Privaat geld gezocht voor kerncentrale

De regering meent dat een nieuwe kerncentrale kan bijdragen aan een duurzamer energievoorziening. Het wachten is op private financiers die er geld in willen steken.

„Het is in Zeeland simpeler een kerncentrale neer te zetten dan een windmolen vanwege het verzet van de bevolking”, zegt Peter Boerma, voorzitter van de raad van bestuur van energiemaatschappij Delta. Zijn gehoor op het ingenieurscongres over kernenergie, voornamelijk oudgedienden uit de nucleaire wereld, lachen. Het Zeeuwse Delta is, samen met branchegenoot Essent, eigenaar van de kerncentrale Borssele en wil graag een tweede kerncentrale. De bedrijven treffen het, want de maatschappelijke steun voor kernenergie groeit. Ook de overheid is welwillend. De directeur-generaal van het ministerie van Vrom, Hans van der Vlist, zegt dat nucleaire energie kan bijdragen aan een duurzamer energiehuishouding. Want kernreactoren stoten geen CO2 uit. „Het is nu wachten op een initiatiefnemer”, zegt Van der Vlist. „Je mag een vergunning aanvragen, maar niemand doet het.”

De vraag is: wie gaat zo’n peperdure centrale betalen? ’In een geliberaliseerde wereld horen in principe geen overheidssubsidie of steunmaatregelen thuis voor het stimuleren van de bouw van nieuwe kerncentrales’, schrijft milieu-staatssecretaris Van Geel in een recente notitie. Private investeerders zullen over de brug moeten komen, maar die staan niet te trappelen. „Een tiental jaar geleden deed de overheid de nucleaire investeringen, maar nu ligt het initiatief meer bij het bedrijfsleven”, zegt ING-bankier Alexander Alting von Geusau. „En een bedrijf kijkt anders naar risico’s dan een regering.” Zonder bankleningen zijn kerncentrales lastig te financieren, want een gloednieuwe centrale van het gangbare type kost al snel twee à drie miljard euro. „Op zich is geld geen probleem, maar de voorwaarden moeten wel aanwezig zijn”, zegt Alting von Geusau.

Enkele jaren geleden was het nog ondenkbaar dat bankiers geld zouden steken in kerncentrales. Politiek en economisch was het te riskant. „Hun grootste angst betrof de kostenoverschrijdingen in de bouwfase”, zegt Alting von Geusau. In de Verenigde Staten, waar een grootschalig kernenergieprogramma in de steigers staat, heeft de overheid de angst van geldverstrekkers alleen kunnen wegnemen door zich voor 80 procent garant te stellen als de kosten uit de hand lopen.

Maar investeren in kernenergie wordt aantrekkelijker door de oplopende prijs van CO2-emissierechten. Hoe hoger de CO2-prijs, hoe hoger de kosten van kolen en gas. Het Internationaal Energie Agentschap roept regeringen dan ook op de bouw van kerncentrales financieel te ondersteunen. „Het zou goed zijn de risico’s te verdelen over overheid, aandeelhouders en investeerders”, zegt Alting von Geusau. „Samen zijn de kosten van aansprakelijkheid bij bijvoorbeeld een milieuramp, de kosten van de afvalberging en de kosten van de ontmanteling van de centrale – uitzonderlijke risico’s – veel beter te dragen.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden