Portretkunst floreert op Filmacademie

Deze week studeren 55 nieuwe filmmakers af aan de Nederlandse Film en Televisie Academie: elf regisseurs, tien producenten, acht special effects technici, zeven geluidstechnici, zes production designers, vijf cameramannen en een cameravrouw, vier editors en drie scenarioschrijvers.

Allemaal staan ze te trappelen om aan de slag te gaan bij film, televisie en nieuwe media. Geen gemakkelijke opgave. Deze generatie studeert af op het moment dat er radicale bezuinigingen worden doorgevoerd. Film is een duur medium. Kunnen deze jongens en meisjes daar wel terecht? Kunnen de publieke omroepen die elk jaar de films van de Filmacademie co-financieren (van EO tot VPRO) die steun straks nog wel verlenen?

"Honderden miljoenen bezuiniging op kunst, cultuur en publieke omroep zullen onze alumni niet onberoerd laten", zegt Filmacademie-directeur Sytze van der Laan. "Sterker nog, de zin van kunst, de reflectie over wat een mens tot een mens maakt, wordt daarmee ter discussie gesteld." Van der Laan die jarenlang als filmproducent in Duitsland werkte, wijst op de volstrekt tegengestelde aanpak van de Duitse politiek. Van der Laan: "In Duitsland wordt op dit moment een programma van 2 miljard euro gestart om de concurrentiepositie te verstevigen. In Duitsland wordt juist geïnvesteerd in cultuur en educatie."

Gelukkig worden er door de aanstormende filmmakers veel relevante en kritische vragen gesteld in de dertien eindexamenfilms, waarvan zeven documentair en zes fictie. Zoals in 'Geen Weg Terug' van Shariff Korver, waarin een medewerker van een asielzoekerscentrum bevriend raakt met een Iraanse jongen, en dan pas echt met zijn neus op het vluchtelingenvraagstuk wordt geduwd.

'Geen Weg Terug', deze week bekroond met de dor Endemol beschikbaar gestelde Nassenstein Prijs, is wel het meeste geslaagde fictieproject, al houdt het aan dramatische kracht niet over, en dat geldt dit jaar eigenlijk voor alle fictiefilms.

Scenariste Anne Chlosta presenteerde zich aan de verzamelde pers heel stoer als een biseksueel met een voorkeur voor sadomasochisme maar haar film, 'Meester', over twee jongemannen die na wat gedoe gelukkig eindigen in een sm-pose, stak daar nogal houterig bij af. Ook 'De Rode Loper', een romcom in RTL-kringen, geproduceerd door Iris van den Ende, de 21-jarige dochter van mediamagnaat Joop, was technisch in orde, maar miste een opwindend script. Met slechts drie afstuderende scenarioschrijvers houdt het dit jaar niet over en we willen natuurlijk meer dan degelijke middenmoters.

Nee, de meer inspirerende, filosofisch getinte verhalen komen van de documentairemakers. De portretkunst floreert op de academie, al valt hier wel vaak af te dingen op de beeldkwaliteit. Titus Nachbauer doet met 'Transhuman' een aardige poging tot een essayistische documentaire over transhumanisten die geloven dat we deze eeuw nog onze hersenen kunnen uploaden en onsterfelijkheid kunnen bereiken.

Sjoerd Oosterik maakte met 'Destiny' een tot nadenken stemmend portret van een jonge schoolgaande moeder in Rotterdam-Zuid en de kansen die zij heeft om in onze maatschappij te overleven.

Marieke van der Sloot zocht voor haar afstudeerfilm 'Kluizenaar' een 35-jarige broeder op in Noord-Groningen, die in zijn eentje bij de kapel van Onze Lieve Vrouwe van de Besloten Tuin woont. Broeder Hugo is een zelfbenoemde kluizenaar maar ook een joviale, praatgrage gast aan wie best wat interessantere vragen hadden mogen gesteld.

Hetzelfde geldt voor 'Dochters' waarin Marta Jurkiewicz haar alleenstaande moeder in Polen opzoekt, en 'Onze Vaders' waarin Liseth Medema een gesprek aangaat met haar vader, die haar heeft opgevoed als Jehova's Getuige. Mooie, moedige vertellingen, maar zonder de pit die een interviewende documentairemaakster als Heddy Honigmann heeft.

De aanstormende filmmaakster die wel die klasse vertoont, is Anne-Marieke Graafmans die in 'Als ik jou niet had' een intiem-melancholisch en bij vlagen erg grappig portret maakte van twee Amsterdammers die elkaar op latere leeftijd hebben gevonden en samen het verlies van hun kinderen delen. Als ze in een oude roestige camper naar de camping gaan, en al hobbelend 'In een rijtuigie' zingen, het liedje van Leen Jongewaard en Wim Sonneveld, breekt je hart.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden