals de Interkerkelijke Stichting voor het Kerklied (ISK) heeft voorgesteld. „Een nieuw liedboek is van belang voor de eenheid van de kerk”, aldus het synodebestuur. In het voorjaar van 2012 moet het boek beschikbaar zijn.

Het huidige liedboek is van 1973. Sindsdien zijn er veel nieuwe liederen verschenen in andere bundels. Al geruime tijd wordt daarom binnen de Protestantse Kerk niet meer uitsluitend uit het liedboek gezongen.

Bovendien hebben andere stijlen dan het traditionele lied hun intrede gedaan. Te denken valt aan liederen die in Taizé zijn ontstaan, maar ook aan wat de wereldoecumene heeft gebracht. Het ’oude’ liedboek kent uitsluitend Europese gezangen.

Ook heeft de liturgie zich in de kerken ontwikkeld. Daardoor is er behoefte aan andere vormen van liederen, zoals acclamaties (een kort gezongen antwoord op een oproep van de voorganger).

Hoewel de verschijning van het liedboek in 1973 een mijlpaal in de ontwikkeling van de zang binnen kerkdiensten betekende, hebben sommige delen van de Protestantse Kerk er nooit gebruik van gemaakt. Veel Gereformeerde Bondsgemeenten, de rechtervleugel van de kerk, bedienden zich van oudere bundels.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden