Prestige wint het van financiële risico's bij Wereldruiterspelen

In Rome beginnen woensdag de Wereldruiterspelen, het grootste, meest prestigieuze en bovenal duurste hippische evenement ter wereld. Nederland neemt deel aan vier van de vijf onderdelen: dressuur, mennen, springen en voltige. De verwachtingen zijn hooggestemd, want er zijn medaillekansen. Naar goed Nederlands gebruik was er ook een rel, mét rechterlijke uitspraak.

FRED TROOST

APELDOORN - Ze wisten niet hoe snel ze de organisatie terug moesten geven toen de belangrijkste sponsor zich terugtrok. De Ieren die hadden getekend voor de inrichting van de Wereldruiterspelen, kenden niet alleen hun begroting van dertig miljoen, maar ook de historie. Na twee financiële echecs zat Dublin niet op het derde fiasco te wachten.

Het is vanuit die optiek een wonder dat er om de organisatie van de Spelen is geknokt. Aken en Rome deden beide een serieuze gooi. Met de Wereldruiterspelen heb je een evenement waarmee je prestige in huis haalt, zo oordeelden beide steden. Rome won de strijd en mag zich van 30 september tot en met 11 oktober gastheer noemen van wereldpaarden en wereldruiters.

In Rome kennen ze ongetwijfeld de geschiedenis. Vorige Spelen eindigden steevast diep in de rode cijfers. Dat ondervonden de organisatoren van de eerste editie in Stockholm al in 1990. Daardoor gewaarschuwd gaf Parijs de organisatie voor 1994 ijlings terug toen de begroting niet rond bleek te krijgen. De Nederlandse Hippische Sportbond was optimistischer en haalde het evenement naar Den Haag. Daar lopen nu nog gedesillusioneerde organisatoren rond die niet graag aan de Spelen worden herinnerd, want het optimisme was ongegrond. Zeven miljoen was het deficit en de speciaal opgerichte stichting ging failliet.

Ook deelnemers en leveranciers denken donker bewolkt terug aan de Haagse escapades van vier jaar geleden. Lang niet alle rekeningen konden volledig worden betaald en deelnemers moesten lang op het prijzengeld wachten. Je zou zeggen dat Rome dus weet welke risico's het neemt, maar dat mag in de Italiaanse hoofdstad de pret niet drukken. Met veel elan presenteert de stad de Spelen, waarvan insiders menen dat zij hun langste tijd hebben gehad. Ook al schijnen data en stad voor uitgave nummer vier (2002; Jerez de la Frontera) al vast te staan.

De ruiterspelen kennen zes disciplines waarvan er vijf in Rome gehouden worden. De endurance, waarbij de uithoudingsvermogens van paard en mens worden getoetst in lange-afstandsritten, vindt op 10 december in Abu Dhabi plaats. Waarschijnlijk zal Nederland daar tezijnertijd enkele deelnemers heen sturen.

Rome begroet dezer dagen 23 Nederlandse deelnemers die vorige week op een perspresentatie in Apeldoorn werden voorgesteld. Van het springkwintet Jeroen Dubbeldam, Emile Hendrix, Jos Lansink, Jan Tops en Eric van der Vleuten mogen er vier meedoen aan de landenwedstrijd en het individuele concours. Zoals de vlag er nu bijstaat, zal Hendrix de Spelen als toeschouwer bijwonen.

Coby van Baalen is de verrassende debutant bij de dressuur. In deze discipline heeft Nederland met Anky van Grunsven de titel op de kür te verdedigen. Ellen Bontje en Gonnelien Rothenberger zijn de andere twee dressuur-amazones.

Kansen op een wereldtitel worden ook toegedicht aan vierspanner IJsbrand Chardon. Met zijn twee teamgenoten start hij in de categorie mennen. Daarnaast zijn drie andere men-trio's afgevaardigd. Tot slot is er voltigeur Dieter Bijlsma met zijn longeur Annelies Slingerland.

Op de military ontbreekt Nederland. Sinds jaar en dag is Eddy Stibbe (49) in deze discipline nationaal kampioen, met grote voorsprong op anderen. Dáárover waren de Nederlandse Hippische Sportbond en Stibbe het wel eens: áls er een militaryruiter naar Rome zou mogen, zou dat Stibbe zijn. Het struikelblok vormde echter de kwalificatie-eis. Stibbe miste die. Niveau te laag, oordeelde de NHS, dus thuisblijven.

Voor de Stibbe-clan was dat besluit niet te verteren. Vader Daddy, tevens sponsor en woordvoerder, steunde zijn zoon dan ook in een gang naar de rechtbank. Een kort geding leverde nog voor de uitspraak het compromis op dat Stibbe nog twee kansen kreeg zich te kwalificeren. In de zware wedstrijd in Burghley zou hij bij de eerste twintig moeten eindigen of, tweede kans, in Blenheim bij de eerste twaalf. Het lukte niet. In Burghley haalde hij de finish niet en in Blenheim werd hij zeventiende. Over en uit, zo leek het, maar de Stibbes togen weer rechtbankwaarts, nu met het argument dat er in Blenheim twaalf Engelsen voor Eddy eindigden. Die mogen niet allemaal meedoen in Rome, zo redeneerde Stibbe, en dus zou hij in Rome zeker hoger kunnen eindigen.

De president van de rechtbank in Utrecht was echter door dit argument niet te vermurwen en dus blijft een verbitterde Stibbe kniezen op zijn Engelse thuisbasis.

Bij de springruiters lijkt het een uitgemaakte zaak dat het kwartet Dubbeldam-Tops-Van der Vleuten-Lansink de landenwedstrijd zal rijden. Dit viertal heeft de laatste weken goed gepresteerd. Het won het CHIO in Rotterdam, zo sterk zelfs dat Lansink niet eens in actie hoefde te komen. Een week later in Calgary (met Hendrix voor Van der Vleuten) werd de ploeg slechts vijfde, een dipje dus, maar vorige week in Donaueschingen boog het viertal (nu met Geerink voor Dubbeldam) pas in de barrage voor de Fransen. In het klassement van de Nations Cup, dat over 31 CHIO's gaat, staat Nederland momenteel tweede na Frankrijk. Mooie cijfers en als deze prestaties worden doorgetrokken, zit een podiumplaats er dus in.

Jan Tops arriveert deze week in Rome met Montemorillas en Operette. Het tweede paard blijft als het aan Tops ligt op stal. “Ik verkies Montemorillas. Dat is een van de beste paarden die ik ooit gereden heb”, meldt hij over de achtjarige Hannover ruin. “Het paard heeft veel vermogen, het kijkt nergens naar, niet naar het publiek en niet naar de waterbak. Montemorillas is heel nuchter, fris en jong. Voor mij is hij eerste keus.”

Binnenkort zal Tops op Operette of Top Gun moeten terugvallen. Montemorillas, bezit van de Mexicaan Romo, kwam als zesjarige uit Mexico en gaat binnenkort weer terug naar zijn eigenaar. Tops vindt dat jammer, maar is inmiddels al aan deze handelwijze gewend. “Zo is het leven nu eenmaal in de paardensport.”

Inmiddels is Tops op de meest recente wereldranglijst gestegen van de tiende naar de achtste plaats. Jos Lansink, die in Rome met Carthago Z zal starten, staat derde. Dat de Nederlandse springsport flink aan de weg timmert, blijkt ook uit de progressie van Van der Vleuten (van 23 naar 15) en Dubbeldam (van 33 naar 16). Alleen Hendrix is de laatste weken teruggezakt (van 17 naar 37). Met vier ruiters uit de toptwintig is ook in deze discipline een medaille geen utopie.

Onbekend is het onderdeel voltige. 'Circuskunstjes op een paardenrug' wordt wel gesmaald. De echte voltigeur vindt dat lekenpraat. Het gaat om evenwicht. De rijder doet turnoefeningen op de rug van zijn paard dat door de longeur aan een lijn wordt bestuurd. Voor dit ondergewaardeerde onderdeel heeft de NHS een topsportbeleidsplan laten ontwikkelen. Primaire doelstelling is in 2002 een medaille te behalen en een permanente plaats te verwerven tussen de beste twaalf landen. In Rome zou een titel van Bijlsma een verrassing zijn.

Ten slotte ziet het Nederlandse kamp IJsbrand Chardon als een potentiële winnaar. De koetsier uit Schipluiden heeft een prima reputatie opgebouwd met wereldtitels in 1988 en 1992. Nationaal is hij vrijwel onklopbaar; in zestien jaar behaalde hij dertien nationale titels. Chardon ment het vierspan als een heerser op de bok, is consciëntieus bij de dressuur, souverein op de marathon en punctueel in het onderdeel vaardigheid.

Toch gaat het niet altijd goed. Dit jaar leidde Chardon na twee dagen op het CHIO in Aken, dat hij driemaal won, maar ging het op de slotdag mis. Bij de vaardigheidsproef toucheerde hij een pilonnetje, waardoor het eropliggende tennisballetje viel. Dat kostte hem de overwinning. Zo smal zijn de marges in de mensport.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden