Prostitutie-expert: Vergeet Zweden

'Het beleid werkt beter als het niet voortdurend onder het vergrootglas van de politiek ligt'. Beeld ANP

De grote nadruk op mensenhandel in Nederland verhindert een goede aanpak van problemen in de prostitutie. Dat concludeert Hendrik Wagenaar, hoogleraar aan de universiteit van Sheffield, na vergelijkend onderzoek naar de prostitutiesector in Nederland en andere landen. Hij vindt het huidige wetsartikel over prostitutie en mensenhandel in het Wetboek van Strafrecht overbodig.

"Termen als mensenhandel duwen de vrouwen in een slachtofferrol, wat geen recht doet aan alle momenten dat de vrouwen zelf beslissingen nemen." Veruit de meeste prostituees doen volgens hem hun werk zonder dwang. Als er aanvankelijk wel sprake is van dwang, weten zij zich daar vaak aan te ontworstelen.

Wagenaar doet al meer dan een decennium onderzoek naar prostitutiebeleid. Onlangs rondde hij een studie af in Nederland, Oostenrijk (twee landen waar prostitutie legaal is), Zweden (waar prostitutie is verboden en klanten worden bestraft) en Nieuw-Zeeland (waar prostitutie legaal is en sekswerkers grote invloed hebben op het beleid en de uitvoering daarvan).

Zijn conclusie: het beleid werkt beter als het niet voortdurend onder het vergrootglas van de politiek ligt. Ook helpt het als sekswerkers zich beter organiseren, zodat ze een grote rol kunnen spelen bij het verbeteren van hun arbeidsomstandigheden.

Bepaald niet verdwenen
Zweden is in elk geval geen voorbeeld om na te volgen, vindt de onderzoeker. Begin deze maand reisden de Kamerleden Myrthe Hilkens (PvdA) en Gert-Jan Segers (ChristenUnie) daarheen om het prostitutieverbod te bestuderen. De onderzoeker vindt die aandacht voor het Zweedse model niet terecht. "Ook als je klanten criminaliseert en je voert dat beleid slecht uit, mislukt het. Dat zie je in Zweden, daar zijn de prostitutie en de mensenhandel bepaald niet verdwenen."

Wagenaar constateert dat sekswerk een van de vele instapberoepen van arbeidsmigranten is, naast bijvoorbeeld schoonmaken, werken in de bouw, de tuinbouw, de horeca, etcetera. In al die instapberoepen is veel uitbuiting. Voor dit soort situaties zijn volgens hem nu al wetsartikelen in minimaal drie rechtsgebieden (arbeids-, vreemdelingen- en strafrecht). "Dwang en uitbuiting, zowel in de prostitutie als in andere sectoren, kunnen heel goed met deze drie worden opgevangen (..), meent hij.

"Situaties van dwang die gepaard gaan met seksueel en fysiek geweld (...) zijn respectievelijk verkrachting en mishandeling, en vallen beide onder het strafrecht. Net zoals seks tegen betaling met een 14-jarige seksueel misbruik is en geen prostitutie. Dat is volgens mij de betekenis van decriminalisering van prostitutie waar we in Nederland toe hebben besloten: het zoveel mogelijk vermijden van speciale wetten voor prostitutie en het toepassen van bestaande rechtsmiddelen en de bijbehorende handhavingsorganen."

 
Termen als mensenhandel duwen de vrouwen in een slachtofferrol, wat geen recht doet aan alle momenten dat de vrouwen zelf beslissingen nemen
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden