President Europese Centrale Bank krijgt kritisch onthaal in Den Haag

Sinds een paar jaar koopt de Europese Centrale Bank onder leiding van Mario Draghi massaal staatsobligaties op en zet op die manier druk op de rente. Beeld EPA

Mario Draghi, de president van de ECB komt vandaag buurten in de Tweede Kamer. Zijn methode om de economie op te poken stuit op kritiek.

Bevreesd is Mario Draghi niet snel. Daarvoor is de Italiaanse president van de Europese Centrale Bank (ECB) te zelfverzekerd. Maar zijn ontvangst vandaag in de Tweede Kamer zal koel zijn. CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt noemde zijn beleid een paar maanden geleden ronduit 'gevaarlijk'. Een aantal andere partijen is ook kritisch over de manier waarop hij de Europese economie probeert op te poken.

Door de aanpak van Draghi's ECB is de rente te laag, zo luidt het verwijt. De Nederlandse pensioenfondsen hebben daar last van. Zij moeten daardoor hogere buffers aanhouden om iedereen een uitkering te kunnen geven. De rente is sowieso al laag maar door de aanpak van de ECB daalt die verder. Sinds een paar jaar koopt de Europese Centrale Bank massaal staatsobligaties op en zet op die manier druk op de rente.

Draghi houdt vol dat hij door geld in de economie te pompen extra investeringen uitlokt en de inflatie opkrikt. Maar deze aanpak is inmiddels zo omstreden dat zelfs binnen de ECB al een tijd kritiek is. Met name Duitsland en Nederland roeren zich. In december nog zei Klaas Knot, president van De Nederlandsche Bank, dat de ECB het opkopen van obligaties moet afbouwen.

Kritiek van politici op de ECB is ongebruikelijk want de bank hoort onafhankelijk te kunnen opereren. "Politici die met de hand aan de geldkraan zitten, dat is een recept voor ellende", verklaarde PvdA-Kamerlid Henk Nijboer onlangs. De ECB heeft als taak de prijsstabiliteit te bewaken. Als politici gaan bepalen hoe dat moet, krijgt politieke wispelturigheid de overhand en weet niemand meer waar hij aan toe is. Daarom uitten Kamerleden zich vandaag bij het bezoek van Draghi mogelijk iets voorzichtiger dan zij zouden willen.

Omtzigt was eerder het meest uitgesproken in zijn kritiek. In februari debatteerde de Tweede Kamer aan de hand van een initiatiefnota van zijn hand. De CDA'er vindt dat er meer druk op de ECB mag komen om het opkoopbeleid te matigen.

Dempend effect

Andere partijen menen dat het CDA te eenzijdig naar de ECB wijst. De rente daalt al dertig jaar gestaag, zegt PvdA-minister Jeroen Dijsselbloem. De lagere economische groei heeft ook een dempend effect op de rente, stelt D66. Daar komt nog bij dat andere centrale banken, zoals die in de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk, ook de economie aanjagen door een ruim monetair beleid. Bovendien heeft een lage rente ook voordelen. Een huizenkoper bijvoorbeeld is is goedkoper uit.

Maar in Den Haag heerst eensgezindheid over de nadelen voor de Nederlandse pensioenen en de risico's dat sommige overheden te veel geld uitgeven of dat de huizenprijzen te hoog oplopen. Voorstanders van wat Draghi doet zijn nauwelijks te vinden. "Hij schiet met een kanon op een mug", zei eerder VVD-Kamerlid Pieter Duisenberg, zoon van de eerste ECB-president Wim Duisenberg. Toch meent ook hij dat de politiek Draghi alleen zachtjes adviezen mag toefluisteren: "Bemoeien wij ons met de ECB, dan zullen andere landen zich vrij voelen dat ook te doen en belanden wij van de regen in de drup."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden