'Privacy geen gepasseerd station'

Privacy is voor Nederlanders geen 'gepasseerd station'. Een vingerafdruk mag bijvoorbeeld geen toegang geven tot zwembad of pretpark. Alleen de overheid mag zo'n scan gebruiken voor bijvoorbeeld het Elektronisch Patiëntendossier, Rijksdienst voor het Wegverkeer en gegevens van de Gemeentelijke Basis Administratie.

Dat blijkt uit een onderzoek dat de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) en het ECP-EPN vanochtend hebben gepubliceerd. Bij het ECP-EPN wisselen onder meer overheid, bedrijven en maatschappelijke organisaties kennis uit over de informatiesamenleving.

Volgens de onderzoekers hebben de senatoren in de Eerste Kamer met hun eisen aan bijvoorbeeld het elektronisch patiëntendossier veel beter in de gaten welke zorgen Nederlanders hebben over hun privacy dan de leden van de Tweede Kamer. Veel ondervraagden stemmen wel in met het gebruik van elektronische dossiers door de overheid, maar zij willen wel inzage hebben in die gegevens, ze kunnen corrigeren en kunnen zien wie gegevens bewerkt en inziet. "De hoge eisen die de Eerste Kamer in juli 2010 heeft gesteld aan de inzagemogelijkheden en controlemogelijkheden van het patiëntendossier door burgers worden ondersteund door de resultaten in dit onderzoek", zo schrijven de samenstellers. Als gevolg van die eisen is de invoering van het EPD voorlopig weer uitgesteld. Een landelijke database lijkt zelfs helemaal uit beeld te raken.

Uit het onderzoek komt naar voren dat de burgers bij de bescherming van hun digitale identiteit een actiever beleid van de overheid verwachten. Anders zijn ze bang dat hun gegevens buiten het gezichtsveld van de overheid terechtkomen. Zo worden bijvoorbeeld paspoorten, waar een Burgerservicenummer (BSN) in staat, vaak gekopieerd en die gegevens komen dan terecht bij bedrijven en instellingen.

Nederlanders maken een groot verschil tussen gebruik van privacygevoelige gegevens door de overheid en door het bedrijfsleven. Zo mag de belastingdienst het BSN van bijna iedereen (96 procent van de ondervraagden) gebruiken, terwijl belwinkels, autoverhuurbedrijven en dergelijke bedrijven dat volgens vergelijkbare percentages juist niet mogen. Zorgverleners als ziekenhuizen en apotheken mogen het BSN ook gebruiken (zegt 76 procent), maar voor zorgverzekeraars is al bijna de helft (44 procent) tegen.

Dat verschil tussen overheid en bedrijfsleven geldt ook bij vingerafdrukken. Dat die in het pasoort komen vindt 19 procent erg tot heel erg en 63 procent niet erg. Maar voor gebruik door het bedrijfsleven liggen deze cijfers weer precies andersom. Een meerderheid geeft ook aan dat als het mogelijk wordt om met behulp van een vingerafdruk te betalen, men dat niet zal doen. Angst voor fraude lijkt hier de belangrijkste drijfveer.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden