Probeer een plaag als een succes van de natuur te zien

Rupsen, het zijn er veel dit jaar. De buurvrouw stond al te spuiten. Alsof je een tsunami probeert tegen te houden door met een plastic schepje zand op te hogen. Het is natuurlijk ook wat: alle eiken en beuken aangevreten.

Als je ’s nachts door het bos loopt (iets wat ik iedere nacht doe), dan hoor je ze. Eerst dacht ik dat dit het geknabbel van de beestjes was, maar toen ontdekte ik me dat het geluid ook van de grond kwam en het dus niets anders kon zijn dan de duizenden poepjes die naar beneden vallen. Getverderrie, zullen nu veel mensen denken, aanpakken die handel!

Het is typerend voor ons mensen dat wij daar niet mee om kunnen gaan. Dat is dan onmiddellijk een plaag en dringende actie is nodig. Maar zo gaat dat in de natuur, het ene jaar veel teken en het andere jaar veel rupsen.

Ik noem de teken, omdat het volgens mij een slecht tekenjaar is. Er heeft deze winter onder teken een ware slachting plaatsgevonden. Normaal, bij het hardlopen op de Veluwe moest ik ze jarenlang altijd bij bosjes van me af plukken, en dit jaar... niets. Ook niet op de hond.

Ach, als je wat relaxed in het leven staat, is de natuur veel leuker. Dan gun je die rupsen een jaar lang een feest. Dat gaat echter niet op voor mensen die vinden dat mensen superieur zijn aan de natuur. Die hebben ieder seizoen een probleem. Stervende herten in de winter, knagende rupsen in de lente, brutale meeuwen in de zomer, vallende blaadjes in de herfst, vallende sneeuw in de winter, te veel damherten in de lente, hangende blaadjes in de zomer, trekkende spreeuwen in de herfst en dan natuurlijk, door ijzel aangetaste bomen in de winter.

Dan heb je dus het hele jaar een probleem. ’Hier moet wat aan gedaan worden’ klinkt het dan steevast in de Tweede Kamer. Want daar hebben ze de ’maakbare samenleving’ afgeschaft en maar even ingeruild voor de ’maakbare natuur’. Dat is wat makkelijker te realiseren.

Als we nu eens beginnen met nederigheid. Met de wetenschap dat wij mensen eigenlijk de natte scheet van Moeder Natuur zijn. Iets wat gecontroleerd begon, maar een beetje uit de hand liep. Laten we binnen dat kader vooral in Nederland afstappen van het adagium ’God schiep de wereld, en de mens Nederland’.

Hoor je het de mieren al zeggen? ’God schiep, de wereld, maar wij deze hoop'. Nu zult u zeggen, maar dat zijn slechts mieren. Nou, de biomassa van mieren is nog steeds groter dan die van mensen en hun invloed op het klimaat ook. En dan hebben we de termieten nog niet eens meegenomen.

Laten we eens relaxed zijn. Laten we een ’plaag’ nu eens gewoon zien als een succes. In biologische termen is het in ieder geval altijd maar een tijdelijke oprisping. Ieder jaar, ieder seizoen heeft zijn toppertjes. Maar resultaten uit het verleden bieden geen garantie voor de toekomst. Wie dit jaar in groten getale voorkomt, kan volgend jaar helemaal niet meer in de mode zijn.

Zo gaat dat in de natuur. Ik denk dat de meeste mensen dat wel snappen. En als de Nederlandse burger dit snapt, dan volgen de ecologen vanzelf.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden